<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" version="2.0" xml:base="https://prachatai.com/">
  <channel>
    <title>ประชาไท</title>
    <link>https://prachatai.com/</link>
    <description/>
    <language>th</language>
    
    <item>
  <title>กับดักอุดมการณ์ จีนคือโซเวียต 2 หรือไม่? | หมายเหตุประเพทไทย EP.653</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119441</link>
  <description>&lt;span&gt;กับดักอุดมการณ์ จีนคือโซเวียต 2 หรือไม่? | หมายเหตุประเพทไทย EP.653&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;span&gt;user8&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-16T00:12:55+07:00" title="Monday, November 16, 2026 - 00:12"&gt;Mon, 2026-11-16 - 00:12&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;&lt;iframe width="560" height="315" src="https://www.youtube.com/embed/pHE9YoXRsPA?si=hlXbx1xCUXEFHAVi" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen&gt;&lt;/iframe&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ ชวนอ่านบทความ “The Ideology Trap: China and the Limits of Cold War Analogies” ของ Eun A Jo และ Jessica Chen Weiss ตีพิมพ์ใน International Security ปี 2026 ซึ่งตั้งคำถามว่า การแข่งขันระหว่างสหรัฐฯ กับจีนในปัจจุบันคือการแข่งขันทางอุดมการณ์แบบเดียวกับสหรัฐฯ และสหภาพโซเวียตในสงครามเย็นจริงหรือไม่ หรือการใช้ภาพเปรียบเทียบ “สงครามเย็นครั้งใหม่” กำลังทำให้เรามองความแตกต่างสำคัญของจีนในปัจจุบันไม่เห็น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผู้เขียนเสนอว่า ไม่ควรมองอุดมการณ์เป็นสิ่งตายตัว แต่ควรแยกออกเป็น 2 มิติ มิติแรกคือ เนื้อหา (content) ว่ารัฐเชื่อว่าอุดมการณ์ของตนเป็นแบบอย่างที่ทุกประเทศควรยอมรับหรือไม่ แบ่งเป็น Universalism กับ Particularism ส่วนมิติที่สองคือ ขอบเขตของการเผยแพร่ (scope) ว่ารัฐพยายามผลักดันความคิดของตนออกไปภายนอกมากเพียงใด แบ่งเป็น Expansive กับ Selective กรอบนี้ทำให้เห็นว่า แม้ประเทศหนึ่งจะยังยึดถืออุดมการณ์เดิม แต่ยุทธศาสตร์ในการเผยแพร่อุดมการณ์สามารถเปลี่ยนแปลงได้ตามเวลา&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เมื่อใช้กรอบนี้เปรียบเทียบ ผู้เขียนพบว่า ไม่มี “สงครามเย็น” แบบเดียวตลอดทั้งยุค สหภาพโซเวียตสมัยสตาลินมีทั้งเนื้อหาแบบ Universalist และการเผยแพร่แบบ Expansive ขณะที่ในสมัยเบรจเนฟยังคง Universalist แต่เลือกส่งเสริมอุดมการณ์อย่าง Selective มากขึ้น เช่นเดียวกับจีนที่เปลี่ยนจาก Particularist–Selective ในสมัยเติ้ง เสี่ยวผิง มาเป็น Particularist–Expansive ในสมัยสี จิ้นผิง กล่าวคือ จีนมีความกระตือรือร้นมากขึ้นในการเสนอวิสัยทัศน์ต่อระเบียบโลก แต่ไม่ได้หมายความว่าจีนต้องการให้ทุกประเทศเปลี่ยนมารับระบบการเมืองแบบจีน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ข้อเสนอสำคัญจึงอยู่ที่ว่า การที่จีนขยายบทบาททางการเมืองและอุดมการณ์ในระดับโลก ไม่จำเป็นต้องเท่ากับการทำซ้ำยุทธศาสตร์ของสหภาพโซเวียต ผู้เขียนบทความมองว่าจีนภายใต้สี จิ้นผิง เสนอระเบียบโลกที่เปิดให้ระบบการเมืองและอุดมการณ์ที่แตกต่างกันดำรงอยู่ร่วมกัน มากกว่าการมุ่งสร้างโลกที่ทุกประเทศต้องมีอุดมการณ์แบบเดียวกัน การมองจีนผ่านภาพจำของสงครามเย็นจึงอาจทำให้การแข่งขันระหว่างสหรัฐฯ กับจีนถูกตีความเป็นความขัดแย้งทางอุดมการณ์ที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ ทั้งที่ธรรมชาติของการแข่งขันครั้งนี้อาจแตกต่างจากอดีตอย่างมีนัยสำคัญ ติดตามได้ใน #หมายเหตุประเพทไทย #จีน #สหรัฐอเมริกา&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55650602970_29b1a63658_k.jpg?s=eyJpIjo1NTY1MDYwMjk3MCwiZSI6MTc5NDc2NzY3MCwicyI6ImFlNTJiMjExZTUyOGJjNjE1ZDRiZTFhMzZiZWUxN2MzYWQyOWQ1OTYiLCJ2IjoxfQ" width="2048" height="1152" loading="lazy"&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%82%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A7" hreflang="th"&gt;ข่าว&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%95%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%97%E0%B8%A8" hreflang="th"&gt;ต่างประเทศ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B9%80%E0%B8%AB%E0%B8%95%E0%B8%B8%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%97%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;หมายเหตุประเพทไทย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A1%E0%B8%B1%E0%B8%A5%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A1%E0%B8%B5%E0%B9%80%E0%B8%94%E0%B8%B5%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;มัลติมีเดีย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;จีน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A1%E0%B8%AB%E0%B8%B2%E0%B8%AD%E0%B8%B3%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%88" hreflang="th"&gt;มหาอำนาจ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B9%80%E0%B8%A2%E0%B9%87%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;สงครามเย็น&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B5-%E0%B8%88%E0%B8%B4%E0%B9%89%E0%B8%99%E0%B8%9C%E0%B8%B4%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;สี จิ้นผิง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/eun-a-jo" hreflang="th"&gt;Eun A Jo&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/jessica-chen-weiss" hreflang="th"&gt;Jessica Chen Weiss&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Sun, 15 Nov 2026 17:12:55 +0000</pubDate>
    <dc:creator>user8</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119441 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>เปลี่ยนพี่วินเป็น EV (1) คนขี่ประหยัด แต่แบกภาระแบตเตอรี่</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119431</link>
  <description>&lt;span&gt;เปลี่ยนพี่วินเป็น EV (1) คนขี่ประหยัด แต่แบกภาระแบตเตอรี่&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-field-byline field--type-text-long field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;The Glocal - ท้องถิ่นเคลื่อนโลก&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;span&gt;&lt;span&gt;auser15&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-15T08:05:58+07:00" title="Sunday, November 15, 2026 - 08:05"&gt;Sun, 2026-11-15 - 08:05&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;div class="summary-box"&gt;&lt;ul&gt;&lt;li data-list-item-id="e439d26f9f790444de1fce619877fef66"&gt;กรุงเทพฯ มีวินมอเตอร์ไซค์รับจ้างกว่า&amp;nbsp;61,000 กว่าคัน กระจายอยู่กว่า&amp;nbsp;5,488 จุดทั่วเมือง วิ่งรวมกันปีละราว&amp;nbsp;3.2 พันล้านกิโลเมตร เป็นระบบขนส่งที่หยั่งรากลึกที่สุดในชีวิตคนเมือง แต่เกือบทั้งหมดยังเป็นรถสันดาปที่ปล่อยทั้งคาร์บอนไดออกไซด์และฝุ่น&amp;nbsp;PM2.5 เข้าสู่เมืองทุกวัน&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e6f390b63b77ff0194ca3ef897aab49ac"&gt;แม้ตลาดรถยนต์ไฟฟ้า (EV) ในไทยจะบูม โดยปี&amp;nbsp;2568 มียานยนต์ไฟฟ้าจดทะเบียนใหม่รวมกว่า&amp;nbsp;303,526 คัน และรถยนต์&amp;nbsp;EV โตกว่า&amp;nbsp;52% แต่ฝั่งมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV กลับสวนทาง มีสัดส่วนการจดทะเบียนเพียง&amp;nbsp;1.3% ของรถจักรยานยนต์ใหม่ทั้งหมด ห่างไกลจากเป้า&amp;nbsp;20% ที่บอร์ด&amp;nbsp;EV เคยตั้งไว้ภายในปี 2568&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="eba9e24c1a9429f7660b7069e87a48eec"&gt;ในอุดมคติ การเปลี่ยนมาใช้&amp;nbsp;EV ช่วยลดต้นทุนพลังงานของคนขับได้หลายเท่าตัว แต่ในชีวิตจริงยังมีอุปสรรคมากมาย ตั้งแต่คุณภาพตัวรถ ราคาแบตเตอรี่ที่แพงเกือบเท่าครึ่งคันรถ ไปจนถึงระเบียบการจดทะเบียนป้ายเหลืองที่บังคับให้รถและแบตเตอรี่ต้องเป็นของคนขับทั้งคู่ การเปลี่ยนผ่านครั้งนี้จึงไม่ใช่แค่เรื่องเทคโนโลยี แต่เป็นโจทย์ความเป็นธรรมทางพลังงานของแรงงานรายได้น้อย&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55406827230_5ce3267f7a_c.jpg" width="600" height="800" loading="lazy"&gt;&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;วินมอเตอร์ไซค์รับจ้างแห่งหนึ่งในเขตห้วยขวาง กรุงเทพมหานคร&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/54029767465_410f00ee17_h.jpg" width="1600" height="1067" loading="lazy"&gt;&lt;/p&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;รถมอเตอร์ไซค์เป็นหนึ่งในพาหนะหลักบนท้องถนนกรุงเทพมหานคร ภาพถ่ายเมื่อปี 2567&amp;nbsp;| ภาพโดย ภัทรภร ผ่องอำไพ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ณ กรุงเทพมหานคร ในซอยลึกที่รถเมล์เข้าไม่ถึงและรถไฟฟ้าไปไม่ถึง ‘วินมอเตอร์ไซค์’ คือทางเลือกเดียวที่พาคนกรุงเทพฯ จากปากซอยถึงหน้าบ้านได้ในไม่กี่นาที&amp;nbsp;&lt;a href="https://bmc.go.th/ส-ก-สุรจิตต์-ชงจัดระเบีย"&gt;ข้อมูลจากการประชุมสภากรุงเทพมหานคร เมื่อต้นปี 2569&lt;/a&gt;ระบุว่า ปัจจุบันในกรุงเทพฯ มีจำนวนวินมอเตอร์ไซค์รับจ้างที่ได้รับอนุญาต ทั้งหมดประมาณ&amp;nbsp;5,488 วิน จำนวนรถที่ได้รับอนุมัติ ทั้งหมด&amp;nbsp;61,000 กว่าคัน เขตที่มีวินมากที่สุดคือเขตจตุจักรและเขตที่มีวินน้อยที่สุดคือเขตวังทองหลาง ทั้งนี้ พื้นที่ความรับผิดชอบของสำนักงานขนส่งกรุงเทพมหานครแบ่งเป็น&amp;nbsp;5 พื้นที่ โดย พื้นที่&amp;nbsp;5 (ครอบคลุมเขตบางกะปิ, บางเขน, บางรัก, ดุสิต, ห้วยขวาง, ปทุมวัน, พญาไท, ป้อมปราบฯ และสัมพันธวงศ์) เป็นพื้นที่ที่มีจำนวนวินมากที่สุด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อย่างไรก็ตาม ภาระที่ระบบนี้ทิ้งไว้ต่อคุณภาพอากาศของเมือง รุนแรงกว่าที่หลายคนคาดคิดไว้มาก การศึกษาของโครงการความร่วมมือไทย-เยอรมัน ด้านพลังงาน คมนาคม และการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (TGC EMC)&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thai-german-cooperation.info/news/bangkok-and-giz-launch-ev-for-motorcycle-taxi-riders-pilot/"&gt;ประเมินว่า&lt;/a&gt; รถกลุ่มนี้ปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์ราว 80,000-100,000 ตันต่อปี และฝุ่น&amp;nbsp;PM2.5 ราว 16 ตันต่อปี เทียบเท่ากับการเผาพื้นที่เกษตรราว 3,800 ไร่&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นี่คือมลพิษที่อยู่ในทุกซอยของเมือง และอยู่ใกล้ปอดคนกรุงเทพฯ มากที่สุด&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;"จะใช้แบบนี้ไปเรื่อย ๆ ยังไม่เปลี่ยนแน่นอน"&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;สำหรับทางออกของปัญหานี้ ฟังดูตรงไปตรงมา คือการเปลี่ยน ‘รถมอเตอร์ไซค์สันดาป’ เหล่านี้เป็น&amp;nbsp;‘มอเตอร์ไซค์ไฟฟ้า’ (มอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV) แต่คนที่ต้องเปลี่ยนกลับไม่ได้คิดแบบนั้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ช่วงเดือนมิถุนายน&amp;nbsp;2569&lt;strong&gt; วินมอเตอร์ไซค์รายหนึ่งย่านบางพลัด&lt;/strong&gt; ตอบคำถามที่&amp;nbsp;The Glocal ถามว่า ทำไมไม่เปลี่ยนมาใช้มอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV? คำตอบของเขาออกมาเป็นชุด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;"ไม่ค่อยมั่นใจว่าจะดีไหม มอเตอร์ไซค์ธรรมดามียี่ห้อ&amp;nbsp;Honda&amp;nbsp;Yamaha&amp;nbsp;Suzuki เป็นรถที่เราคุ้นชินมานาน เรื่องคุณภาพและการซ่อมเรามั่นใจ แต่รถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV มีแต่รถจีน" เขาบอกกับ&amp;nbsp;The Glocal ก่อนจะสรุปว่า "ต้นทุนน้ำมันมอเตอร์ไซค์ก็ไม่ได้แพงเหมือนรถยนต์ จะใช้แบบนี้ไปเรื่อย ๆ ยังไม่เปลี่ยนแน่นอน"&lt;/p&gt;&lt;p&gt;คำตอบของเขาไม่ใช่ความเห็นเฉพาะตัว&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thai-german-cooperation.info/news/bangkok-and-giz-launch-ev-for-motorcycle-taxi-riders-pilot/"&gt;ผลสำรวจผู้ขับขี่จักรยานยนต์รับจ้างในกรุงเทพฯ 400 คน ใน 50 เขต ประจำปี 2569&lt;/a&gt; โดยกลุ่มวิจัยนวัตกรรมเพื่อสังคมสมานฉันท์และเศรษฐกิจถ้วนถึงแห่งเอเชีย (issie-chula.org) สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย พบว่า 49.8% ยังไม่อยากเปลี่ยนไปใช้รถ&amp;nbsp;EV เหตุผลอันดับหนึ่งคือ "ไม่มั่นใจสมรรถนะ" 40.8% รองลงมาคือกังวลเรื่องแบตเตอรี่ 25.8% ความคุ้มค่าของการใช้งาน 20.1% ราคา 11% และไฟแนนซ์ 2.3% ส่วนที่เขาบอกว่าค่าน้ำมันไม่ได้แพง ก็มีตัวเลขรองรับ ผลสำรวจพบว่า 60.8% ของวินเติมน้ำมันวันละ 51-100 บาท และอีก 29% เติมวันละ 101-150 บาท&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;ตลาดรถยนต์ EV โต แต่มอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV สะดุด&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ภาพรวมยานยนต์ไฟฟ้าของไทยกำลังเร่งเครื่อง สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (ส.อ.ท.) รายงานว่าตลอดปี&amp;nbsp;2568 มียานยนต์ไฟฟ้าแบตเตอรี่ (BEV) ยานยนต์ไฟฟ้าไฮบริด (HEV) และยานยนต์ไฟฟ้าไฮบริดปลั๊กอิน (PHEV)&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.mreport.co.th/news/statistic-and-ranking/537-ev-registration-thailand-2025"&gt;จดทะเบียนใหม่รวมกว่า 303,526 คัน โดยรถยนต์ประเภท&amp;nbsp;BEV เติบโตถึง&amp;nbsp;52.74%&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่เมื่อหันมาดูฝั่งสองล้อ ภาพกลับตรงกันข้าม&amp;nbsp;&lt;a href="https://policywatch.thaipbs.or.th/article/investment-125"&gt;ศูนย์วิจัยกรุงศรี&lt;/a&gt; พบว่าปี 2568 ไทยมีสัดส่วนยอดจดทะเบียนมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV เพียง&amp;nbsp;1.3% ของยอดจดทะเบียนรถมอเตอร์ไซค์ใหม่ทุกประเภท และมีสัดส่วนการผลิตเพียง&amp;nbsp;0.3% ซึ่งห่างไกลจากเป้าหมาย&amp;nbsp;20% ที่คณะกรรมการนโยบายยานยนต์ไฟฟ้าแห่งชาติ (บอร์ด&amp;nbsp;EV) เคยกำหนดไว้ภายในปี&amp;nbsp;2568 อย่างมาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ขนาดของช่องว่างยิ่งชัดเมื่อดูตัวเลขสะสม&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/auto/1205202"&gt;ข้อมูลกรมการขนส่งทางบกช่วงเดือนมกราคม 2562 ถึงกันยายน&amp;nbsp;2568&lt;/a&gt; พบว่ามีมอเตอร์ไซค์ EV จดทะเบียนใหม่รวมเพียง&amp;nbsp;79,674 คัน จากมอเตอร์ไซค์ใหม่ทั้งหมดกว่า&amp;nbsp;11.57 ล้านคันในช่วงเดียวกัน ขณะที่รถยนต์&amp;nbsp;EV จดทะเบียนใหม่สูงถึง&amp;nbsp;241,492 คัน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;คำถามคือ ทำไมรถยนต์&amp;nbsp;EV ถึงไปได้ แต่มอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ยังไปไม่ถึงไหน ทั้งที่กลุ่มหลังคือพาหนะของคนส่วนใหญ่ของประเทศ และสำหรับผู้ใช้ชีวิตในเมือง วินมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV อาจจะเป้นสิ่งที่ตอบโจทย์ในยุคการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;สุภาพร พนักงานออฟฟิศวัย 32 ปี พักอาศัยย่านสะพานควาย กรุงเทพฯ&lt;/strong&gt; ใช้มอเตอร์ไซค์รับจ้างเกือบทุกวัน ทั้งเรียกผ่านแอปพลิเคชันและใช้วินตามจุดต่าง ๆ เธอบอกว่าถ้ารถที่มารับเป็นมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ก็ยินดีใช้บริการ "เพราะมองว่าการเดินทางไม่ได้ต่างจากรถทั่วไป และยังช่วยลดมลพิษทางอากาศ"&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่เธอเลือกไม่ได้ เวลาเรียกผ่านแพลตฟอร์ม ระบบจะจับคู่รถที่อยู่ใกล้ที่สุดให้โดยอัตโนมัติ ส่วนวินทั่วไปแถวที่เธอใช้ประจำ "ตอนนี้แทบไม่เคยเห็นวินมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV เลย ส่วนใหญ่ก็ยังเป็นรถเครื่องยนต์ทั้งหมด" เธอสรุปว่า "ถึงจะอยากสนับสนุนก็ขึ้นอยู่กับว่ามีรถให้บริการหรือไม่"&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;‘แบตเตอรี่’&lt;/strong&gt; &lt;strong&gt;เรื่องใหญ่ของมอเตอร์ไซค์ EV&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55650159808_6636d1c51d_h.jpg" width="1600" height="1067" loading="lazy"&gt;&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;ผู้ใช้รถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV กำลังเปลี่ยนแบตเตอรี่ ที่สถานีเปลี่ยนแบตเตอรี่แห่งหนึ่งย่านถนนบรรทัดทอง กรุงเทพมหานคร ภาพโดย: ภัทรภร ผ่องอำไพ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หากมองเฉพาะค่าใช้จ่ายระหว่างใช้งาน มอเตอร์ไซค์ EV มีต้นทุนต่ำกว่ารถน้ำมันอย่างชัดเจน แต่เมื่อรวมต้นทุนตลอดอายุการใช้งาน ภาพที่เห็นกลับซับซ้อนกว่านั้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เอกสารของโครงการ&amp;nbsp;TGC EMC ที่เผยแพร่เมื่อปี&amp;nbsp;2568 เปรียบเทียบไว้ว่า มอเตอร์ไซค์น้ำมันมีต้นทุนพลังงานราว&amp;nbsp;1.1 บาทต่อกิโลเมตร ขณะที่มอเตอร์ไซค์ EV อยู่ที่ราว&amp;nbsp;0.125 บาทต่อกิโลเมตร เมื่อรวมกับค่าบำรุงรักษาอย่างน้ำมันเครื่องและไส้กรองที่รถไฟฟ้าไม่ต้องจ่าย ต้นทุนดำเนินการต่อปีจึงต่างกันราว&amp;nbsp;21,840 บาท เทียบกับ&amp;nbsp;1,800 บาท แม้แต่ค่า พ.ร.บ. และภาษีรถประจำปีของรถไฟฟ้าก็ยังถูกกว่า&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thai-german-cooperation.info/en_US/bangkok-and-giz-launch-ev-for-motorcycle-taxi-riders-pilot/"&gt;อีกข้อมูลจาก TGC EMC ยังระบุว่า&lt;/a&gt; คนขับวินที่ใช้รถสันดาปมีค่าน้ำมันราว 19,000-49,000 บาทต่อปี ขณะที่ มอเตอร์ไซค์ EV ช่วยลดต้นทุนได้ถึง 7 เท่า เหลือประมาณ&amp;nbsp;7,200 บาทต่อปี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;และคนที่ใช้จริงก็ยืนยัน ในการประชุมกลุ่มย่อยกับผู้ขับขี่จักรยานยนต์ไฟฟ้ารับจ้าง&amp;nbsp;26 คน เมื่อวันที่&amp;nbsp;4 เมษายน&amp;nbsp;2568 ภายใต้โครงการ "EV เพื่อพี่วิน" ของ กทม. เมื่อถามว่าเทียบค่าใช้จ่ายรายวันแล้ว&amp;nbsp;EV เป็นอย่างไร คำตอบคือ "ประหยัดกว่า" ทั้ง&amp;nbsp;26 คน โดยส่วนใหญ่มีค่าใช้จ่ายด้านพลังงานวันละ&amp;nbsp;21-40 บาท&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่การคำนวณทั้งหมดนี้มีสิ่งหนึ่งที่ไม่ถูกนับ นั่นคือ “ต้นทุนแบตเตอรี่”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;The Glocal ทำการสอบถามผู้ใช้รถมอเตอร์ไซค์ EV ระบุว่าแบตเตอรี่หนึ่งลูกราคาราว&amp;nbsp;20,000-30,000 บาท ส่วนการสำรวจผ่านเว็บไซต์พบว่า ราคาแบตเตอรี่ลิเธียมสำหรับรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ในตลาดมีความใกล้เคียงกับตัวเลขดังกล่าว โดยในจีนซึ่งเป็นฐานการผลิตรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV รายใหญ่ พบว่าแบตเตอรี่สำหรับรถมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าระบบ&amp;nbsp;60V-72V มีราคาตั้งแต่ประมาณ &lt;a href="https://www.alibaba.com/showroom/72v-70ah-lithium-ebike-battery.html" target="_new"&gt;230-920 ดอลลาร์สหรัฐ (ราว&amp;nbsp;8,000-30,000 บาท)&lt;/a&gt; ขึ้นอยู่กับความจุและสเปกของแบตเตอรี่ ขณะที่แบตเตอรี่ทดแทนสำหรับรถสกู๊ตเตอร์ไฟฟ้าแบรนด์จีนที่ใช้ระบบไฟ&amp;nbsp;60V มีราคาประมาณ&amp;nbsp;&lt;a href="https://niu-parts.com/shop/nqi-series-battery-60v-45-150km-range/?utm_source=chatgpt.com" target="_new"&gt;1,200-1,445 ดอลลาร์สหรัฐ (ราว&amp;nbsp;39,000-47,000 บาท)&lt;/a&gt; สะท้อนว่าการเปลี่ยนแบตเตอรี่เพียงหนึ่งลูกอาจมีต้นทุนตั้งแต่หลักหมื่นไปจนถึงหลายหมื่นบาท และเป็นปัจจัยสำคัญต่อค่าใช้จ่ายตลอดอายุการใช้งานของรถ ส่วนรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV รุ่นที่ใช้แบตเตอรี่แบบถอดสลับ (Battery Swap) มักไม่ขายแบตเตอรี่ให้ผู้ใช้โดยตรง แต่คิดเป็นค่าเช่าหรือค่าสมาชิกแทน&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55398229077_993b41e69b_h.jpg" width="1599" height="1066" loading="lazy"&gt;&lt;br&gt;อรรคณัฐ วันทนะสมบัติ&lt;strong&gt;&amp;nbsp;&lt;/strong&gt;หัวหน้ากลุ่มวิจัยนวัตกรรมเพื่อสังคมสมานฉันท์และเศรษฐกิจถ้วนถึงแห่งเอเชีย (issie-chula.org) สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;อรรคณัฐ วันทนะสมบัติ&lt;/strong&gt; &lt;strong&gt;หัวหน้ากลุ่มวิจัยนวัตกรรมเพื่อสังคมสมานฉันท์และเศรษฐกิจถ้วนถึงแห่งเอเชีย (issie-chula.org) สถาบันเอเชียศึกษา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย&lt;/strong&gt; ซึ่งผู้ศึกษาประเด็นการเปลี่ยนผ่านของมอเตอร์ไซค์รับจ้างไปสู่ EV ชี้ว่าแบตเตอรี่คิดเป็นราวครึ่งหนึ่งของราคารถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV และเสื่อมสภาพทุก ๆ&amp;nbsp;3 ปี ซึ่งเปลี่ยนสมการทั้งหมด เพราะ "สมมติถ้าให้มี&amp;nbsp;Financial Model ให้ผ่อน แล้วปรากฏว่าแบตเตอรี่เสื่อม ผ่อนต่อไม่ได้ ขายต่อไม่ได้" เอกสารของ&amp;nbsp;TGC EMC เองก็ระบุตรงกันว่าสถาบันการเงินลังเลที่จะปล่อยกู้ เพราะไม่มั่นใจในราคาของรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV มือสองและแบตเตอรี่&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ดังนั้น เงินที่ประหยัดได้เดือนละหลักพันจากการเปลี่ยนมอไซค์ใช้น้ำมันมาเป็น EV จึงอาจหายวับไปกับแบตเตอรี่ลูกเดียวที่พังโดยไม่ได้ตั้งตัว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ความไม่มั่นใจของผู้ขับขี่มอเตอร์ไซค์มีรากทางเทคนิครองรับ อรรคณัฐ อธิบายว่ามอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าจากจีนและไต้หวัน "มันพัฒนามาจากวัฒนธรรมจักรยาน คือเริ่มจากจักรยานไฟฟ้าก่อนแล้วค่อยมาเป็นมอเตอร์ไซค์ EV มันขี่แบบสมบุกสมบันส่งผู้โดยสารแบบบ้านเราไม่ได้ พลาสติกก็ก๊อกแก๊ก ตูดรถก็สั้น ไม่เหมาะรับผู้โดยสาร" รถที่นำเข้ามาจึงต้องถูกดัดแปลงอีกหลายอย่าง ทั้งขาตั้งและโช้ค ซึ่งพอปรับแล้วก็สร้างปัญหาใหม่ในระยะยาว”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แม้แต่เรื่องพื้นฐานที่สุดอย่างยางแบนก็กลายเป็นเรื่องใหญ่ เพราะมอเตอร์ของรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ที่ดุมล้อหลัง "ช่างก็ไม่กล้าเปลี่ยนยาง เพราะต้องถอดล้อออกมาแล้วมอเตอร์มันอยู่ตรงนั้น เขากลัวไปทำพัง" อรรคณัฐ ระบุ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;รายการปัญหาที่พี่วินสะท้อนในการประชุมกลุ่มย่อยเดือนเมษายน 2568 ก็เป็นไปในทางเดียวกันกับที่อรรคณัฐชี้ โดยสเปกมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ที่พวกเขาอยากได้ คือรถที่วิ่งได้&amp;nbsp;100-200 กิโลเมตร และหน้าตาแบบ&amp;nbsp;Honda PCX ไม่ใช่ทรงสกู๊ตเตอร์&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55399171191_3a2b7e3978_c.jpg" width="602" height="800" loading="lazy"&gt;&lt;br&gt;สามารถ ดรบุราณ&lt;strong&gt;&amp;nbsp;&lt;/strong&gt;ประธานวินมอเตอร์ไซค์บางกรวยสามัคคี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55399560180_0c248ed7ae_c.jpg" width="602" height="800" loading="lazy"&gt;&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;แบตเตอรี่ในรถมอเตอร์ไซค์ของสามารถ ดรบุราณ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;สามารถ ดรบุราณ&lt;/strong&gt; &lt;strong&gt;ประธานวินมอเตอร์ไซค์บางกรวยสามัคคี&lt;/strong&gt; ซึ่งขับวินมากว่า&amp;nbsp;30 ปี และเปลี่ยนมาใช้มอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ในช่วงหลัง เล่าถึงราคาที่จ่ายไปกับการเป็นผู้ใช้รุ่นแรก ๆ ว่า ตัวรถรวมแบตเตอรี่ตอนนั้นสูงถึง 115,000 บาท แต่ผู้ขับขี่ไม่ได้ถูกอบรมการใช้งานอย่างเข้มงวด "บางคนขี่จนไฟไหม้ต้องกระโดดหนี เพราะไม่รู้ว่าถ้าขั้วแบตเตอรี่มันดำหรือสกปรกแล้วฝืนเสียบปลั๊กใช้งาน มันจะเกิดความร้อนสะสม"&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนบริการหลังการขายนั้น เบรกเกอร์พังส่งเคลมโรงงานทีต้องรอ&amp;nbsp;2 เดือน "ไม่ต้องทำมาหากินกันพอดี" ขณะที่โรงงานไม่รับซ่อมเคสเล็ก ๆ อย่างการบาลานซ์เซลล์แบตเตอรี่ เพราะ "เขาหวังจะขายแบตเตอรี่ก้อนใหม่ลูกละ&amp;nbsp;25,000 บาทอย่างเดียว" สุดท้ายเขาไปเรียนหลักสูตรซ่อมแบตเตอรี่มาเอง จนตอนนี้ประกอบแบตใช้เองได้ในต้นทุนราว&amp;nbsp;13,000 บาท ด้วยของที่เขายืนยันว่าเกรดดีกว่าโรงงาน และรับซ่อมให้เพื่อนร่วมวินไปแล้วหลายคัน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;การที่คนขับต้องกลายเป็นช่างซ่อมแบตเตอรี่เอง คือคำตอบที่ชัดที่สุดว่าระบบนิเวศรอบตัวรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ในบ้านเรายังไม่พร้อม&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;กฎมาย ‘ป้ายเหลือง’ ที่เขียนไว้ในยุคที่ยังไม่มีรถไฟฟ้า&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;อีกด่านหนึ่งแทบไม่เคยปรากฏในการถกเถียงสาธารณะ แต่อาจเป็น&amp;nbsp;‘ปัญหาคอขวด’ ที่แท้จริง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;การเป็นวินจักรยานยนต์รับจ้างในกรุงเทพฯ มีเงื่อนไขหลายด้าน ผู้ขับขี่ต้องมีใบอนุญาตขับรถจักรยานยนต์สาธารณะ ได้รับการรับรองให้มีชื่ออยู่ในวินและมีหมายเลขประจำตัว พร้อมแสดงบัตรประจำตัวที่ด้านหลังเสื้อกั๊ก ขณะที่ตัวรถต้องผ่านหลักเกณฑ์ของกรมการขนส่งทางบก หากเป็นรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ต้องมีกำลังมอเตอร์ไม่น้อยกว่า 250 วัตต์ ทำความเร็วได้ไม่น้อยกว่า 45 กิโลเมตรต่อชั่วโมง และผ่านมาตรฐาน มอก. จึงจะสามารถจดทะเบียนเป็นรถจักรยานยนต์สาธารณะ (ป้ายเหลือง) ได้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เมื่อมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV เข้ามา ระเบียบชุดนี้กลับกลายเป็นอุปสรรคสำหรับโมเดลธุรกิจบางประเภท อรรคณัฐอธิบายว่า ในทางปฏิบัติ รถที่จะจดทะเบียนเป็นรถจักรยานยนต์สาธารณะต้องมาพร้อมแบตเตอรี่ หากมีเพียงตัวรถโดยไม่มีแบตเตอรี่ประกอบ ก็ไม่สามารถจดทะเบียนป้ายเหลืองได้ ส่งผลให้โมเดลสลับแบตเตอรี่ ซึ่งแบตเตอรี่ยังเป็นทรัพย์สินของผู้ให้บริการ ประสบปัญหาในการจดทะเบียน ขณะเดียวกัน เอกสารของ&amp;nbsp;TGC EMC ก็ระบุว่า หากผู้ให้เช่าเป็นเจ้าของรถ ผู้ขับขี่จะไม่สามารถดำเนินการเปลี่ยนเป็นป้ายเหลืองได้เอง เว้นแต่ได้รับหนังสือมอบอำนาจ หรือมีการโอนกรรมสิทธิ์หลังสิ้นสุดสัญญาเช่า&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผลที่ตามมาคือ ภายใต้หลักเกณฑ์ที่ใช้อยู่ในปัจจุบัน โมเดลเช่ารถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV และโมเดลสลับแบตเตอรี่จึงเกิดขึ้นได้ยาก อรรคณัฐสรุปว่า "โมเดลที่เป็นไปได้ตอนนี้ตามกฎหมายที่มีอยู่ ก็คือวินต้องเป็นเจ้าของมอเตอร์ไซค์เลย ซึ่งก็แพง" นั่นหมายความว่า ทางเลือกสองแบบที่ถูกออกแบบมาเพื่อลดภาระเงินก้อนแรกของผู้ขับขี่ กลับยังติดข้อจำกัดของหลักเกณฑ์การจดทะเบียนรถจักรยานยนต์สาธารณะ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตัวอย่างที่ชัดคือ Honda ซึ่งมีรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV ของตัวเอง และมีการปล่อยเช่ารถให้ผู้ให้บริการส่งอาหาร (ไรเดอร์) ใช้งานอยู่แล้ว อรรคณัฐซึ่งเคยหารือกับบริษัทเล่าว่า "เขาไม่อยากขายรถ อยากจะให้เช่า" เพราะเชื่อว่ารูปแบบดังกล่าวช่วยให้ผู้ขับขี่เข้าถึงรถได้ง่ายกว่า อีกทั้งคุณภาพของทั้งตัวรถและแบตเตอรี่ก็เป็นที่ยอมรับของผู้ใช้งาน โดยอรรคณัฐ กล่าวว่า "คนเช่าก็แฮปปี้" อย่างไรก็ตาม รูปแบบเดียวกันนี้ยังไม่สามารถนำมาใช้กับวินจักรยานยนต์รับจ้างได้ เนื่องจากรถยังเป็นกรรมสิทธิ์ของบริษัท จึงไม่สามารถดำเนินการจดทะเบียนเป็นรถจักรยานยนต์สาธารณะ (ป้ายเหลือง) ในนามผู้ขับขี่ได้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;พูดอีกอย่างคือ ผู้ผลิตที่วินจำนวนมากให้ความเชื่อมั่น ต้องการให้บริการในรูปแบบเช่าซึ่งช่วยลดภาระเงินก้อนแรกของผู้ขับขี่ แต่แนวทางดังกล่าวยังติดข้อจำกัดของหลักเกณฑ์การจดทะเบียนรถจักรยานยนต์สาธารณะ ซึ่งออกแบบขึ้นก่อนที่รถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV และโมเดลธุรกิจอย่างการเช่าระยะยาวหรือการสลับแบตเตอรี่จะเริ่มแพร่หลาย&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;นำร่องมาหลายรอบ แต่ยังไปไม่ถึงไหน&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55399289278_c3b8ce9762_h.jpg" width="1536" height="1023" loading="lazy"&gt;&lt;br&gt;โครงการ "EV เพื่อพี่วิน" ที่กรุงเทพมหานครดำเนินการอยู่ในปัจจุบัน เป็นส่วนหนึ่งของโครงการความร่วมมือไทย–เยอรมันด้านพลังงาน คมนาคม และการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Thai-German Cooperation on Energy, Mobility and Climate: TGC-EMC) | ภาพโดย:&amp;nbsp;GIZ Thailand&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ก่อนจะพาไปดูว่าโครงการนำร่องแต่ละที่ทำอะไรมาบ้าง ต้องเข้าใจก่อนว่าโครงการเหล่านี้เกือบทั้งหมดพันตัวอยู่กับเทคโนโลยีตัวหนึ่งที่เรียกว่า "การสลับแบตเตอรี่" ซึ่งเป็นตัวชี้ชะตาว่าโครงการจะไปรอดหรือไปไม่รอด&lt;/p&gt;&lt;table class="table" border="1" cellspacing="0" cellpadding="0"&gt;&lt;tbody&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style="width:601px;"&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;สลับแบตเตอรี่ (Battery Swapping) คืออะไร?&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55649053852_95697f4467_b.jpg" width="1024" height="768" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;ผู้ใช้รถมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าที่สถานีเปลี่ยนแบตเตอรี่แห่งหนึ่งย่านถนนลาดพร้าว กรุงเทพมหานคร ภาพโดย: ภัทรภร ผ่องอำไพ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ทำไมต้องมีระบบนี้ -&lt;/strong&gt; มอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าทั่วไปชาร์จแบตเต็มหนึ่งครั้งใช้เวลาหลายชั่วโมง แต่วินมอเตอร์ไซค์ต้องวิ่งรับผู้โดยสารทั้งวันเพื่อหารายได้ หยุดรถไว้ชาร์จนาน ๆ ไม่ได้ ระบบสลับแบตจึงถูกออกแบบมาตัดปัญหานี้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ทำงานอย่างไร -&lt;/strong&gt; ผู้ให้บริการติดตั้ง "ตู้สลับแบตเตอรี่" ไว้ตามจุดต่าง ๆ (เช่นในปั๊มน้ำมัน) ภายในตู้มีแบตเตอรี่สำรองที่ชาร์จเต็มพร้อมใช้อยู่แล้วจำนวนมาก เมื่อแบตในรถใกล้หมด คนขับแค่ขับไปที่ตู้ ถอดแบตลูกเก่าคืน แล้วหยิบแบตลูกใหม่ที่ชาร์จเต็มมาใส่แทน ใช้เวลาราว&amp;nbsp;1-2 นาที เหมือนการแวะเติมน้ำมัน ไม่ต้องรอชาร์จเอง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อดีของระบบสลับแบตเตอรี่ -&lt;/strong&gt; คนขับไม่ต้องเป็นเจ้าของแบตเตอรี่เอง (ซึ่งลูกละ&amp;nbsp;20,000-30,000 บาท) เพราะจ่ายเป็นค่าเช่า/ค่าสมาชิกแทน และไม่เสียเวลารอชาร์จระหว่างวัน&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/tbody&gt;&lt;/table&gt;&lt;p&gt;ในประเทศไทยมีโครงการนำร่องเปลี่ยนผ่านวินมอเตอร์ไซค์รับไปเป็นมอเตอร์ไซค์ EV มาแล้วหลายโครงการ ตัวอย่างก็เช่น&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.entec.or.th/th/electric-motorcycle/"&gt;โครงการที่อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี และเขตบางพลัด กรุงเทพฯ&lt;/a&gt;ซึ่งศูนย์เทคโนโลยีพลังงานแห่งชาติ (ENTEC) สวทช. ร่วมกับการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ภายใต้การสนับสนุนของโครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ (UNEP) ที่ไทยเป็น&amp;nbsp;1 ใน&amp;nbsp;6 ประเทศนำร่องของโลก,&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.solutionsplus.eu/post/bangkok-launches-solutionsplus-battery-swapping-model-for-electric-motorcycle-taxis-to-combat-air-po"&gt;โครงการทดลองที่ย่านสามย่าน กรุงเทพฯ&lt;/a&gt; ใช้ระบบสลับแบตเตอรี่ของ&amp;nbsp;Swap &amp;amp; Go บริษัทในเครือ ปตท. โดยดำเนินการภายใต้โครงการ&amp;nbsp;SOLUTIONSplus ซึ่งได้รับทุนสนับสนุนจากโครงการวิจัยและนวัตกรรม&amp;nbsp;Horizon 2020 ของสหภาพยุโรป และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thai-german-cooperation.info/news/bangkok-and-giz-launch-ev-for-motorcycle-taxi-riders-pilot/"&gt;โครงการ "EV เพื่อพี่วิน"&lt;/a&gt; ที่กรุงเทพมหานครดำเนินการอยู่ในปัจจุบัน เป็นส่วนหนึ่งของโครงการความร่วมมือไทย–เยอรมันด้านพลังงาน คมนาคม และการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (Thai-German Cooperation on Energy, Mobility and Climate: TGC-EMC) ซึ่งดำเนินการโดยองค์กรความร่วมมือระหว่างประเทศของเยอรมัน (GIZ) และได้รับการสนับสนุนจากโครงการ&amp;nbsp;International Climate Initiative (IKI) ของรัฐบาลเยอรมนี โดยมีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) และสมาคมยานยนต์ไฟฟ้าไทย (EVAT) เป็นภาคีร่วมดำเนินงาน พร้อมความร่วมมือจากกรุงเทพมหานคร ในการนำร่องทดลองใช้รถมเตอร์ไซค์ EV สำหรับวินรับจ้างในพื้นที่นำร่อง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;a href="https://www.entec.or.th/th/electric-motorcycle/"&gt;ผลลัพธ์จากโครงการหนึ่งที่เผยแพร่ออกมาก็ดูดี&lt;/a&gt; วินมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV กลุ่มนี้วิ่งสะสมได้มากกว่า&amp;nbsp;759,000 กิโลเมตร และลดก๊าซเรือนกระจกได้ราว&amp;nbsp;38.8 ตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่เมื่อไล่ดูสิ่งที่ยังไม่ถูกเปิดเผย ภาพจะเปลี่ยนไป เพราะข้อมูลที่หายไปคือ ต้นทุนต่อกิโลเมตรของผู้เข้าร่วมโครงการ รายได้เฉลี่ยก่อนและหลังเข้าร่วมโครงการ ค่าใช้จ่ายด้านการบำรุงรักษา อัตราการเสื่อมของแบตเตอรี่ และระยะเวลาคืนทุน พูดอีกอย่างคือ อาจวัดสิ่งที่ตอบโจทย์ผู้ให้ทุนได้ครบ ทั้งระยะทางและคาร์บอนที่ลดได้ แต่สิ่งที่เกิดกับตัวคนขับวินที่เข้าร่วมโครงการล่ะ?&lt;/p&gt;&lt;p&gt;บางครั้งการออกแบบการทดลองเองก็ให้ผลตรงข้ามกับที่ตั้งใจ อรรคณัฐ เล่าถึงโครงการหนึ่งว่า แรกเริ่มสิ่งที่ กฟผ. อยากทดสอบจริง ๆ คือระบบสลับแบตเตอรี่ แต่ตู้สลับแบตเตอรี่ยังไม่พร้อม ตอนเริ่มโครงการใหม่ ๆ จึงแจกรถมอเตอร์ไซค์ EV ออกไปก่อน แล้วให้พี่วินชาร์จที่บ้านไปพลาง ๆ พร้อมจ่ายเงินชดเชยค่าชาร์จไฟฟ้าให้คนละ 500 บาท&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในระหว่างที่ต้องชาร์จที่บ้านเพื่อรอความพร้อมของตู้สลับแบตเตอรี่ พี่วินเริ่มสังเกตว่าแบตเตอรี่ของตัวเองกับของเพื่อนวิ่งได้ไม่เท่ากัน ไปหาข้อมูลกันเองว่าชาร์จอย่างไรแบตเตอรี่จะอยู่ทน จน "เกิดความรู้สึกเป็นเจ้าข้าวเจ้าของแบตเตอรี่ก้อนนั้นขึ้นมา" พอตู้สลับแบตเตอรี่เสร็จและขอให้เริ่มสลับตามแผนเดิม สิ่งที่เกิดขึ้นคือการต่อต้าน "บางทีก็ได้แบตที่แป๊บเดียวหมด มันก็เริ่มมีการเอาสติกเกอร์ไปแปะ เขียนชื่อใส่แบตเตอรี่ว่าก้อนนี้ของใคร" โครงการที่ตั้งใจทดสอบระบบสลับแบตเตอรี่ จึงลงเอยด้วยการสอนให้คนขับวินมอเตอร์ไซค์ EV กลุ่มแรก ๆ ของประเทศไทยมีความเชื่อว่าการชาร์จแบตเตอรี่ที่บ้านดีกว่า&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อรรคณัฐ เล่าต่อถึงอีกโครงการ ที่ย่านสามย่าน ที่ใช้โมเดลให้ผ่อนรถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV วันละร้อยกว่าบาท แล้วใช้บริการแบตของ&amp;nbsp;Swap &amp;amp; Go บริษัทในเครือ ปตท. ภายใต้ทุนจากสหภาพยุโรปผ่านโครงการ&amp;nbsp;SOLUTIONSplus แต่ระหว่างทาง Swap &amp;amp; Go เลิกกิจการ เพราะประเมินว่าธุรกิจสลับแบตเตอรี่ไม่คุ้ม จาก&amp;nbsp;30 คัน จึงเหลือเดินต่อได้เพียง&amp;nbsp;4-5 คัน เหตุผลที่อรรคณัฐชี้คือพฤติกรรมของวินกับไรเดอร์ส่งอาหารไม่เหมือนกันเลย ไรเดอร์วิ่งทั้งวันและวางแผนจุดเปลี่ยนแบตเตอร์รีได้ แต่วินพีคแค่ช่วงเช้ากับเย็น อยู่ประจำโซน และต้องกลับมาที่จุดจอด การลงทุนสต็อกแบตเตอรี่ให้พอกับพีคที่สั้นมากจึงไม่คุ้ม&lt;/p&gt;&lt;p&gt;มีส่วนข้อมูลจากการประชุมกลุ่มย่อยกับผู้ขับขี่มอเตอร์ไซค์ EV รับจ้างในกรุงเทพฯ และปริมณฑล เมื่อเดือนเมษายน 2568 ที่คนมาร่วม 26 คน จาก 3 วิน คือบางกรวย 13 คน จรัญสนิทวงศ์ 75 จำนวน 11 คน และลาดพร้าว 101 อีก 2 คน โดย 7 คนในนั้นได้รถมาฟรีจากโครงการต่าง ๆ เมื่อถามว่าชาร์จแบตเตอรี่ที่ไหนเป็นหลัก 23 คนตอบว่าชาร์จที่บ้าน เหลือเพียง 3 คนที่ใช้บริการสลับแบตเตอรี่&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55399171161_ed2312d732_c.jpg" width="602" height="800" loading="lazy"&gt;&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;วิกร กัมปนาทธนธร ที่ปรึกษาวิสาหกิจชุมชนวินมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าบางกรวย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ด้าน&amp;nbsp;วิกร กัมปนาทธนธร ที่ปรึกษาวิสาหกิจชุมชนวินมอเตอร์ไซค์ไฟฟ้าบางกรวย&lt;/strong&gt; ชี้ว่าคนขับวินส่วนใหญ่เป็นแรงงานนอกระบบ พวกเขาคือกลุ่มที่ "มีความเสี่ยงบนท้องถนน&amp;nbsp;100 เปอร์เซ็นต์ แต่แทบไม่มีสวัสดิการใด ๆ รองรับเลย" และเมื่อโครงการวิจัยที่บางกรวยจบลงในเวลาราว&amp;nbsp;1-2 ปี ทรัพย์สินทั้งตู้สลับแบตเตอรี่และแบตเตอรี่สำรองก็ถูกดึงกลับไปหมด "ปัจจุบันพี่ ๆ วินเลยเหลือแบตเตอรี่แค่คนละลูกเดียว" เมื่อแบตเตอรี่พัง ทุกคนต้องจ่ายเอง เขาสรุปว่า "โครงการภาครัฐส่วนใหญ่มักเป็นเหมือนไฟไหม้ฟาง พอเปลี่ยนผู้บริหาร เปลี่ยนนโยบาย ทุกอย่างก็จบลงที่งบประมาณก้อนแรก แต่ไม่มีการดูแลต่อในระยะยาว"&lt;/p&gt;&lt;p&gt;คำถามที่ว่าเกิดอะไรขึ้นกับตัวคนขับ ข้อมูลจากการประชุมกลุ่มย่อยกับผู้ขับขี่มอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV รับจ้างในกรุงเทพฯ และปริมณฑล เมื่อเดือนเมษายน 2568 ที่มีคนมาร่วม 26 คน จาก 3 วิน คือบางกรวย 13 คน จรัญสนิทวงศ์ 75 จำนวน 11 คน และลาดพร้าว 101 อีก 2 คน โดย 7 คนในนั้นได้รถมาฟรีจากโครงการต่าง ๆ สิ่งที่ออกมาคือรายการปัญหาที่ยาวเป็นหางว่าว ด้านตัวรถมีทั้งลูกปืนคอรถแข็งและพังไว แบตเตอรี่เสื่อมไว ขั้วแบตเตอรี่ต่างมาตรฐานใช้ด้วยกันไม่ได้ และสายเมนแบตเตอรี่หลวมจนสายไหม้ ด้านการซ่อมบำรุงคือ "ไม่มีการดูแลหลังการขาย" และอะไหล่หายาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนด้านการสลับแบตเตอรี่ ซึ่งเป็นสิ่งที่ทั้งโครงการที่บางกรวยและสามย่านตั้งใจทดสอบ ปัญหาที่พี่วินสะท้อนคือแบตเตอรี่ไม่พอใช้ ไม่พอสลับ ขั้วแบตหลวมเพราะสลับบ่อย และระยะทางไปเปลี่ยนแบตไกลกว่า 20 กิโลเมตร เมื่อถามว่าชาร์จแบตเตอรี่ที่ไหนเป็นหลัก 23 คนตอบว่าชาร์จที่บ้าน เหลือเพียง 3 คนที่ใช้บริการสลับแบตเตอรี่ นอกจากนี้ในเอกสารของ&amp;nbsp;TGC EMC ระบุถึงการลงพื้นที่สำรวจวินย่านพญาไทเมื่อเดือนพฤษภาคม 2568 เจอคนที่เคยลองแล้วเลิกไปด้วย เขาเคยเช่ารถมอเตอร์ไซค์&amp;nbsp;EV รายปี แต่ต้องเปลี่ยนแบตเตอรี่ถึง 6-7 ครั้งต่อวัน และต้องคอยเปลี่ยนทุกครั้งที่เจอจุดสลับแบตเตอรี่ เพื่อกันแบตหมดกลางทางหรือแบตเสื่อม&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ด้าน สามารถ ยืนยันภาพเดียวกัน "ปัญหาใหญ่คือพอจบโครงการวิจัย ตู้สลับแบตเตอรี่ส่วนกลางก็ไม่มีแล้ว" แบตเตอรี่หนึ่งลูกวิ่งได้แค่ 40-50 กิโลเมตร ช่วงแรกเขาต้องจ้างคนมาส่งแบตเตอรี่ให้เวลาแบตหมดกลางทาง "วิ่งงานได้ร้อยนึง หายไปกับค่าจ้างคนส่งแบตเตอรี่ 50 บาท" สุดท้ายจึงเปลี่ยนมาพกแบตเตอรี่เองครั้งละ 4 ก้อน "ใส่รถลุยไป 3 ก้อน แต่ต้องเหลือก้อนที่ 4 ไว้วิ่งกลับบ้าน"&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนเพื่อนร่วมวินหลายคนเลือกอีกทาง "เพื่อนร่วมอาชีพบางคนเขาถอดใจขายทิ้ง ผมก็ขอซื้อต่อเพื่อเอาตัวรถกับแบตเตอรี่มาใช้งาน" ตอนนี้เขามีแบตเตอรี่ส่วนตัว 10 ก้อน และรถไฟฟ้าสะสม 4 คัน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ทั้งหมดนี้สะท้อนว่าอุปสรรคของการเปลี่ยนวินมอเตอร์ไซค์เป็น EV ไม่ได้อยู่ที่ตัวเทคโนโลยี เพราะรถไฟฟ้าวิ่งได้จริง ประหยัดกว่าจริง และมีคนพร้อมใช้บริการอยู่แล้ว แต่อยู่ที่ราคาแบตเตอรี่ที่ยังสูงเกินกว่าคนหาเช้ากินค่ำจะรับไหว ระบบนิเวศรอบตัวรถที่ยังไม่มีทั้งช่างและอะไหล่ หลักเกณฑ์การจดทะเบียนที่ปิดทางโมเดลเช่าและสลับแบตเตอรี่ และโครงการนำร่องที่เก็บข้อมูลไปแล้วแต่ยังไม่ถูกแปลงเป็นนโยบาย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;คำถามคือแล้วประเทศอื่นที่มีมอเตอร์ไซค์หนาแน่นและมีคนขับรายได้น้อยเหมือนกัน เขาข้ามอุปสรรคเหล่านี้ไปได้อย่างไร ตอนต่อไป&amp;nbsp;The Glocal จะพาไปสำรวจ 4 กรณีศึกษาจากแอฟริกาและเอเชีย ทั้งโมเดลสลับแบตเตอรี่ในแอฟริกาตะวันออก นโยบาย "จูงใจและบังคับ" ของเวียดนาม บทเรียนเงินอุดหนุนของอินโดนีเซีย และระบบนิเวศสลับแบตเตอรี่มาตรฐานเปิดของไต้หวัน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;span class="text-color-blue"&gt;รายงานชิ้นนี้ได้รับการสนับสนุนจาก&amp;nbsp;Informed Earth และ&amp;nbsp;Internews' Earth Journalism Network&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A9" hreflang="th"&gt;รายงานพิเศษ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สังคม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%93%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%9E%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%95" hreflang="th"&gt;คุณภาพชีวิต&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B9%81%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%A5%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สิ่งแวดล้อม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/depth" hreflang="th"&gt;depth&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%96%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%A2%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B9%8C%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%9A%E0%B8%88%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;รถจักรยานยนต์รับจ้าง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%96%E0%B8%88%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%A2%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B9%8C-ev" hreflang="th"&gt;รถจักรยานยนต์ EV&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%96%E0%B8%A1%E0%B8%AD%E0%B9%80%E0%B8%95%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B9%84%E0%B8%8B%E0%B8%84%E0%B9%8C-ev" hreflang="th"&gt;รถมอเตอร์ไซค์ EV&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%84%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%94%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;ไรเดอร์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%A1%E0%B8%AD%E0%B9%80%E0%B8%95%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B9%84%E0%B8%8B%E0%B8%84%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;วินมอเตอร์ไซค์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%B8%E0%B8%87%E0%B9%80%E0%B8%97%E0%B8%9E%E0%B8%A1%E0%B8%AB%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%A3" hreflang="th"&gt;กรุงเทพมหานคร&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9A%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B8%81%E0%B8%A3%E0%B8%A7%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;บางกรวย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AD%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%84%E0%B8%93%E0%B8%B1%E0%B8%90-%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B8%99%E0%B8%B0%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%9A%E0%B8%B1%E0%B8%95%E0%B8%B4" hreflang="th"&gt;อรรคณัฐ วันทนะสมบัติ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%81%E0%B8%A3-%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8%A1%E0%B8%9B%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%97%E0%B8%98%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B8%A3" hreflang="th"&gt;วิกร กัมปนาทธนธร&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%96-%E0%B8%94%E0%B8%A3%E0%B8%9A%E0%B8%B8%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%93" hreflang="th"&gt;สามารถ ดรบุราณ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%9F%E0%B9%89%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;ไฟฟ้า&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9E%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;พลังงาน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Sun, 15 Nov 2026 01:05:58 +0000</pubDate>
    <dc:creator>auser15</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119431 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>ถึงเวลายึดหลักสิทธิมนุษยชนหรือยัง ในวันที่ไทยต้องตัดสินชะตากรรมผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์อีกครั้ง</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119380</link>
  <description>&lt;span&gt;ถึงเวลายึดหลักสิทธิมนุษยชนหรือยัง ในวันที่ไทยต้องตัดสินชะตากรรมผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์อีกครั้ง&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-field-byline field--type-text-long field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;รายงาน: ณัฐพล เมฆโสภณ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ภาพปก: ชนิสรา ริมธีระกุล&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;span&gt;&lt;span&gt;XmasUser&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-11T07:00:00+07:00" title="Wednesday, November 11, 2026 - 07:00"&gt;Wed, 2026-11-11 - 07:00&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;'ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์' ถูกคุมขังในประเทศไทยมานับสิบปี แต่กลายมาเป็นประเด็นด้านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศอีกครั้ง เพราะเมื่อ 27 ก.พ. 2568 รัฐบาลไทยตัดสินใจส่งกลับชาวอุยกูร์ 40 คน กลับประเทศจีน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แม้ว่ารัฐบาลจีนจะให้หนังสือทางการทูตรับประกันความปลอดภัย และจะไม่ดำเนินคดีกับชาวอุยกูร์ที่ถูกส่งกลับก็ตาม แต่ก็ถูก&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2025/02/112252"&gt;องค์กรด้านสิทธิมนุษยชน และนานาชาติ&lt;/a&gt; ออกมาวิจารณ์อย่างหนักว่า รัฐบาลไทยกำลังละเมิดหลักจารีตประเพณีระหว่างประเทศ ส่งผู้ลี้ภัยกลับไปเผชิญอันตรายที่ประเทศต้นทาง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นอกจากนี้ &lt;a href="https://www.facebook.com/fuadi.pitsuwan/posts/pfbid02ip8peXn3PvAZ6W1WtgbuU42EZCVkqk9uXMrTa4kjhqiuxUoocSwdWUNNRAVWpL9l"&gt;ฟูอาดี้ พิศสุวรรณ&lt;/a&gt; อาจารย์รัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ยังเคยโพสต์ข้อความบนโซเชียลมีเดียด้วยว่า ครอบครัวชาวอุยกูร์ที่ตุรกียังไม่สามารถติดต่อคนที่ถูกส่งกลับได้เลยจนถึง ณ ตอนนี้&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ด้านสหรัฐฯ ได้ออกมาตรการจำกัดวีซาเจ้าหน้าที่รัฐบาลไทยที่มีส่วนรับผิดชอบ หรือมีส่วนร่วมกับการส่งกลับชาวอุยกูร์ทั้ง 40 คน โดยผลจากมาตรการดังกล่าวจะทำให้เจ้าหน้าที่รัฐบาลถูกปฏิเสธหากขอวีซาเข้าสหรัฐฯ หรืออาจจะได้รับอนุมัติยากมาก&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผ่านไป 1 ปี คำถามต่อจุดยืนของประเทศไทย ต่อผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ ถึงคราวนกลับมาอีกครั้ง หลังจาก 22 ต.ค.ที่ผ่านมา ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ 2 คนได้รับอภัยโทษ จากคดีแหกสถานกักตัวคนต่างด้าว ที่สำนักงานตรวจคนเข้าเมือง (สตม.) มุกดาหาร เจ้าหน้าที่ได้พาตัวทั้ง 2 คนจากเรือนจำคลองเปรม มาควบคุมตัวที่สถานกักตัวคนต่างด้าว สตม. สวนพลู กรุงเทพฯ เพื่อรอผลักดันกลับออกประเทศไทย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ไม่นานหลังจากนั้น เอกอัครราชทูตจีน ประจำประเทศไทย ได้เข้าหารือกับเลขาธิการ สภาความมั่นคง (สมช.) ทำให้เครือข่ายที่ทำงานด้านสิทธิมนุษยชนกังวลใจอย่างมาก ว่าประเทศไทยอาจกำลังตัดสินใจส่งตัวผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์กลับไปเผชิญอันตราย ณ ประเทศจีน ซ้ำรอยชะตากรรมกับชาวอุยกูร์ 40 คน&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ ทั้ง 5 คนเป็นใคร ?&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ปัจจุบันนี้ ในประเทศไทยมีผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ ที่มีความสุ่มเสี่ยงถูกส่งกลับประเทศจีน จำนวน 5 ราย แบ่งเป็น 2 รายถูกควบคุมตัวที่สถานกักตัวคนต่างด้าว สตม.สวนพลู กรุงเทพฯ และอีก 3 รายที่เหลือกำลังถูกควบคุมตัวที่เรือนจำคลองเปรม จากคดีแหกห้องกัก สตม.มุกดาหาร และมีอาวุธติดตัว&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ขอย้อนรอยกันสักนิดว่า ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้ง 5 คนเป็นใคร มาจากไหน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้ง 5 คน ขณะนั้นมีอายุราว 15-16 ปี เดินทางมาพร้อมๆ กับชาวอุยกูร์คนอื่น 220 คน จากเขตปกครองตนเองซินเจียง ประเทศจีน เข้ามาที่ประเทศไทย ในปี 2557 โดยที่เจ้าหน้าที่ตำรวจตรวจคนเข้าเมือง 6 พบพวกเขาที่สวนยางพารา อ.รัตภูมิ จ.สงขลา&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กัณวีร์ สืบแสง ซึ่งขณะนั้นทำงานเป็นผู้ประสานงานของสำนักงานข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัยแห่งสหประชาชาติ (UNHCR) ได้เข้าไปพูดคุย จนทราบว่าผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ ต้องการลี้ภัยไปที่ประเทศตุรกี จึงมีการประสานจนรัฐบาลตุรกี ส่งเครื่องบินเช่าเหมาลำมารับผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้งหมด&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กัณวีร์ เล่าต่อว่า อย่างไรก็ตาม ขณะที่เครื่องบินจากกรุงอังการา เมืองหลวงของตุรกี กำลังเดินทางมาที่ไทย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศไทย ณ ขณะนั้น กลับปฏิเสธไม่ให้เครื่องบินจากตุรกีมารับผู้ลี้ภัย โดยไม่มีใครทราบเหตุผลที่ชัดเจน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หลังจากนั้น ทางการไทยได้กระจายผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ไปควบคุมตัวตามสถานกักกันคนต่างด้าว จังหวัดต่างๆ ทั่วประเทศ รวมถึงชาวอุยกูร์ทั้ง 5 คน&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ชะตากรรม 12 ปี ชาวอุยกูร์จากซินเจียง&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ในช่วง 12 ปีที่ผ่านมา (2557-2569) ชะตากรรมของชาวอุยกูร์ ถูกส่งไปประเทศที่ 3 และถูกส่งกลับประเทศต้นทาง หรือที่จีน รวมกัน 3 ครั้ง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;ul&gt;&lt;li data-list-item-id="e9f879f9c4e46b074c04f7201092913e4"&gt;มิ.ย. 2558 ทางการไทยได้ส่งตัวผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ เฉพาะผู้หญิงและเด็กรวม 172 คน ไปตั้งถิ่นฐานใหม่ที่ตุรกี&amp;nbsp;&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e5b58f60e68143fd1086173f26f7cd968"&gt;ก.ค.ปีเดียวกัน ทางการไทยได้ส่งมอบผู้ชายชาวอุยกูร์ รวม 109 คน โดยใช้ถุงดำคลุมหัว และกุญแจมือ ส่งตัวพวกเขาให้กับเจ้าหน้าที่จีนในกรุงเทพฯ ก่อนที่ทางการจีนจะพาตัวขึ้นเครื่องบินกลับประเทศ&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/52258018771_767d4f012a_b.jpg" width="1023" height="577" loading="lazy"&gt;ภาพส่งกลับผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ จำนวน 109 คน เมื่อ ก.ค. 2558 (แฟ้มภาพ)&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในคืนวันเดียวกัน ได้มีประชาชนตุรกีบุกเข้าไปทำลายทรัพย์สิน และปลดธงชาติไทย ที่สถานกงสุลใหญ่กิตติมศักดิ์ นครอิสตันบูล เนื่องจากไม่พอใจการตัดสินใจของไทย และกังวลว่าชาวอุยกูร์จะถูกประหารชีวิต&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หลังจากนั้น ทางการไทยจึงเลือกคุมขังชาวอุยกูร์มาอย่างยาวนาน โดยไม่ได้ส่งตัวไปที่ไหน &lt;a href="https://prachatai.com/journal/2024/03/108406?__cf_chl_tk=aLqazEfeNTcilA6gNGdE04q7J8jdF0_WqO75Lcz0UlU-1794344877-1.0.1.1-SXdJFWY6oeJTwl7Nwg0iYonkjMcdE00vC2rZwK8Yq2s"&gt;ฟิล โรเบิร์ตสัน&lt;/a&gt; ผู้อำนวยการขององค์กร "Asia Human Rights and Labor Advocates" (AHRLA) เคยให้ความเห็นไว้ว่า ประเทศไทย เลือกคุมขังผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์มาอย่างยาวนาน เนื่องจากหากตัดสินใจให้ชาวอุยกูร์ไปประเทศที่ 3 ก็ต้องเผชิญแรงกดดันจากจีน ซึ่งประเทศไทยยังต้องพึ่งพาการสนับสนุนโดยเฉพาะด้านเศรษฐกิจ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในขณะเดียวกัน หากส่งกลับไปที่จีน ประเทศไทยก็จะเผชิญแรงกดดันจากประเทศโลกตะวันตก และสหรัฐฯ ดังนั้น สิ่งที่ดีที่สุดคือการ ‘ไม่ตัดสินใจ’ ส่งไปที่ไหน และเลือกคุมขังชาวอุยกูร์มาอย่างยาวนาน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;ul&gt;&lt;li data-list-item-id="e6834b73ea98373f49f8e6f07eac1c9e9"&gt;ก.ค. 2565 ได้มีการนำตัวผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ที่กระจายอยู่ทั่วประเทศ มาควบคุมตัวที่สถานกักตัวคนต่างด้าว สตม.สวนพลู กรุงเทพฯ&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e06bd8865f43fec56c7a1b9b1cca256fd"&gt;ครั้งล่าสุด เมื่อ 27 ก.พ. 2568 รัฐบาลนำโดยแพทองธาร ชินวัตร ได้ตัดสินใจส่งกลับผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ 40 คนกลับประเทศจีน&amp;nbsp;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;h2&gt;คดีแหกห้องกักของชาวอุยกูร์ 5 คน&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ย้อนไปในปี 2563 มีคดีที่ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ 7 คน แหกห้องกักกันคนต่างด้าว ของ สตม.มุกดาหาร เหตุผลหลักก็คือ พวกเขาทนสภาพความคับแคบ และถูกเจ้าหน้าที่ไทยทำร้ายร่างกายไม่ไหว ก่อนที่ผู้ลี้ภัยทั้งหมดถูกจับกุม โดยศาลตัดสินใจจำคุกคดีแหกห้องกัก คนละ 2 ปี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในจำนวน 5 จาก 7 คน ถูกดำเนินคดีเพิ่มเติม เนื่องจากตอนที่พวกเขาแหกห้องกักออกมา ได้ไปเจอเข้ากับชาวบ้านที่กำลังหาหนูนาในท้องนา พวกเขาจึงจับชาวบ้านมัดมือและเท้า พร้อมกับขโมยไฟฉาย ไม้เคาะเรียกหนูนา และหน้าไม้ยิงหนู และหลบหนีไป โดยทั้ง 5 คนไม่ได้มีการขโมยเงิน และทำร้ายร่างกายชาวบ้านแต่อย่างใด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ชาวอุยกูร์ทั้ง 5 คนจึงถูกศาลตัดสินจำคุกเพิ่มเติม อีกคนละ 16 ปี ข้อหาชิงทรัพย์ และมีอาวุธติดตัวไปด้วย แต่เนื่องจากชาวอุยกูร์ 2 คนให้การรับสารภาพ ศาลจึงลดโทษลงให้กึ่งหนึ่ง เหลือจำคุก 8 ปี&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ขณะที่อีก 3 คน รับสารภาพหลังจากสืบพยานโจทก์เสร็จสิ้น ศาลจึงลดโทษเพียง 1 ใน 3 ทำให้เหลือโทษจำคุก 10 ปี&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ดังนั้น เมื่อรวมโทษจำคุกจากการแหกห้องกัก จะมีผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ 2 คนที่โทษ โดนจำคุก 10 ปี และอีก 3 คนโทษจำคุกรวมกันแล้ว ทั้งหมด 12 ปี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในกลุ่ม 7 คน มี 2 คนที่พ้นโทษก่อน เนื่องจากโทษจำคุกน้อยที่สุด 2 ปี เฉพาะข้อหาแหกห้องกักกันคนต่างด้าวที่มุกดาหาร จึงถูกพาตัวไปควบคุมตัวที่ห้องกักกันฯ ที่ สตม. สวนพลู และถูกส่งตัวกลับจีน พร้อมกับผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์คนอื่นๆ รวม 40 คน เมื่อ 27 ก.พ. 2568&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนอีก 5 คนที่เหลือยังคงถูกควบคุมตัวที่เรือนจำคลองเปรม ไม่ได้ถูกส่งกลับจนกว่าจะพ้นโทษอาญาเสียก่อน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;สถานการณ์ล่าสุด เมื่อ 22 ต.ค. 2569 ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ 2 คนได้พ้นโทษ หลังได้พระราชทานรับอภัยโทษ และถูกนำตัวมาควบคุมตัวที่สถานกักกันคนต่างด้าว สตม.สวนพลู เพื่อรอผลักดันออกนอกประเทศ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ขณะที่อีก 3 คนยังไม่พ้นโทษ และคาดว่าจะครบกำหนดในต้นปี 2570&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/54352744861_355700e0be_b.jpg" width="1024" height="684" loading="lazy"&gt;ภาพรถผู้ต้องกักติดด้วยฟิลม์ดำทึบ กำลังวิ่งออกจาก สตม. สวนพลู เมื่อกลางดึกของวันที่ 27 ก.พ. 2568&lt;/p&gt;&lt;div class="more-story"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;เรื่องที่เกี่ยวข้อง&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;ul&gt;&lt;li data-list-item-id="edca18ae88158af1cec5f957d5d950d48"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2025/03/112302"&gt;12 ข้อ ปมส่งกลับ 'อุยกูร์' สรุปคำถามคาใจ ส่งกลับไปแล้ว ทำอย่างไรได้บ้าง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e377de9c52583597f9c6161ca2d680f61"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2025/02/112242"&gt;ประชาไทพบ ตม.สวนพลูย้ายผู้ต้องกัก 3 ชุดกลางดึก ไม่ทราบเป็นอุยกูร์หรือไม่ หลังมีข่าวลือไทยอาจส่งกลับจีน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ความกังวลที่ก่อตัว&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ภาคประชาสังคม และองค์กรด้านสิทธิมนุษยชน มีความกังวลมากขึ้นเรื่อยๆ หลังจากที่ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้ง 2 คนพ้นโทษออกมาแล้ว โดยสาเหตุหลักๆ อย่างที่กล่าวไปก็คือ พวกเขาทราบข่าวมาว่าเอกอัครราชทูตจีน ประจำประเทศไทย ได้เข้าพบกับเลขาธิการ สมช. ไม่กี่วันหลังจากที่ชาวอุยกูร์ 2 คนถูกนำตัวมาที่ สถานกักตัวฯ สตม.สวนพลู ซึ่งหลายฝ่ายก็คาดการณ์ว่าน่าจะเป็นการหารือเรื่องแนวทางการส่งกลับผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นอกจากนี้ มีเอกสารของกระทรวงการต่างประเทศ หลุดออกมา โดยเป็นเอกสารลงวันที่ช่วงเดือน ส.ค.ที่ผ่านมา ระบุอุปทูตจีน ได้มีการสอบถามผ่านมาทางอธิบดีกรมเอเชียตะวันออก เพื่อสอบถามเรื่องชาวอุยกูร์ และจีนได้แสดงเจตจำนงว่าไม่ต้องการให้ส่งผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ไปประเทศที่ 3 และขอให้ส่งกลับมาที่จีน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อีกจุดสำคัญที่ทำให้หลายฝ่ายกังวลต่อท่าทีของไทย คือ การที่ พล.อ.&lt;a href="https://www.thaipbs.or.th/news/content/572178"&gt;ชัยพฤกษ์ ด้วงประพัฒน์&lt;/a&gt; เลขาธิการ สมช. ให้สัมภาษณ์หลังการประชุมเตรียมความพร้อมรองรับสถานการณ์ความขัดแย้งในภูมิภาคตะวันออกกลาง เมื่อ 4 พ.ย. 2569 โดยผู้สื่อข่าวได้สอบถาม พล.อ.ชัยพฤกษ์ ถึงกรณีที่หลายฝ่ายกังวลว่า ไทยจะส่งผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ 2 คนที่พ้นโทษแล้วกลับจีน เฉกเช่นเดียวกับ 40 คนก่อนหน้านี้ ซึ่งทางเลขาธิการ สมช. ได้ตอบว่า ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้ง 5 คนมีหมายจับจากประเทศจีน และจะมีการดำเนินการส่งกลับในฐานะผู้ร้ายข้ามแดน ตามสนธิสัญญาที่ทำไว้กับจีน แตกต่างจากชาวอุยกูร์ที่ถูกส่งกลับ 40 คนก่อนหน้านี้&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ขั้นตอนต่อจากนี้ ถ้าจีนส่งหมายจับและคำร้องมายังกระทรวงการต่างประเทศไทยแล้ว จะมีการตรวจสอบว่า คำร้องถูกต้องตามกระบวนการหรือไม่ หากเอกสารถูกต้อง จะเข้าสู่กระบวนการยุติธรรม โดยจะส่งต่อไปยังอัยการ และศาล&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ผู้กระทำผิดสามารถแต่งตั้งทนายความช่วยสู้คดี หากชนะ ก็อยู่ที่ว่าจะมีประเทศที่ 3 รับไปหรือไม่ แต่หากศาลตัดสินว่าทำผิด ต้องส่งตัวตามสนธิสัญญาส่งผู้ร้ายข้ามแดน ทั้งหมดเป็นไปตามกระบวนการยุติธรรม ไม่ได้เกี่ยวข้องกับเชิงนโยบาย ซึ่งต่างจาก 40 คนก่อนหน้านี้” พล.อ.ชัยพฤกษ์ กล่าว&lt;/p&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55645422816_220322b533_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;พล.อ.ชัยพฤกษ์ ด้วงประพัฒน์ (&lt;a href="https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1097700126397826&amp;amp;set=pb.100084735462341.-2207520000&amp;amp;type=3"&gt;ภาพจากสภาความมั่นคงแห่งชาติ&lt;/a&gt;)&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;หมายจับมีจริงหรือไม่&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;กัณวีร์ สืบแสง ปัจจุบันเป็นประธานมูลนิธิสิทธิเพื่อสันติภาพ (Peace Rights Foundation) ซึ่งเป็นภาคประชาสังคมที่ทำงานในประเด็นผู้ลี้ภัย ให้สัมภาษณ์ว่ายังไม่มีใครเห็นหลักฐานว่ามีหมายจับจากทางการจีนจริงหรือไม่ พร้อมตั้งข้อสังเกตว่าการที่ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ อยู่ในไทยมา 12 ปี (2557-2569) แต่จู่ๆ พล.อ.ชัยพฤกษ์ อ้างว่ามีหมายจับโผล่ขึ้นมา ดูจะเป็นเรื่องที่ผิดปกติ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กัณวีร์ ตั้งข้อสังเกตว่า ข้อหาที่ดูเป็นไปได้ หากทางการจีนดำเนินคดีกับผู้ลี้ภัยอุยกูร์ทั้ง 5 คน คือการลักลอบออกนอกประเทศจีน โดยไม่ผ่านขั้นตอนทางกฎหมาย แต่เรื่องนี้เข้าใจได้ เนื่องจากพวกเขากำลังหนีภัยประหัตประหาร เพื่อไปประเทศที่ 3 แต่ก็ไม่น่าจะเป็นข้อหาร้ายแรงเพียงพอให้ส่งกลับในฐานะผู้ร้ายข้ามแดน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ประเด็นที่ดูจะผิดปกติอีกอย่างคือ ตอนที่ผู้ลี้ภัยอุยกูร์ทั้ง 5 คนเข้าประเทศไทย ในปี 2557 อายุของพวกเขาอยู่ที่ 15-16 ปีเท่านั้น ยังเป็นเด็กและเยาวชนอยู่เลย เขาเลยมีคำถามว่า มันไม่แปลกเกินไปหรือ ที่เด็กอายุเท่านี้จะก่อคดีร้ายแรงในประเทศจีน ถึงขนาดเข้าข่ายส่งกลับในฐานะผู้ร้ายข้ามแดน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตัวของกัณวีร์ มองด้วยว่า ถ้าหากมีหมายจับจากประเทศจีนจริงๆ ทางการจีนน่าจะดำเนินการตั้งแต่ผู้ลี้ภัยกลุ่มนี้เข้ามาไทยตั้งแต่ปี 2557 แล้ว เพราะตอนนั้น มีการจัดทำข้อมูลประวัติของผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้งหมด ไม่ว่าจะเป็น ผู้ลี้ภัย 5 คนที่เรากำลังพูดถึง หรือผู้หญิงและเด็กชาวอุยกูร์ ที่อยู่ในการดูแลของกระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ (พม.) ทางการไทยและจีนมีการแลกเปลี่ยนข้อมูลอย่างแน่นอน ไม่น่าจะเป็นไปได้ที่ทางการไทยและจีนจะไม่ทราบว่าผู้ลี้ภัยมีหมายจับตั้งแต่แรก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ถ้าผู้ลี้ภัยมีหมายจับ ทำไมถึงยังปล่อยให้ผู้หญิงและเด็กลี้ภัยไปที่ตุรกี และส่งผู้ชาย 109 ชีวิตไปที่จีน และ 40 คนเพิ่งมาขอเมื่อปีที่แล้ว (2568)&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ตอนนี้เอาอีก พอมีชาวอุยกูร์ 2 คนเพิ่งพ้นโทษมา มีหมายจับจากทางจีนออกมา มันไม่เมกเซนส์ (ไม่สมเหตุสมผล) ถ้าจะทำ ทำไมไม่ทำตั้งแต่ปี 2557-2558” กัณวีร์ กล่าว&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กัณวีร์ มีคำถามด้วยว่า ตอนที่สถานทูตจีน ประจำประเทศไทย เพิ่งมานั่งคุยกระทรวงการต่างประเทศ ผ่านอธิบดีกรมเอเชียตะวันออก เมื่อปลาย ส.ค.ที่ผ่านมา ขอถามในเรื่องเกี่ยวกับแนวทางการดำเนินการของประเทศไทย และจีนได้แสดงจุดยืนขอชาวอุยกูร์ทั้งหมดกลับ ซึ่งกระทรวงการต่างประเทศเองก็ตอบไปว่า มันขึ้นกับความสมัครใจของผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ และต้องคำนึงถึงเรื่องมนุษยธรรม&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ถ้าจีนเขามีข้อมูลจริงๆ และทำไมเดือนสิงหาฯ ปีนี้ ถึงไม่ยื่นให้กระทรวงการต่างประเทศไปเลยว่า ฉันมีหลักฐานว่า 2 คนนี้เป็นผู้กระทำความผิดต่างๆ ที่ประเทศเขา เมื่อวันนี้ๆ ทำไมไม่ยื่น (ผู้สื่อข่าว - คำขอส่งผู้ร้ายข้ามแดน) ทำไมมาถามไทยว่าจะทำยังไง จะขอกลับไปได้ไหม เหมือนกับ 40 คนที่แล้ว” กัณวีร์ กล่าว&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/54399439368_167579e5ce_b.jpg" width="1024" height="576" loading="lazy"&gt;กัณวีร์ สืบแสง (แฟ้มภาพ)&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ไทยไม่ได้ขาดกลไกแก้ไขปัญหา แต่ขาดเจตจำนงทางการเมือง&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ปัจจุบัน ยังไม่มีใครทราบแน่ชัดว่า สิ่งที่เลขาฯ สมช. อ้างว่ามีหมายจับจากจีนของผู้ลี้ภัยอุยกูร์ ทั้ง 5 คนจริงหรือไม่ ขณะที่ผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้ง 2 คนได้แจ้งผ่านตัวแทนกฎหมายแล้วว่าไม่ต้องการกลับไปจีน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;องค์กรด้านสิทธิมนุษยชนในระดับนานาชาติอย่าง &lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119316"&gt;แอมเนสตี อินเตอร์เนชั่นแนล&lt;/a&gt; และคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ (กสม.) ได้แสดงจุดยืน ขอให้ไทยยุติการส่งตัวผู้ลี้ภัยชาวอุยกูร์ทั้ง 5 คนกลับไปที่จีน เนื่องจากเสี่ยงที่จะถูกละเมิดสิทธิมนุษยชน และกระทบกับภาพลักษณ์ของประเทศ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;"ไม่ว่าทางการจีนจะให้คำมั่นสัญญาทางการทูตมากเพียงใด ก็ไม่สามารถเป็นใบอนุญาตให้ประเทศไทยละเลยพันธกรณีที่จะไม่ส่งกลับบุคคลที่มีความเสี่ยงอย่างแท้จริงว่าจะต้องเผชิญกับการทรมาน หรือการละเมิดสิทธิมนุษยชนร้ายแรงอื่นๆ ชายทั้ง 2 คนควรได้รับการปล่อยตัว และได้รับโอกาสให้กลับมาใช้ชีวิตอย่างปลอดภัยและเป็นอิสระ หลังจากต้องถูกกักตัวมาเป็นเวลานานกว่า 10 ปี"&amp;nbsp;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119316"&gt;แอกเนส คาลามาร์ด&lt;/a&gt; เลขาธิการ แอมเนสตี อินเตอร์เนชั่นแนล กล่าว&lt;/p&gt;&lt;div class="more-story"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;เรื่องที่เกี่ยวข้อง&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;ul&gt;&lt;li data-list-item-id="e0c3c5777896a90ede0006dadbd7c7b4a"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119316"&gt;แอมเนสตี้เรียกร้องไทยยุติแผนการบังคับส่งกลับชายชาวอุยกูร์ 2 คน ไปยังประเทศจีน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e8c9ad07b74958910de0401ce6334d634"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119327"&gt;กสม. ส่งหนังสือด่วนที่สุดถึงนายกฯ เบรกส่ง 5 ชาวอุยกูร์กลับจีน หวั่นได้รับอันตราย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ขณะที่กัณวีร์ เผยว่า จากการคุยกับผู้ลี้ภัยทั้ง 5 คนเป็นการส่วนตัว พวกเขาไม่อยากกลับจีน การให้เขาอาศัยอยู่ในประเทศไทย ก็ยังเป็นเรื่องที่ยากเนื่องจากกฎหมายไทยไม่รองรับ การให้พวกเขาไปตั้งถิ่นฐานใหม่ที่ประเทศที่ 3 จะเป็นทางออกเดียว และเป็นการแก้ไขปัญหาผู้ลี้ภัยกลุ่มนี้ได้อย่างยั่งยืน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เมื่อสอบถามกัณวีร์ ว่าเขามีข้อเสนอแนะการตัดสินใจของรัฐบาลไทยในเรื่องนี้อย่างไร เขาอยากเสนอแนะการจัดการผู้ลี้ภัยในภาพรวมว่า ปัจจุบันประเทศไทยไม่ได้ขาดกฎหมาย หรือกลไกในการจัดการปัญหาผู้ลี้ภัย เรามี พ.ร.บ.ป้องกันและปราบปรามการซ้อมทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ.2565 มาตรา 13 ให้สัตยาบันในอนุสัญญา CAT (อนุสัญญาว่าด้วยการต่อต้านการทรมาน และการกระทำอื่นๆ ที่โหดร้าย ไร้มนุษยธรรม หรือย่ำยีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์) และมีหลักจารีตประเพณีระหว่างประเทศที่เรายึดถือ ซึ่งทั้งหมดนี้กำหนดหลักการไม่ผลักดันบุคคลใดก็ตามไปเผชิญอันตราย&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นอกจากนี้ ไทยยังมีกลไกคัดกรองแห่งชาติ (NSM) ซึ่งเป็นกลไกที่ให้ชาวต่างชาติที่ไม่สามารถกลับประเทศตนเองได้ เนื่องจากเกรงว่าจะเผชิญภัยประหัตประหาร สามารถยื่นคำร้องเข้ามาเพื่อขอความคุ้มครองจากรัฐบาล และสามารถอยู่ในไทยได้ชั่วคราว หรือระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยการเนรเทศ พ.ศ.2569 ซึ่งเป็นการแก้ไขปัญหาผู้ลี้ภัยอย่างยั่งยืน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ประธานมูลนิธิสิทธิเพื่อสันติภาพ มองว่า ฝ่ายบริหารต้องกล้าที่นำเรื่อง ‘ผู้ลี้ภัย’ เป็นปัญหาสำคัญ และต้องปรับเปลี่ยนมุมมองใหม่ ถ้ารัฐไทยมองผู้ลี้ภัยเป็น ‘ภัยความมั่นคง’ ปัญหาจะไม่ได้รับการแก้ไขอย่างถูกต้อง อย่างกรณีของผู้ลี้ภัยชาวเมียนมาที่อยู่ในค่ายผู้อพยพมานานถึง 42 ปี แต่ถ้าเราปรับมุมมองว่า พวกเขาเป็น ‘ผู้ลี้ภัย’ และแก้ไขปัญหาบนหลักการสิทธิมนุษยชน จะทำให้การแก้ไขปัญหามีประสิทธิภาพ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กัณวีร์ อยากฝากให้รัฐบาลอย่ากังวล ต้องกล้าตัดสินใจทางการทูต ไทยไม่ได้เป็นลูกไล่จีน ที่ขออะไรมา แล้วก็ให้ แต่ไทยต้องยึดมั่นในหลักการด้านสิทธิมนุษยชน และกฎหมายภายในประเทศ มากกว่าคำนึงถึงความสัมพันธ์กับประเทศจีน เพื่อป้องกันไม่ให้เราส่งผู้ลี้ภัยกลับไปเผชิญอันตราย และสามารถแสดงบทบาทผู้นำด้านสิทธิมนุษยชนบนเวทีระหว่างประเทศได้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;"อยากฝากถึงฝ่ายบริหาร ช่วยพิจารณาการแก้ไขปัญหาตามหลักสากล และท่านเองจะหลุดพ้น ไม่ว่าจะเป็นเรื่องกฎหมายและระเบียบภายในประเทศ รวมถึงการให้เวทีโลกเห็นว่าเราเคารพ กติกาสากล และเรามีจุดยืนการเป็นผู้นำในเรื่องนี้บนเวทีโลกอย่างสวยงาม" กัณวีร์ กล่าว&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A9" hreflang="th"&gt;รายงานพิเศษ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;การเมือง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B8%97%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B8%A1%E0%B8%99%E0%B8%B8%E0%B8%A9%E0%B8%A2%E0%B8%8A%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;สิทธิมนุษยชน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%95%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%97%E0%B8%A8" hreflang="th"&gt;ต่างประเทศ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AD%E0%B8%B8%E0%B8%A2%E0%B8%81%E0%B8%B9%E0%B8%A3%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;อุยกูร์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B8%A5%E0%B8%B5%E0%B9%89%E0%B8%A0%E0%B8%B1%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;ผู้ลี้ภัย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;จีน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%8A%E0%B8%B1%E0%B8%A2%E0%B8%9E%E0%B8%A4%E0%B8%81%E0%B8%A9%E0%B9%8C-%E0%B8%94%E0%B9%89%E0%B8%A7%E0%B8%87%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%9E%E0%B8%B1%E0%B8%92%E0%B8%99%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;ชัยพฤกษ์ ด้วงประพัฒน์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%A1%E0%B8%B1%E0%B9%88%E0%B8%99%E0%B8%84%E0%B8%87%E0%B9%81%E0%B8%AB%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B8%8A%E0%B8%B2%E0%B8%95%E0%B8%B4" hreflang="th"&gt;สภาความมั่นคงแห่งชาติ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8%93%E0%B8%A7%E0%B8%B5%E0%B8%A3%E0%B9%8C-%E0%B8%AA%E0%B8%B7%E0%B8%9A%E0%B9%81%E0%B8%AA%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;กัณวีร์ สืบแสง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A1%E0%B8%B9%E0%B8%A5%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B8%97%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%B7%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%9E" hreflang="th"&gt;มูลนิธิสิทธิเพื่อสันติภาพ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/peace-rights-foundation" hreflang="th"&gt;Peace Rights Foundation&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Wed, 11 Nov 2026 00:00:00 +0000</pubDate>
    <dc:creator>XmasUser</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119380 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>ปราชญ์ชาวบ้านพบรอยัลลิสต์ | หมายเหตุประเพทไทย EP.652</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119351</link>
  <description>&lt;span&gt;ปราชญ์ชาวบ้านพบรอยัลลิสต์ | หมายเหตุประเพทไทย EP.652&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;span&gt;user8&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-08T16:57:26+07:00" title="Sunday, November 8, 2026 - 16:57"&gt;Sun, 2026-11-08 - 16:57&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;&lt;iframe width="560" height="315" src="https://www.youtube.com/embed/gGwqxrXdMbM?si=e1-V4bb_Oo6X1_sz" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen&gt;&lt;/iframe&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี และ ชานันท์ ยอดหงษ์ ชวนอ่านวิทยานิพนธ์เรื่อง “ความคิดทางการเมืองของ ‘ปัญญาชนฝ่ายค้าน’ ภายหลังการตกต่ำของกระแสความคิดสังคมนิยมในประเทศไทย พ.ศ. 2524–2534” ของ ธิกานต์ ศรีนารา โดยเฉพาะบทที่ 7 ซึ่งศึกษากระแส “วัฒนธรรมชุมชน” ในฐานะหนึ่งในความคิดสำคัญของปัญญาชนฝ่ายค้านไทยหลังวิกฤตการณ์ “ป่าแตก”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;งานศึกษาชี้ว่า หลังการเสื่อมอำนาจของพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย ปัญญาชน นักพัฒนาเอกชน และนักวิชาการจำนวนหนึ่งหันจากการปฏิวัติและการวิเคราะห์ชนชั้นแบบมาร์กซิสต์ มาสนใจ หมู่บ้าน วัฒนธรรมดั้งเดิม การพึ่งตนเอง และภูมิปัญญาท้องถิ่น ในฐานะทางเลือกต่อการขยายตัวของระบบทุนนิยมโลกและวัฒนธรรมตะวันตก จนนำไปสู่สิ่งที่ผู้วิจัยเรียกว่า “ชาตินิยมทางวัฒนธรรม” ที่มองชุมชนและรากเหง้าความเป็นไทยเป็นฐานสำคัญของสังคมและประชาธิปไตยจากระดับล่าง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในช่วงก่อตัวของกระแสวัฒนธรรมชุมชน มีนักคิดและนักวิชาการหลายคนช่วยวางรากฐานสำคัญ เช่น ฉัตรทิพย์ นาถสุภา ที่ศึกษาประวัติศาสตร์เศรษฐกิจหมู่บ้านไทย และพัฒนาไปสู่ข้อเสนอเรื่องชุมชนที่สามารถพึ่งตนเองและต้านการครอบงำของรัฐกับทุน ขณะที่ พรพิไล เลิศวิชา มีบทบาทขยายการศึกษาจาก “เศรษฐกิจหมู่บ้านไทย” ไปสู่การทำความเข้าใจ “วัฒนธรรมหมู่บ้านไทย” อย่างเป็นระบบ ต่อมาแนวคิดเหล่านี้ค่อย ๆ ขยายไปสู่ “ภูมิปัญญาชาวบ้าน” “ปราชญ์ชาวบ้าน” และ “พุทธเกษตรกรรม” โดยมี ประเวศ วะสี เสนอแนวคิดพุทธเกษตรกรรม เสรี พงศ์พิศ เผยแพร่ความคิดเรื่องภูมิปัญญาชาวบ้านและการคืนสู่รากเหง้า และ พิทยา ว่องกุล มีบทบาทในการเสาะหาและเผยแพร่เรื่องราวของ “ปราชญ์ชาวบ้าน” ให้กลายเป็นตัวแบบของการพึ่งตนเอง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ก่อนที่ในต้นทศวรรษ 2530 ภาษาเรื่องชุมชนและการพึ่งตนเองจะเริ่มบรรจบกับแนวทางพัฒนาชนบทของรัฐและสถาบันพระมหากษัตริย์ โดยงานศึกษาชี้ถึงบทบาทของ ดร.สุเมธ ตันติเวชกุล ในฐานะจุดเชื่อมสำคัญระหว่างความคิดสายวัฒนธรรมชุมชนกับแนวพระราชดำริ รวมถึงการนำแนวคิดดังกล่าวเข้าสู่นโยบายและโครงการของรัฐ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ข้อเสนอสำคัญของวิทยานิพนธ์จึงอยู่ที่การอธิบายว่า ปัญญาชนฝ่ายค้านที่เริ่มต้นจากการวิพากษ์ทุนนิยม รัฐรวมศูนย์ และวัฒนธรรมตะวันตก สามารถค่อย ๆ เคลื่อนเข้าสู่ความคิดแบบอนุรักษนิยมและกษัตริย์นิยมได้อย่างไร ผ่านภาษาร่วมเรื่อง ชุมชน การพึ่งตนเอง ภูมิปัญญาชาวบ้าน และความเป็นไทย จาก “วัฒนธรรมชุมชน” สู่ “ปราชญ์ชาวบ้าน” และการบรรจบกับโครงการพัฒนาของรัฐ ติดตามได้ใน #หมายเหตุประเพทไทย #คำตอบอยู่ที่หมู่บ้าน #ปราชญ์ชาวบ้าน #รอยัลลิสต์&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55629499313_365e6ffc12_k.jpg" width="2048" height="1152" loading="lazy"&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%82%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A7" hreflang="th"&gt;ข่าว&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สังคม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%92%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;วัฒนธรรม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B9%80%E0%B8%AB%E0%B8%95%E0%B8%B8%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%97%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;หมายเหตุประเพทไทย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A1%E0%B8%B1%E0%B8%A5%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A1%E0%B8%B5%E0%B9%80%E0%B8%94%E0%B8%B5%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;มัลติมีเดีย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%8A%E0%B8%B8%E0%B8%A1%E0%B8%8A%E0%B8%99%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%A2%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;ชุมชนนิยม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%A1%E0%B8%B1%E0%B8%8A%E0%B8%8A%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%99%E0%B8%88%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;สมัชชาคนจน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%95%E0%B9%88%E0%B8%AD%E0%B8%A8%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%94%E0%B8%B4%E0%B9%8C-%E0%B8%88%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%94%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%B8%E0%B8%82%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%B5" hreflang="th"&gt;ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9B%E0%B8%B1%E0%B8%8D%E0%B8%8D%E0%B8%B2%E0%B8%8A%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;ปัญญาชน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%AD%E0%B8%A2%E0%B8%B1%E0%B8%A5%E0%B8%A5%E0%B8%B4%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;รอยัลลิสต์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B8%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%98-%E0%B8%95%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%A7%E0%B8%8A%E0%B8%81%E0%B8%B8%E0%B8%A5" hreflang="th"&gt;สุเมธ ตันติเวชกุล&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%A7%E0%B8%A8-%E0%B8%A7%E0%B8%B0%E0%B8%AA%E0%B8%B5" hreflang="th"&gt;ประเวศ วะสี&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B9%8C-%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%B5%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;ธิกานต์ ศรีนารา&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%8A%E0%B8%99%E0%B8%9A%E0%B8%97" hreflang="th"&gt;ชนบท&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;ประวัติศาสตร์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B8%81%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%9E%E0%B8%AD%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;เศรษฐกิจพอเพียง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%8A%E0%B8%B8%E0%B8%A1%E0%B8%8A%E0%B8%99%E0%B8%9E%E0%B8%B6%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B8%95%E0%B8%99%E0%B9%80%E0%B8%AD%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;ชุมชนพึ่งตนเอง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Sun, 08 Nov 2026 09:57:26 +0000</pubDate>
    <dc:creator>user8</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119351 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>สรุปเปิดคำเบิกความ ‘อานนท์’ เล่าชีวิต-เจตนา ข้อเสนอปฏิรูปสถาบัน  คดีใหญ่ชุมนุมสนามหลวง ตัดสิน 16 ธ.ค.</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119346</link>
  <description>&lt;span&gt;สรุปเปิดคำเบิกความ ‘อานนท์’ เล่าชีวิต-เจตนา ข้อเสนอปฏิรูปสถาบัน  คดีใหญ่ชุมนุมสนามหลวง ตัดสิน 16 ธ.ค.&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;span&gt;admin666&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-07T12:46:17+07:00" title="Saturday, November 7, 2026 - 12:46"&gt;Sat, 2026-11-07 - 12:46&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;สืบพยานคดีชุมนุมที่สนามหลวง 19 ก.ย.63 เกือบครบ 5 ปีสิ้นสุดแล้ว ‘ทนายอานนท์’ ขึ้นเบิกความปากสุดท้าย ย้ำเจตนาข้อเสนอ 10 ข้อปฏิรูปสถาบันกษัตริย์สำคัญต่อความมั่นคงของตัวสถาบันเองโดยอธิบายที่ละข้อต่อศาล พร้อมเล่าที่มาที่ไปของกระแสการเรียกร้องที่เกิดขึ้นในปี 2563 และสิ่งที่เขากล่าววันนั้นเป็นความจริงที่มีหลักฐานยืนยันที่แสดงต่อศาลได้แม้ก่อนหน้านี้จะต้องเจออุปสรรคในการพยายามเรียกหลักฐานหน่วยงานต่างๆ &amp;nbsp;อานนท์ยืนยันว่าเต็มใจที่ได้ต่อสู้ผ่านการถูกดำเนินคดีเพื่อจะได้เห็นความเปลี่ยนแปลง หลังจาก 2 วันก่อนสืบอานนท์ออกจดหมายชี้แจงยืนยันว่ายังสู้คดีต่อแม้จะมีคนเสนอให้รับสารภาพแลกออกจากคุก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;6 พ.ย. 2569 ที่ศาลอาญา รัชดา ห้อง 811 มีนัดสืบพยานนัดสุดท้ายในคดีชุมนุม ‘19 กันยาทวงคืนอำนาจราษฎร’ เมื่อ 19 ก.ย. 2563 โดยอานนท์ นำภา ทนายความด้านสิทธิมนุษยชน ขึ้นเบิกความในฐานะจำเลยในคดีเป็นคนสุดท้าย และหลังการสืบพยานเสร็จสิ้นศาลนัดวันฟังคำพิพากษาในวันที่ 16 ธ.ค.2569&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;การสืบพยานครั้งนี้มีผู้มาร่วมรับฟังการสืบพยานและให้กำลังใจแก่ผู้ที่ถูกดำเนินคดีเป็นจำนวนมากทำให้ห้องพิจารณาไม่สามารถรองรับคนที่มาได้เพียงพอ แต่กระบวนการยังคงดำเนินไปได้อย่างสงบตลอดการพิจารณา&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผู้พิพากษาเข้าห้องพิจารณาและเริ่มสืบพยานในเวลาประมาณ 10.00 น.&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์ เริ่มจากย้อนเล่าถึงที่มาที่ทำให้เขาเข้ามาเป็นนักกิจกรรมทางการเมืองและทำงานเป็นทนายความด้านสิทธิมนุษยชนของเขาว่า เริ่มมาตั้งแต่สมัยที่ยังเรียนอยู่คณะสังคมศาสตร์และสังคมวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์เมื่อปี 2546 ได้ทำกิจกรรมทางสังคมการเมืองในนามกลุ่ม ‘วัชพืช’ ทั้งประเด็นท่อก๊าสที่จะนะ คัดค้านการตั้งโรงไฟฟ้า รวมถึงประเด็นทางการเมืองต่างๆ ภายหลังเขาลาออกไปเรียนนิติศาสตร์ที่มหาวิทยาลัยรามคำแหงก็ยังคงทำกิจกรรมทางสังคมและการเมืองต่อ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จนกระทั่งปี 2548 ก็ได้เข้าร่วมชุมนุมขับไล่ทักษิณ ชินวัตร ที่เป็นนายกรัฐมนตรีในเวลานั้นแต่ได้ประกาศออกจากการชุมนุมของกลุ่มสนธิ ลิ้มทองกุล เมื่อมีการประกาศขอนายกฯ พระราชทาน เนื่องจากเห็นว่าการตรวจสอบผู้นำประเทศสามารถทำได้โดยการชุมนุม แต่ไม่เห็นด้วยกับการเรียกร้องให้ทหารเข้ามารัฐประหาร และภายหลังเขาได้ร่วมชุมนุมกับกลุ่ม ‘19 กันยาต้านรัฐประหาร’ ขับไล่คณะรัฐประหารในปี 2549 หลังจากนั้นมาก็ยังคงทำกิจกรรมทางการเมืองมาตลอด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนด้านที่เป็นทนายความ อานนท์เล่าว่าเดิมทีเขาอยากเป็นนักวิชาการมากกว่า แต่เหมือนเป็นโชคชะตาที่ทำให้เขาได้มาทำงานทนายความ เนื่องจากเป้าหมายที่ตั้งไว้กับตัวเองว่าจะต้องได้เกียรตินิยมก่อนถึงจะเป็นนักวิชาการ หากไม่ได้เกียรตินิยมก็จะเป็นทนายความ สุดท้ายเมื่อผลสอบออกมาวิชาปรัชญากฎหมายได้เพียงเกรด P หรือผ่านของ ม.ราม ทำให้ไม่ได้เกียรตินิยม เขาจึงมุ่งหน้าไปทำงานทนายความแทน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เมื่ออานนท์ได้ออกมาทำงานทนายความ เขายังคงเลือกทำงานกับสำนักงานทนายความที่รับคดีที่เกี่ยวกับประเด็นสิทธิมนุษยชน ทั้งโครงการนิติธรรมสิ่งแวดล้อม (ปัจจุบันเป็นมูลนิธิ EnLAW) ช่วยเหลือทางคดีแก่ประชาชนที่ได้รับผลกระทบจากโครงการพัฒนาต่างๆ หรือถูกดำเนินคดีจากรัฐและเอกชน ต่อมาได้ไปทำงานกับบริษัททนายความ ‘มีสิทธิ์’ ได้ช่วยเหลือทางคดีกับบรรดาแรงงานที่เรียกร้องสิทธิกับนายจ้าง และไม่รับเป็นทนายความฝ่ายโจทก์ในคดีหมิ่นประมาท&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จนกระทั่งในปี 2553 เกิดเหตุการณ์สลายการชุมนุมคนเสื้อแดงโดยรัฐบาลอภิสิทธิ์ เขาจึงได้เข้าไปช่วยเหลือทางคดีให้กับกลุ่มผู้ชุมนุมที่ถูกดำเนินคดีจากการชุมนุมรวมถึงคดีมาตรา 112 ในเวลานั้น อีกทั้งยังได้เข้าไปทำคดีไต่สวนการตายของผู้ชุมนุมที่ถูกสังหารในเวลานั้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ต่อมาในปี 2557 เมื่อพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา ทำรัฐประหารยึดอำนาจ อานนท์ได้เป็นทนายความให้กับประชาชนที่ถูกละเมิดสิทธิมนุษยชนต้องขึ้นศาลทหาร กระทั่งตกเป็นจำเลยในคดีบนศาลทหารเองด้วย จนเมื่อมีการทำประชามติในปี 2559 เขาได้เป็นทนายความให้กับคณะนักศึกษาที่ถูกดำเนินคดีจากการออกมารณรงค์ไม่รับรัฐธรรมนูญ คสช.&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนตัวเขาเองในช่วงเดียวกันนอกจากการทำหน้าที่ทนายความแล้วยังได้ร่วมเคลื่อนไหวคัดค้านการรัฐประหารกับกลุ่ม ‘พลเมืองโต้กลับ’ มาตั้งปี 2557 และร่วมเรียกร้องการเลือกตั้งกับกลุ่ม ‘คนอยากเลือกตั้ง’ ในปี 2560 ทำให้เขาถูกดำเนินคดีหลายคดีจากการเรียกร้องให้รัฐบาลทหารจัดการเลือกตั้งหลายคดี แต่ในที่สุดศาลยกฟ้องคดีเหล่านี้ทั้งหมด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์เล่าต่อว่า ในปี 2563 เขาได้ร่วมกับกลุ่มคนรุ่นใหม่ เรียกร้องการปฏิรูปสถาบันกษัตริย์ โดยการร่วมเคลื่อนไหวเขาได้ยึดโยงอยู่กับหลักการ 2 อย่างคือ เรื่องศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ และรัฐธรรมนูญของไทย รวมถึงกฎหมายระหว่างประเทศด้วย และเน้นเรื่องสันติวิธีเพราะเชื่อว่าแก้ปัญหาได้ดีที่สุดและจะไม่ทำให้เกิดความบาดหมาง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ศักดิ์ศรี แม้จะไม่มีกฎหมายบัญญัติไว้ เราเชื่อว่ามนุษย์เกิดมาด้วยความเท่าเทียมกัน มีเสรีภาพมาตั้งแต่กำเนิด” อานนท์กล่าว&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;มุมมองของอานนท์ต่อบทบาทสถาบันกษัตริย์กับการเมืองไทย&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;อานนท์เล่าว่า เขาได้ตั้งคำถามและศึกษาเรียนรู้บทบาทของสถาบันกษัตริย์ในประวัติศาสตร์การเมืองไทยในหลายเหตุการณ์&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวว่า เขาได้ถามค้านพยานฝ่ายโจทก์ในคดี 112 ในฐานะทนายความถึงประเด็นบทบาทของสถาบันพระมหากษัตริย์ในการเมืองไทยอย่างที่เป็นอยู่ แต่กลับไม่มีพยานโจทก์คนใดสามารถตอบได้ว่าบทบาทของสถาบันกษัตริย์ในเวลานี้ยังคงเป็นที่เคารพสักการะ หรือยังคงมีบทบาทสอดคล้องกับระบอบประชาธิปไตยหรือไม่ ซึ่งเป็นเรื่องที่วิญญูชนสามารถตอบได้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ผมจึงมั่นใจว่าในปี 2563 การเคลื่อนไหวต้องพูดเรื่องนี้ (บทบาทของสถาบันกษัตริย์) อย่างตรงไปตรงมา เชื่อด้วยว่าทุกคนไม่ว่าจะเป็นตำรวจ อัยการ หรือศาลก็เห็นปัญหาร่วมกัน แต่หลายคนก็เลือกจะเมินเฉยต่อปัญหา แต่มีเยาวชนคนรุ่นใหม่ที่เขาไม่เมินเฉย เขามีความฝันที่จะเปลี่ยนแปลงประเทศให้เป็นประชาธิปไตย”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์ยังได้กล่าวถึงพรรคการเมืองที่ริเริ่มต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยคือพรรคอนาคตใหม่ขณะนั้นที่มีเพื่อนๆ ของเขาหลายคนที่เคยร่วมต่อสู้กันมาตั้งแต่การต่อต้านรัฐประหาร 2557 ได้เลือกเส้นทางต่อสู้ทางการเมืองเพื่อเปลี่ยนแปลงประเทศในรัฐสภา และหลายคนก็เลือกต่อสู้ในฐานะประชาชน ไม่นิ่งเฉยกับเรื่องที่เกิดขึ้น โดยมีฟางเส้นสุดท้ายคือเหตุการณ์ยุบพรรคอนาคตใหม่ทำให้มีนักศึกษาออกมาชุมนุมในหลายมหาวิทยาลัย จนต่อมามีการชุมนุมใหญ่เมื่อ 18 ก.ค.2563 ที่จัดโดยกลุ่มเยาวชนปลดแอก และการชุมนุมย่อยๆ อย่างม็อบแฮมทาโร่ เป็นต้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ช่วงแรกของการชุมนมในปี 2563 การตั้งคำถามต่อสถาบันกษัตริย์ยังคงเป็นไปอย่างไม่เป็นทางการเพราะไม่มั่นใจจะว่าปลอดภัยจากคุกคามโดยเจ้าหน้าที่รัฐและกฎหมาย ทำให้เห็นการตั้งคำถามอ้อมๆ ผ่านป้ายข้อความต่างๆ ในที่ชุมนุม&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์เล่าว่า ตอนนั้นเขาเห็นว่าปรากฏการณ์ตั้งคำถามผ่านป้ายข้อความที่ไม่ตรงไปตรงมา เลื่อนลอยนั้นไม่เป็นประโยชน์ เขาและนักกิจกรรมจึงปรึกษากันว่าควรที่จะพูดคุยถึงบทบาทของสถาบันกษัตริย์อย่างตรงไปตรงมาและด้วยความเคารพ ไม่ส่อเสียด สุภาพ และเอาข้อเท็จจริงมาพูดคุยกันมากกว่า&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จากการปรึกษากันครั้งนั้น พวกเขาได้มีมติให้จัดการชุมนุมที่พูดถึงสถาบันกษัตริย์อย่างเป็นทางการครั้งแรกเมื่อวันที่ 3 ส.ค.2563 เป็นการชุมนุม Harry Potter และยังมีมติให้อานนท์เป็นคนพูดประเด็นสถาบันกษัตริย์ด้วยเพราะคนในที่ประชุมมองว่าเขาเป็นนักกฎหมายน่าจะพูดด้วยความตรงไปตรงมาและระมัดระวังที่สุด (แม้สุดท้ายอานนท์ยังคงถูกดำเนินคดีด้วยมาตรา 112 จากกิจกรรมครั้งนั้น) ว่าปัญหาทางการเมืองทั้งหมดเชื่อมโยงอย่างไรกับบทบาทของสถาบันกษัตริย์และการขยายพระราชอำนาจมีอะไรบ้าง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์ย้อนหลังความรู้สึกของเขาในเวลานั้นว่า ผู้ร่วมชุมนุมมีไม่มากและเขาก็รู้สึกถึง ‘ความเย็นยะเยือก’ ผู้ร่วมชุมนุมที่รู้จักกันก็วิ่งมาจับมือเขาพร้อมถามว่าเรื่องแบบนี้พูดได้ด้วยเหรอ แต่เมื่อพูดไปแล้วก็ได้รับการสนับสนุนจากสังคม นอกจากฝ่ายเสรีประชาธิปไตยแล้วยังมีกระทั่งฝ่ายอนุรักษนิยมเดิมที่หมายถึงกลุ่มคนเสื้อเหลือง ที่เห็นว่าบทบาทของสถาบันพระมหากษัตริย์มีปัญหาแต่เขาไม่กล้าพูดกัน&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวถึงข้อเสนอเบื้องต้นในการชุมนุมเมื่อ 3 ส.ค.2563 มีเพียงว่าให้แก้ไขรัฐธรรมนูญ และแก้กฎหมายระดับพระราชบัญญัติ จากนั้นก็ไปพูดเรื่องเดียวกันนี้ที่เชียงใหม่ ก่อนกลับมาพูดอีกครั้งในวันที่ 10 ส.ค.2563 ที่ลานพญานาค มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ศูนย์รังสิตตามคำเชิญของกลุ่มธรรมศาสตร์และการชุมนุม&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ข้อเสนอปฏิรูป 10 ข้อเพื่อปกป้องสถาบันกษัตริย์&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ในการชุมนุมวันที่ 10 ส.ค. 2563 อานนท์ได้เห็นว่าทางกลุ่มนักศึกษาได้จัดทำข้อเสนอปฏิรูปสถาบันกษัตริย์ออกมา 10 ข้อ แม้ว่าเขาจะไม่ได้รับรู้มาก่อนว่าทางนักศึกษาเองทำข้อเสนอเอาไว้ แต่เมื่อได้ฟังสดจากการอ่านของปนัสยา สิทธิจิรวัฒนกุล หรือรุ้งบนเวที เขารู้สึกเห็นด้วยกับ 10 ข้อเสนอของกลุ่มนักศึกษา&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์อธิบายต่อศาลถึงเหตุผลที่เขาเห็นด้วยกับข้อเสนอเหล่านี้ทีละข้อ ดังนี้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 1&amp;nbsp;&lt;/strong&gt;ให้ยกเลิกมาตรา 6 ของรัฐธรรมนูญปัจจุบันแล้วกลับไปใช้ตามที่เคยบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญฉบับ 24 มิ.ย. 2475 ของคณะราษฎร เพื่อให้สถาบันกษัตริย์ยังคงเป็นที่เคารพสักการะและห้ามฟ้องร้อง แต่การพิจารณาความผิดของกษัตริย์ให้เป็นหน้าที่ของสภาผู้แทนราษฎร&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์สนับสนุนข้อเสนอนี้เพราะมองว่าข้อเสนอเป็นไปตามหลักความเสมอภาคทางกฎหมาย แม้เขาจะเห็นด้วยว่าพระมหากษัตริย์ไม่ควรจะถูกฟ้องร้องดำเนินคดีในระหว่างครองราชย์ได้โดยง่าย แต่เมื่อพระมหากษัตริย์ทรงทำผิดจะไม่ถูกไต่สวนหรือดำเนินคดีเลยก็จะขัดกับความเสมอภาค ดังนั้นองค์กรที่เชื่อมโยงกับประชาชนมากที่สุดคือสภาผู้แทนราษฎรจึงมีความชอบธรรมในการไต่สวน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวต่อพร้อมแสดงเอกสารหลักฐานต่อศาลว่า ข้อเสนอแรกนี้ยังเชื่อมโยงทางประวัติศาสตร์กับมาตรา 6 ในรัฐธรรมนูญฉบับปี 2492 เนื่องจากมีความเป็นไปได้ว่ามาตรานี้ถูกบัญญัติขึ้นมาหลังการสวรรคตของรัชกาลที่ 8 โดยเห็นได้จากคำอภิปรายของ พ.ท.พโยม จุลานนท์ (บิดาของพล.อ.สุรยุทธ์ จุลานนท์) ตามบันทึกการประชุมสภาผู้แทนราษฎรในเวลานั้นมีการพิจารณาถึงเรื่องนี้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์ยังได้เบิกความพร้อมแสดงเอกสารหลักฐานอีกชิ้นเป็นคำพิพากษาของศาลพิเศษที่เคยพิจารณาคดีของในหลวงรัชกาลที่ 7 เข้าไปเกี่ยวข้องกับกบฏบวรเดช&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“เราเห็นว่าข้อกล่าวหาเหล่านี้เป็นเรื่องสาธารณะ สมควรมีการไต่สวน” อานนท์กล่าว และย้ำถึงข้อเสนอที่เขาได้พูดบนเวทีเมื่อ 19 ก.ย.2563&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวถึงเหตุผลประการสำคัญที่ต้องการให้มีการแก้ไขมาตรา 6 ของรัฐธรรมนูญให้สภาผู้แทนราษฎรมีหน้าที่ไต่สวนคดีของพระมหากษัตริย์ เพราะมีการขยายพระราชอำนาจในทางปกครองโดยไม่มีผู้รับสนองพระบรมราชโองการ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 2&amp;nbsp;&lt;/strong&gt;ยกเลิกประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 112 เพราะเห็นว่าเป็นอุปสรรคต่อการพูดถึงสถาบันกษัตริย์และถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือทางการเมืองมาโดยตลอด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 3 &lt;/strong&gt;ยกเลิก พ.ร.บ.จัดระเบียบทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ พ.ศ.2561 อานนท์อธิบายว่ากฎหมายดังกล่าวเปิดช่องให้ โอนทรัพย์สินของราชบัลลังก์ไปเป็นทรัพย์สินของพระมหากษัตริย์ และกฎหมายนี้ยังทำลายความเป็นสาธารณะสมบัติของแผ่นดิน เช่น พระบรมมหาราชวัง หรือวัดพระแก้ว เพราะตามกฎหมายเดิมห้ามโอนในทุกกรณี แต่กฎหมายนี้ได้ทำให้พระมหากษัตริย์เข้ามาเป็นเจ้าของด้วยพระองค์เอง ทำให้ทรัพย์สินซึ่งเป็นสาธารณะสมบัติเหล่านี้ไม่ตกทอดเป็นของประเทศ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวต่อว่า นอกจากนั้น พ.ร.บ.จัดระเบียบทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ พ.ศ.2561 ยังให้อำนาจในการจำหน่าย จ่ายแจก โอนให้กับคนทั่วไปได้ด้วย&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 4 &lt;/strong&gt;ตัดลดงบประมาณที่ฟุ่มเฟือย ไม่จำเป็น และไม่สมเหตุสมผลที่จัดสรรให้กับสถาบันกษัตริย์&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 5 &lt;/strong&gt;ยกเลิกส่วนราชการในพระองค์ อานนท์อธิบายว่าเรื่องนี้เป็นเรื่องร้ายแรงมากหากมองจากมุมการเมืองการปกครองเพราะว่าเท่ากับมอบอำนาจในการบริหารหน่วยงานราชการให้พระมหากษัตริย์โดยตรง ซึ่งขัดกับประชาธิปไตยอย่างชัดเจน เพราะอำนาจในทางบริหารเป็นของคณะรัฐมนตรีเท่านั้น&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 6 &lt;/strong&gt;ยกเลิกการบริจาคและรับบริจาคโดยเสด็จพระราชกุศลทั้งหมด เพื่อให้เกิดการตรวจสอบเงินของสถาบันกษัตริย์ และเรื่องนี้เป็นข้อเสนอที่อ้างอิงมาจากประเทศที่มีสถาบันกษัตริย์อย่างศิวิไล อย่างเช่น ประเทศญี่ปุ่นที่มีกฎหมายระบุว่าสถาบันจะไม่สามารถรับเงินบริจาคจากเอกชนเองได้เว้นแต่ได้รับความเห็นชอบจากรัฐบาล การทำเช่นนี้ทำให้สถาบันกษัตริย์ญี่ปุ่นมีความมั่นคง มีเกียรติมีศักดิ์ศรี&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 7 &lt;/strong&gt;คือยกเลิกพระราชอำนาจในการแสดงความคิดเห็นทางการเมืองในที่สาธารณะ อานนท์กล่าวว่าเป็นประเด็นที่เขาได้กล่าวบนเวทีปราศรัยที่เป็นเหตุในคดีนี้ด้วย โดยยกตัวอย่างหลายเหตุการณ์ เช่น ในงานบวชของจอมพลถนอม กิตติขจรเมื่อปี 2519 งานพิธีศพของอังคณา ระดับปัญญาวุฒิ หรือ ‘น้องโบว์ พันธมิตร’&amp;nbsp; ไปจนถึงบทบาทขององคมนตรี อย่างพล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ ที่ตระเวนปาฐกถาเรื่องเจ้าของคอกม้าก่อนนำไปสู่รัฐประหารในปี 2549&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จุดประสงค์ที่เสนอเช่นนี้ก็เพื่อให้สถาบันกษัตริย์อยู่เหนือความขัดแย้ง เราไม่ได้มีเจตนาที่จะไปทำลายสถาบันกษัตริย์ใดๆ”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 8&lt;/strong&gt; ยกเลิกการประชาสัมพันธ์และการให้การศึกษาที่เชิดชูสถาบันกษัตริย์แต่เพียงด้านเดียวจนเกินงาม&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 9&amp;nbsp; &lt;/strong&gt;สืบหาความจริงเกี่ยวกับการสังหารผู้ที่วิพากษ์วิจารณ์สถาบันกษัตริย์ที่ลี้ภัยทางการเมือง อานนท์บอกว่าที่เขาเห็นด้วยกับเรื่องนี้เพราะผู้เสียชีวิตล้วนเป็นเพื่อนของเขาทั้งนั้น เขาเคยเดินทางไปเยี่ยมสุรชัย แซ่ด่าน ที่ลาว เคยกินเหล้ากับสยาม ธีรวุฒิ ที่ลาว หลังเขากลับไทย 1 สัปดาห์ สยามถูกอุ้มหายไป รวมถึงวันเฉลิม สัตย์ศักดิ์สิทธิ์ ที่ถูกอุ้มหายไปในกัมพูชาด้วย&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ผมต้องการเพียงแค่ว่าสืบหาความจริงให้ปรากฏว่าใครเป็นคนฆ่าพวกเขา”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ข้อ 10 &lt;/strong&gt;ห้ามมิให้ลงพระปรมาภิไธยรับรองการรัฐประหาร เพราะว่าการรัฐประหารเป็นการทำลายประชาธิปไตย พระมหากษัตริย์ไม่ควรที่จะส่งเสริมให้คนเหล่านี้กระทำการสำเร็จ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวว่าสำหรับข้อเสนอทั้ง 10 ข้อที่ถูกเสนอบนเวทีในวันที่ 10 ส.ค.2563 เป็นข้อเสนอที่ตั้งใจพิมพ์เป็นเอกสารแจกในกิจกรรมวันที่ 19 ก.ย.ด้วย แต่ถูกเจ้าหน้าที่ยึดเสียก่อน&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;สิ่งที่ปราศรัยล้วนมีหลักฐานอ้างอิง&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;“เจตนาด้วยความสัตย์จริงคือ อยากให้สังคมไทยเป็นประชาธิปไตย อยากเห็นสถาบันกษัตริย์อยู่เหนือความขัดแย้งอย่างแท้จริง”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวว่า ข้อเรียกร้องของการชุมนุมวันที่ 19 ก.ย.นั้นได้ถูกนำเสนอเป็นลายลักษณ์อักษรและยื่นโดยรุ้ง ปนัสยาในเช้าวันที่ 20 ก.ย.&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์ย้ำว่าคำปราศรัยของเขาในวันนั้นเป็นข้อเท็จจริงทั้งหมด พร้อมส่งเอกสารหลักฐานประกอบการเบิกความทั้งหมดต่อศาล ซึ่งรวมข่าวกรณีที่ในหลวงรัชกาลที่ 10 ให้แก้ไขรัฐธรรมนูญฉบับ 2560 ที่ผ่านการทำประชามติมาแล้ว รวมถึงข้อมูลงบประมาณของสถาบันกษัตริย์ปีหนึ่ง 20,000 ล้านบาท รวมถึงข่าวของสำนักข่าวในเยอรมันที่รายงานถึงการอภิปรายในสภาของเยอรมันเกี่ยวกับการไปประทับในประเทศของในหลวงรัชกาลที่ 10&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“จะเห็นได้ว่าสิ่งที่ผมพูดทั้งหมดไม่ได้เป็นเท็จตามที่โจทย์กล่าวหา เป็นการติชมโดยสุจริต โดยมุ่งหวังให้สถาบันกษัตริย์อยู่อย่างสอดคล้องกับระบอบประชาธิปไตย ไม่ได้ต้องการให้สถาบันกษัตริย์เป็นสิ่งแปลกปลอมในระบอบประชาธิปไตย” อานนท์ย้ำ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อานนท์กล่าวว่า ในมุมมองของเขาตอนนี้สถาบันกษัตริย์ได้ขยับห่างออกจากระบอบประชาธิปไตยมากขึ้น การให้ความยอมรับจากนานาประเทศจะลดลง ความเชื่อมั่นและความเคารพจากประชาชนจะลดลง และการกล่าวหาว่าเขาพูดแล้วจะทำให้สถาบันกษัตริย์เสียหายก็ไม่เป็นความจริง หากความเสียหายจะเกิดขึ้นก็เกิดจากการกระทำของสถาบันกษัตริย์เอง&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;มีความสุขที่ได้เป็นส่วนหนึ่งของความเปลี่ยนแปลง&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;อานนท์ตอบคำถามสุดท้ายของทนายความถึงความรู้สึกที่ต้องเผชิญกับโทษจำคุกจำนวนมากจากหลายคดีว่า ด้วยความเป็นนักกฎหมาย เรือนจำไม่ได้มีความน่ากลัวขนาดนั้น เหมือนเอาหมอไปขังในห้องดับจิต การอยู่ตรงนี้เขามีความสุขในแบบหนึ่งที่ได้มองดูความเปลี่ยนแปลง แม้จะเป็นสุขแบบทุกข์ๆ ที่ตัวเองก็ได้เป็นส่วนหนึ่งของความเปลี่ยนแปลง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ผมเต็มใจที่จะเป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนแปลง และยินดีที่จะทำให้สังคมได้เห็นถึงความไม่ปกติผ่านการดำเนินคดี สำนวนของโกวเล้งก็คือว่า ถ้าผมไม่ลงนรกแล้วใครจะลงนรก” อานนท์กล่าว&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ฝ่ายจำเลยเคยพยายามเรียกหลักฐานแต่ศาลไม่ให้&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;คดีนี้มีจำเลย 22 คนถูกฟ้องจากการร่วมชุมนุมและปราศรัยช่วง 19-20 ก.ย.2563 โดยมีส่วนที่เป็นความผิดเกี่ยวกับการชุมนุม ได้แก่ ชินวัตร จันทร์กระจ่าง, ณวรรษ เลี้ยงวัฒนา, ณัทพัช อัคฮาด, ธนชัย เอื้อฤาชา, ธนพ อัมพะวัติ, ธานี สะสม, ภัทรพงศ์ น้อยผาง, สิทธิทัศน์ จินดารัตน์, สุวรรณา ตาลเหล็ก, อนุรักษ์ เจนตวนิชย์, ณัฐชนน ไพโรจน์, “ครูใหญ่” อรรถพล บัวพัฒน์, อะดิศักดิ์ สมบัติคำ, จัสติน ชูเกียรติ แสงวงค์ และแอมมี่ ไชยอมร แก้ววิบูลย์พันธุ์&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่ยังมีจำเลยส่วนที่ถูกดำเนินคดีด้วยประมวลกฎหมายอาญามาตรา 112 ด้วย คือ รุ้ง ปนัสยา สิทธิจิรวัฒนกุล, เพนกวิน พริษฐ์ ชิวารักษ์, อานนท์ นำภา, หมอลำแบงค์ ปติวัฒน์ สาหร่ายแย้ม, สมยศ พฤกษาเกษมสุข, ไมค์ ภาณุพงศ์ จาดนอก และไผ่ จตุภัทร์ บุญภัทรรักษา&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ทั้งนี้ด้วยผลจาก พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข ทำให้ข้อหาบางส่วนที่เป็นความผิดเกี่ยวกับการชุมนุมได้รับการนิรโทษกรรมไปทั้งหมด ทำให้คดีนี้เหลือเพียงจำเลยบางส่วนที่ถูกดำเนินคดีด้วยข้อหาหมิ่นประมาทกษัตริย์ตามมาตรา 112 ยังคงอยู่ในกระบวนการพิจารณาคดีของศาล&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อย่างไรก็ตาม ก่อนที่การสืบพยานคดีนี้จะเริ่มขึ้นเมื่อ 2 ธ.ค. 2564 ทางฝ่ายจำเลยต้องเจอกับอุปสรรคในการพยายามขอให้ศาลออกคำสั่งเรียกเอกสารหลักฐานสำคัญที่จะนำมาใช้ในการพิสูจน์ว่าข้อความในการปราศรัยของพวกเขานั้นเป็นความเท็จอย่างที่ถูกกล่าวหาดำเนินคดีหรือไม่ เช่น&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;1. ข้อมูลการเดินทางเข้าออกประเทศในการเดินทางไปประเทศเยอรมนีของในหลวงรัชกาลที่ 10 ตั้งแต่ 13 ต.ค.2559-20 ก.ย.2563 จากทั้งสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองและการบินไทย รวม 2 รายการ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;2. ข้อมูลการใช้จ่ายงบประมาณส่วนพระองค์ประจำปีงบประมาณ 2563&lt;/p&gt;&lt;p&gt;3. ข้อมูลการใช้จ่ายงบประมาณของสำนักทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ตั้งแต่ปี 2560-2564&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ปัญหาเรื่องการติดตามเอกสารหลักฐานไม่ได้นี้ส่งผลให้การพิจารณาคดีในช่วงแรกมีการเลื่อนสืบหลายครั้งเพราะทางฝ่ายจำเลยไม่สามารถนำเอกสารมาใช้ในการถามค้านกับพยานฝ่ายโจทก์ได้ จนกระทั่งศาลไม่อนุญาตให้เรียกเอกสารเหล่านี้เพราะเกรงจะกระทบความมั่นคง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หลังจากนั้นการสืบพยานจึงกลับมาเดินหน้าต่ออีกครั้งและสิ้นสุดลงในวันนี้ และจะมีคำพิพากษาในวันที่ 16 ธ.ค.2569&amp;nbsp;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ทั้งนี้ คาดว่าคดีนี้อาจเป็นคดีสุดท้ายของอานนท์ที่มีการพิจารณาคดีในชั้นศาลเนื่องจากในขณะนี้ยังไม่มีคดีฟ้องถึงศาลเข้ามาใหม่แล้ว ทำให้เหลือเพียงการนัดฟังคำพิพากษาในส่วนของคดีที่ยังไม่สิ้นสุดเท่านั้น&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ก่อนสืบพยาน 2 วัน ‘อานนท์’ ยันว่ายังสู้คดีต่อ&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ก่อนถึงวันสืบพยานครั้งนี้ 2 วัน (4 พ.ย.) &lt;a href="https://www.facebook.com/xannth.na.pha/posts/pfbid0tLVo7XxbYX9SmhFanbt9LkD1xwB7KHeAwxbYZURb8VpXjjSz9TiNHL4zwJzc4zxal"&gt;อานนท์โพสต์จดหมายเปิดผนึก&lt;/a&gt;ชี้แจงต่อสังคมหลังจากมีข่าวออกมาว่า เขาจะรับสารภาพและถอนอุทธรณ์เพื่อแลกกับการได้รับการปล่อยตัว แต่เขายืนยันว่าจะยังคงสู้คดีต่อไป เพราะสิ่งที่เขาเป็นเรื่องที่สังคมเห็นประจักษ์ตา การกลับคำให้การเท่ากับเป็นการบอกว่าสิ่งที่พูดมาเป็นเรื่องโกหก แต่เขายืนยันว่าสิ่งที่เขาพูดนั้นเป็นความจริงแม้การพูดถึงข้อเสนอปฏิรูปสถาบันกษัตริย์อาจนำความยากลำบากมาให้ แต่ก็ยินดีรับด้วยความเต็มใจ&lt;/p&gt;&lt;div class="note-box"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;จดหมายเปิดผนึก ต่อกรณีการขอให้รับสารภาพในคดี มาตรา112&amp;nbsp;&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่มีคนทั้งหวังดีและไม่หวังดีขอให้ผมรับสารภาพในความผิดตามมาตรา112 ล่าสุดในการพิจารณาคดีคดีหนึ่งเมื่อเดือนที่แล้ว มีผู้พิพากษากล่าวว่า ถ้ารับสารภาพก็ได้ออก(จากคุก)แล้ว ในชั้นอุทธรณ์ก็ถอนคำให้การจากต่อสู้คดีเป็นรับสารภาพได้ ถ้ารับสารภาพได้ออก(จากคุก)เลย ผมเชื่อว่าศาลท่านคงหวังดีเพราะอยากให้ผมได้รับอิสรภาพโดยเร็ว ซึ่งการรับสารภาพก็เป็นเรื่องง่ายดายอย่างยิ่ง แต่ก็ทำได้ยากอย่างยิ่งเช่นกัน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ไม่มีลูกคนไหนไม่อยากออกไปดูแลพ่อแม่ตายาย และไม่มีพ่อคนไหนไม่อยากออกไปดูแลลูก ๆ ที่กำลังเติบโต ผมเป็นทั้งลูกชายคนโตของครอบครัวและเป็นพ่อที่มีลูก 2 คนในวัยกำลังเติบโต ความจริงถ้าผมถูกกกล่าวหาว่าไปลักขโมยหรือไปทำร้ายร่างกายใคร แม้ผมจะไม่ได้ทำตามที่กล่าวหาแต่เพื่อให้ได้รับการลดโทษ ได้ออกจากคุกเร็วขึ้นเพื่อไปทำหน้าที่ลูก และไปทำหน้าที่พ่อ ผมก็พร้อมจะทำ ทว่าความจริงมันไม่เป็นเช่นนั้น&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตอนนี้สิ่งที่ผมถูกกล่าวหาเป็นยิ่งกว่าคดีอาญาทั่วไป มันเป็นความอยุติธรรมของยุคสมัย เป็นการต่อสู้ของยุคสมัย การตกเป็นจำเลยจึงมีหน้าที่มากกว่านั้นมาก ในชีวิตของคนเราย่อมมีบางอย่างที่จำต้องทำ แม้ผู้นั้นจะอยากทำหรือไม่ก็ตาม และย่อมมีบางอย่างที่เมื่อทำแล้วจะบรรลุถึงความหมายของการได้เกิดมา เป็นเกียรติและศักดิ์ศรีของความเป็นมนุษย์ซึ่งลึกซึ้งกว่าเกียรติศักดิ์ศรีใดๆ&amp;nbsp; การพูดความจริงและการเสนอให้ปฏิรูปสถาบันกษัตริย์ คือสิ่งที่ว่านั้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;สิ่งที่ผมพูด ไม่ใช่เรื่องที่ผมปีนเข้าไปในห้องลับในโรงแรมแล้วเอาเรื่องที่พบเจอออกมาพูด ไม่ใช่เรื่องที่จะ “กลับคำพูด” ได้ง่ายขนาดนั้น เพราะสิ่งที่ผมพูดเป็นสิ่งที่ทุกคนในสังคมเห็นประจักษ์กับตา&amp;nbsp; ทุกคนเห็นความจริงด้วยตนเอง หากผมกลับคำพูดแล้วบอกว่าสิ่งที่ผมพูดก่อนหน้านี้เป็นเรื่องโกหกย่อมเป็นเรื่องตลกอย่างยิ่ง วิปริตอย่างยิ่ง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ศาลอาจพิพากษาขังผมในคุกได้ แต่ไม่อาจพิพากษาว่า 2+2 = 5 ได้&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผมขอขอบคุณในทุกความหวังดีที่อยากเห็นผมได้รับอิสรภาพโดยเร็ว และขอแสดงความเสียใจต่อฝ่ายขวาจัดที่จะไม่ได้เห็นคำรับสารภาพจากผม&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผมยืนยันว่าสิ่งที่ผมพูดเป็นความจริง และยืนยันข้อเสนอให้ปฏิรูปสถาบันกษัตริย์ การต่อสู้อาจนำมาซึ่งความเจ็บปวด ความยากลำบาก ผมยินดีรับมันไว้ด้วยความเต็มใจ&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;เชื่อมั่นและศรัทธา&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;อานนท์ นำภา&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;4 พฤศจิกายน 2569&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%82%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A7" hreflang="th"&gt;ข่าว&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B8%97%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B8%A1%E0%B8%99%E0%B8%B8%E0%B8%A9%E0%B8%A2%E0%B8%8A%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;สิทธิมนุษยชน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B8%B2-112" hreflang="th"&gt;มาตรา 112&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B9%8C-%E0%B8%99%E0%B8%B3%E0%B8%A0%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;อานนท์ นำภา&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%A5%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%8D%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;ศาลอาญา&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/19%E0%B8%81%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%97%E0%B8%A7%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%B7%E0%B8%99%E0%B8%AD%E0%B8%B3%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%88%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A9%E0%B8%8E%E0%B8%A3" hreflang="th"&gt;19กันยาทวงคืนอำนาจราษฎร&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Sat, 07 Nov 2026 05:46:17 +0000</pubDate>
    <dc:creator>admin666</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119346 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>AI เปลี่ยนตลาดแรงงานทั่วโลก เด็กจบใหม่หางานยากขึ้น แรงงานไทย 8.7 ล้านคนเสี่ยงถูกกระทบ</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119328</link>
  <description>&lt;span&gt;AI เปลี่ยนตลาดแรงงานทั่วโลก เด็กจบใหม่หางานยากขึ้น แรงงานไทย 8.7 ล้านคนเสี่ยงถูกกระทบ&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;span&gt;See Think&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-05T19:09:16+07:00" title="Thursday, November 5, 2026 - 19:09"&gt;Thu, 2026-11-05 - 19:09&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;การมาของปัญญาประดิษฐ์ (AI) ก่อให้เกิดความคำถามสำคัญว่า ในวันที่ AI สามารถทำงานหลายอย่างแทนมนุษย์ได้มากขึ้น ความต้องการแรงงานจะลดน้อยลงหรือไม่ โดยเฉพาะคนหนุ่มสาวจบใหม่ที่ไม่มีประสบการณ์ในการทำงานมาก่อน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นี่คือหนึ่งในหัวข้อสำคัญที่ถูกหยิบยกขึ้นมาหารือในการประชุม IMF และ World Bank ที่ผ่านมา โดยตัวแทนจาก IMF ระบุว่าการมาของ AI กำลังเปลี่ยนแปลงรูปแบบความต้องการในตลาดแรงงาน ซึ่งในตอนนี้ปัญหาใหญ่ที่เริ่มเห็นได้ชัดคือความต้องการเด็กจบใหม่ลดลง เพราะงานระดับเริ่มต้นสามารถใช้ AI มาทำงานแทนได้&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;สำหรับประเทศไทย จากแรงงานทั้งหมด 40.1 ล้านคน พบว่ามีแรงงานประมาณ 8.7 ล้านคนที่เข้าข่ายได้รับผลกระทบจาก AI ในจำนวนนี้ 2.2 ล้านคนก็เป็นกลุ่มที่มีความเสี่ยงถูกทดแทนด้วย AI&lt;/p&gt;&lt;p&gt;พร้อมกันนั้นก็ยังเผชิญปัญหาอีกอย่างคืออัตราว่างงานของเด็กจบใหม่ที่มีจำนวนเพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;IMF ชี้คนหนุ่มสาวเข้าสู่ตลาดแรงงานยาก แนะรัฐเตรียมมาตรการให้พร้อม&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ธาร์มัน ชานมูการัตนัม ประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐสิงคโปร์ ระบุว่าประเทศอย่างที่จีน อินเดีย และในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้กำลังเติบโตค่อนข้างดี แต่การสร้างงานกลับไม่แข็งแรงเท่าที่ควร&amp;nbsp; จึงทำให้เกิดช่องว่างระหว่างการเติบโตทางเศรษฐกิจกับกับการสร้างงาน และ AI จะยิ่งขยายช่องว่างนี้ออกไปมากขึ้นหากเรามองข้ามปัญหานี้ไปอย่างไม่ใส่ใจ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ธาร์มัน มองในแง่ดีว่า AI ไม่ได้มาเปลี่ยนแปลงตลาดแรงงานแบบฉับพลัน แต่จะค่อยๆ สร้างผลกระทบ ซึ่งก็ยังพอมีเวลาให้ปรับตัวได้ อย่างไรก็ตาม มีปัญหาที่เริ่มเห็นชัดขึ้นในทั้งประเทศพัฒนาแล้วและประเทศกำลังพัฒนา นั่นคือ ความต้องการเด็กจบใหม่ที่ยังไม่มีประสบการณ์การทำงานกำลังลดลง โดยเฉพาะในภาคส่วนเกี่ยวข้องกับ AI มากที่สุด ซึ่งก็คือภาคเทคโนโลยี&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ประธานาธิบดีสิงคโปร์&amp;nbsp; ยกตัวอย่างสถานการณ์ในสหรัฐฯว่าในตอนนี้ความต้องการเด็กจบใหม่ลดลงอย่างมาก และค่าจ้างที่เด็กจบใหม่ได้รับก็ลดลงด้วย ธาร์มันระบุว่าสิ่งเหล่านี้กำลังส่งสัญญาณเตือนว่ารูปแบบการศึกษาควรต้องเปลี่ยนได้แล้ว โดยหันมาให้ความสำคัญกับการประยุกต์ใช้และเปิดโอกาสให้นักศึกษาได้ทดลองทำงานจริงมากขึ้น&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นอกจากนี้ ภาครัฐต้องร่วมมือกับภาคเอกชนเพื่อช่วยให้คนหนุ่มสาวเข้าถึงงานแรกได้ โดยรัฐบาลต้องมีมาตรการจูงใจให้ภาคเอกชนรับเด็กจบใหม่ เพื่อให้คนเหล่านั้นได้เริ่มต้นก้าวแรกและใช้เวลาเรียนรู้ สะสมประสบการณ์ผ่านการลงมือปฏิบัติจริง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;และอีกประเด็นที่สำคัญ คือต้องออกแบบการศึกษาให้ยืดหยุ่น เพราะไม่มีใครรู้ว่าอะไรจะเกิดขึ้นในอีก 5 ปีข้างหน้า งานบางประเภทอาจจำเป็นต้องมีความเชี่ยวชาญเชิงลึก ในขณะที่งานบางประเภทก็ต้องการคนที่มีความรู้หลากหลายด้าน ดังนั้นระบบการศึกษาจึงไม่ควรยึดติดกับรูปแบบใดรูปแบบหนึ่ง แต่ต้องสร้างคนที่มีความสามารถในการปรับตัวและเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ด้าน คริสตาลินา จอร์จีวา กรรมการผู้จัดการ IMF ระบุว่าการมาของ AI จะกระทบต่องานทั่วโลกประมาณ 40% ซึ่งตัวเลขนี้รวมงานที่ AI เข้ามาเสริมการทำงานและงานที่จะถูกลดความสำคัญลง หรือหายไปเลย ซึ่งในตอนนี้เราเห็นผลกระทบของ AI แล้วถึง 60% ในกลุ่มประเทศที่มีความก้าวหน้าทางเศรษฐกิจ และ 23% ในกลุ่มประเทศรายได้น้อย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จอร์จีวายกตัวอย่างว่างานกว่า 10% ในสหรัฐฯ กำลังต้องการทักษะด้าน AI และทักษะอื่นๆในระดับสูง ขณะที่เนื้องานที่จำเจกำลังลดลงเรื่อยๆ แต่สิ่งที่น่าสนใจคืองานที่ค่าแรงต่ำกลับเพิ่มมากขึ้นโดยเฉพาะงานก่อสร้างศูนย์ข้อมูลหรืองานภาคบริการ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ที่น่ากังวลที่สุดคือคนหนุ่มสาวที่กำลังจะเข้าสู่ตลาดแรงงานที่โดยปกติจะได้รับมอบหมายงานที่มีลักษณะจำเจก่อน แล้วค่อยๆ สะสมประสบการณ์ไปเรื่อยๆ ก่อนเข้าสู่ตำแหน่งอื่น แต่ถ้างานเหล่านี้หายไป (จากการนำ AI มาทำงานดังกล่าวแทน) คนรุ่นใหม่ก็จะเสียโอกาสในการเรียนรู้เพื่อไต่ไปสู่งานที่สูงขึ้น&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;IMF มองว่าสถานการณ์ดังกล่าวสะท้อนว่า&amp;nbsp; AI อาจจะไม่ได้ทำให้ความต้องการแรงงานลดลง แต่กำลังเปลี่ยนแปลงรูปแบบความต้องการในตลาดแรงงาน ซึ่งรัฐบาลจะต้องเตรียมระบบการศึกษาให้พร้อมกับโลกในยุค AI ต้องส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิตซึ่งจะมีความจำเป็นมากขึ้นในยุคนี้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อาเจย์ บังกา ประธานธนาคารโลก ระบุว่า ในช่วง 15 ปีข้างหน้า จะมีคนหนุ่มสาวจำนวน 1,200 ล้านคนที่มีอายุครบ 18 ปี ซึ่งนี่อาจเป็นการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างประชากรครั้งใหญ่&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;การสร้างงานต้องมีการวางรากฐานที่เหมาะสมก่อน หลังจากนั้นรัฐต้องลดความเสี่ยงให้กับภาคเอกชน เพราะเงินทุนของภาคภาคเอกชนคือสิ่งที่จะสร้างงาน ขณะที่รัฐเองก็ต้องมีบทบาทเอื้อให้เกิดการลงทุน และผลักดันให้ภาคเอกชนจ้างงานร้อยละ 75-80% ของทั้งหมดในประเทศ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;สำหรับประเทศตลาดเกิดใหม่ รวมถึงไทย ธนาคารโลกเสนอว่าไม่ควรมุ่งแข่งพัฒนาโมเดล AI&amp;nbsp; แต่แต่ควรให้ความสำคัญกับการนำ AI ไปประยุกต์ใช้ในด้านต่างๆ ที่ไม่ใช่การเอามาแทนที่มนุษย์ แต่จะมาช่วยแก้ไขข้อจำกัดที่มี และเปิดโอกาสให้ประชาชนในประเทศกำลังพัฒนาได้เข้าถึงระบบเศรษฐกิจและสร้างรายได้&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;แรงงานไทย 2.2 ล้านคนเสี่ยงถูกแทนด้วย AI ขณะที่เด็กจบใหม่ทักษะไม่ตรงความต้องการ&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;เมื่อหันกลับมาดูสถานการณ์ตลาดแรงงานไทย นอกจากประเด็นเรื่องความเสี่ยงที่ AI จะเข้ามาแทนแรงงานมนุษย์แล้ว ก็กำลังมีปัญหาเรื่องทักษะแรงงานไม่ตรงกับความต้องการของภาคธุรกิจ และอัตราเด็กจบใหม่ในไทยที่ยังไม่สามารถเข้าสู่ตลาดแรงงานได้ก็เพิ่มสูงขึ้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;a href="https://www.kasikornresearch.com/th/analysis/k-social-media/Pages/Info515-TH-Unemployed-FB-2026-10-06.aspx"&gt;ศูนย์วิจัยกสิกรไทย&lt;/a&gt; ซึ่งสำรวจอัตราการว่างงานช่วงไตรมาส 2 ของปีนี้ ชี้ว่าไทยผู้ว่างงานอยู่ที่ 4.01 แสนคน ซึ่งเพิ่มขึ้น 10% และหากแบ่งตามช่วงอายุของผู้ว่างงาน พบว่ากว่า 44% ของผู้ว่างงานทั้งหมดอยู่ในกลุ่มอายุ 20-24 ปี เป็นจำนวนราว 1.74 แสนคน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;งานวิจัยกังกล่าวระบุว่าหนึ่งในปัจจัยหลักที่ทำให้เด็กจบใหม่ยังว่างงานสูง คือ ทักษะแรงงานไม่สอดคล้อง&amp;nbsp; โดยคาดว่า ในช่วงปี 2568-2572 ไทยจะมีความต้องการแรงงานทักษะสูง เพื่อรองรับอุตสาหกรรมเป้าหมาย อีกราว 1.1 ล้านตำแหน่ง โดยเฉพาะในอุตสาหรรมการบินและโลจิสติกส์ อิเล็กทรอนิกส์อัจฉริยะและหุ่นยนต์เพื่ออุตสาหกรรม รวมถึงดิจิทัล&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อย่างไรก็ตาม เด็กไทยมากกว่า 60% ยังจบการศึกษาในสายมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ขณะที่ สัดส่วนเด็กที่จบด้าน STEM (วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี วิศวกรรม และคณิตศาสตร์) เทียบกับจำนวนเด็กที่จบการศึกษาทั้งหมด ก็มีแนวโน้มลดลง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ศูนย์วิจัยกสิกรไทยระบุว่าในอนาคตข้างหน้ายังมีประเด็นติดตามที่อาจส่งผลต่อตลาดแรงงานไทยในระยะข้างหน้าซึ่งหนึ่งในนั้นคือความเสี่ยงแรงงานถูกแทนที่ด้วย AI&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ข้อมูลจาก&lt;a href="https://www.nesdc.go.th/wp-content/uploads/2026/05/2.-%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%81%E0%B8%A4%E0%B8%95%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0%E0%B9%82%E0%B8%AD%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%AA-%E0%B8%AD%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%95%E0%B8%95%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%94%E0%B9%81%E0%B8%A3%E0%B8%87%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2-%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B9%83%E0%B8%95%E0%B9%89%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%82%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%82%E0%B8%AD%E0%B8%87-AI-1.pdf"&gt;สภาพัฒน์&lt;/a&gt;ที่สำรวจภาวะการทำงานของคนไทยในไตรมาส 4 ของปี 2568 พบว่า จากแรงงานไทยทั้งหมด 40.1 ล้านคน มีแรงงานที่เข้าข่ายได้รับผลกระทบจาก AI ประมาณ 8.7 ล้านคน ซึ่งแบ่งตามลักษณะผลกระทบที่ได้รับ 2 ลักษณะ คือ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กลุ่มแรกคือกลุ่มที่มีความเสี่ยงถูกทดแทน ซึ่งมี 2.2 ล้านคน กลุ่มนี้เป็นงานที่มีลักษณะซ้ำซากและมีแบบแผนตายตัว แบ่งเป็นกลุ่มทักษะปานกลาง 1.9 ล้านคน ซึ่งทำงานเสมียน เลขานุการ งานบริการลูกค้าทางโทรศัพท์ ตลอดจนบัญชี การเงิน และแรงงานทักษะสูงจำนวน 3.3 แสนคน โดยเฉพาะผู้เชี่ยวชาญด้านโฆษณาและการตลาด วิเคราะห์การเงิน นักพัฒนาซอฟต์แวร์ เป็นต้น&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;โดยงานเหล่านี้เคยเป็นทักษะที่เป็นจุดเด่นและข้อได้เปรียบของมนุษย์ แต่ตอนนี้ AI สามารถประมวลผลได้เร็ว แม่นยำ และมีประสิทธิภาพกว่าแล้ว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กลุ่มที่สองคือกลุ่มที่นำ AI มาสนับสนุนการทำงาน ซึ่งมีจำนวน 6.5 ล้านคน เนื่องจากมีหน้าที่บางอย่างที่ยังต้องอาศัยทักษะมนุษย์อยู่ โดยส่วนใหญ่ในกลุ่มนี้เป็นแรงงานทักษะปานกลางที่มีประมาณ 5.9 ล้านคน ได้แก่ พนักงานขาย เจ้าของร้านค้า พนักงานขับรถ ขณะที่แรงงานทักษะสูงมีประมาณ 6 แสนคน คือบรรดาผู้บริหาร งานประชาสัมพันธ์&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;โดยกลุ่มนี้จะเป็นกลุ่มที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน สามารถนำ AI มาช่วยรวบรวมข้อมูล วิเคราะห์ ในขณะเดียวกันก็ยังต้องใช้ทักษะการสื่อสาร การบริหารจัดการข้ามสาย มนุษย์สัมพันธ์ ซึ่งยังคงเป็นสิ่งที่ AI แทนยาก ส่วนแรงงานทักษะต่ำมีประมาณ 6.7 หมื่นคน แบ่งเป็นพนักงานส่งของ เป็นต้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;สภาพัฒน์ยังระบุว่าหลายอุตสาหกรรมมีแนวโน้มปรับลดการจ้างงานลง โดยเฉพาะตำแหน่งงานที่มีลักษณะซ้ำๆ หรืองานวิเคราะห์ข้อมูลระดับเบื้องต้น ที่ส่วนใหญ่เป็นระดับเริ่มต้นในองค์กร ทำให้เด็กจบใหม่เข้าสู่ตลาดแรงงานได้ยากมากขึ้น เพราะ AI สามารถช่วยจัดการงานพื้นฐานส่วนนี้ได้&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;และเมื่องานกลุ่มทักษะสูงและกลางบางส่วนถูกแทนที่ด้วย AI ได้ สภาพัฒน์ระบุว่าแรงงานมีแนวโน้มเกิดการปรับตัวโดยการเปลี่ยนไปทำงานที่ต้องใช้ทักษะต่ำลง เพราะงานทักษะต่ำได้รับผลกระทบจาก AI น้อยกว่านั่นเอง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;สภาพัฒน์ชี้ว่านี่เป็นโจทย์ใหญ่สำหรับไทย เพราะไทยต้องเร่งยกระดับและพัฒนาทักษะใหม่ให้สอดคล้องกับการพัฒนาของเทคโนโลยีและความต้องการของธุรกิจที่เปลี่ยนไป&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ข้อมูลจาก&lt;a href="https://tdri.or.th/2026/02/ai-job-market-disruption-and-impact/"&gt;สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI)&lt;/a&gt; ก็ได้ประเมินว่าแรงงานไทยราว 2.2 ล้านคนเสี่ยงได้รับผลกระทบจากการถูก AI เข้ามาทดแทน ซึ่งคิดเป็นสัดส่วนสูงเป็นอันดับที่ 3 ในอาเซียนรองลงมาจากสิงคโปร์ และฟิลิปปินส์&amp;nbsp;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นอกจากนี้ ทีดีอาร์ไอระบุว่าจากการเปรียบเทียบข้อมูลประกาศรับสมัครงานระหว่างปี 2567–2568 พบว่าประกาศงานที่ระบุทักษะด้าน AI มีสัดส่วนที่ต้องการประสบการณ์ทำงานตั้งแต่ 3 ปีขึ้นไปสูงกว่าประกาศงานทั่วไปในทุกสาขาอาชีพ และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน ซึ่งตัวเลขนี้สะท้อนนัยสำคัญว่า นายจ้างไม่ได้มองทักษะ AI เป็นเพียงเครื่องมือพื้นฐานสำหรับแรงงานระดับเริ่มต้น หากแต่เป็นเครื่องมือที่ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของแรงงานที่มีประสบการณ์อยู่แล้ว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แรงงานระดับเริ่มต้นที่เคยทำงานที่มีรูปแบบซ้ำๆ จะถูกแทนที่ด้วย AI มากขึ้น ขณะที่แรงงานระดับอาวุโสที่สามารถกำกับ ตรวจสอบ และรับผิดชอบต่อผลงานของ AI ได้ จะเป็นที่ต้องการ ทำให้โครงสร้างตลาดแรงงานเริ่มเปลี่ยนไปในทิศทางที่พึ่งพาแรงงานระดับอาวุโสมากขึ้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ทีดีอาร์ไอแนะว่าการศึกษาจำเป็นต้องเน้นให้ความสำคัญกับกระบวนการคิดและการตรวจสอบ เพื่อสร้างบัณฑิตที่ไม่ใช่แค่ผู้ใช้งาน แต่เป็นผู้รับผิดชอบและต่อยอดผลลัพธ์จากเอไอให้เกิดมูลค่าเพิ่มได้ ในขณะที่ภาคเอกชนต้องร่วมมือเปิดพื้นที่ให้เด็กจบใหม่ได้เติบโต ผ่านการออกแบบงานระดับเริ่มต้นใหม่และสร้างเส้นทางอาชีพรองรับสายงานที่มีความเสี่ยงถูกทดแทนสูง โดยที่มีรัฐเป็นผู้กำหนดแรงจูงใจหรือมาตรการบังคับเพื่อให้เกิดการปรับโครงสร้างองค์กรแบบ ที่เน้นการให้ทำงานร่วมกันมากกว่าการแทนที่ด้วยเอไอเพื่อลดต้นทุน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;คำถามในวันนี้จึงไม่ใช่แค่ว่าคนไทยจะตกงานมากขึ้นจาก AI หรือไม่ แต่คือว่ารัฐบาลจะเตรียมความพร้อมอย่างไรให้ทันรับความเปลี่ยนแปลงของตลาดแรงงานในยุคนี้ &amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%82%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A7" hreflang="th"&gt;ข่าว&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B8%81%E0%B8%B4%E0%B8%88" hreflang="th"&gt;เศรษฐกิจ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%81%E0%B8%A3%E0%B8%87%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;แรงงาน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%93%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%9E%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%95" hreflang="th"&gt;คุณภาพชีวิต&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9B%E0%B8%B1%E0%B8%8D%E0%B8%8D%E0%B8%B2%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%94%E0%B8%B4%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;ปัญญาประดิษฐ์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%98%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%82%E0%B8%A5%E0%B8%81" hreflang="th"&gt;ธนาคารโลก&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/imf" hreflang="th"&gt;IMF&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Thu, 05 Nov 2026 12:09:16 +0000</pubDate>
    <dc:creator>See Think</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119328 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (2) ความเหลื่อมล้ำในตลาดโซลาร์ ใครรับผิดชอบคุณภาพและความเสี่ยง?</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119303</link>
  <description>&lt;span&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (2) ความเหลื่อมล้ำในตลาดโซลาร์ ใครรับผิดชอบคุณภาพและความเสี่ยง?&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-field-byline field--type-text-long field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;TCIJ X Prachatai&lt;br&gt;กิตติยา อรอินทร์ ภาพปกและกราฟิก&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;span&gt;&lt;span&gt;auser15&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-04T08:48:06+07:00" title="Wednesday, November 4, 2026 - 08:48"&gt;Wed, 2026-11-04 - 08:48&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;ตอนที่แล้วเล่าว่าตลาดโซลาร์รูฟท็อปภาคเหนือกำลังเติบโต จากทั้งความต้องการของผู้บริโภค สถานการณ์โลก และนโยบายรัฐ โดยโครงการ "โซลาร์ภาคประชาชน" ที่เปิดเมื่อ&amp;nbsp;27 ตุลาคม อุดหนุนครัวเรือนละ&amp;nbsp;50,000 บาท แต่การติดตั้งต้องผ่านผู้ประกอบการที่ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า ตอนนี้ตามดูว่ารายเล็กและร้านอุปกรณ์ไฟฟ้าท้องถิ่นรับงานและแข่งกับรายใหญ่ได้แค่ไหน เงินอุดหนุนและสินเชื่อของรัฐส่วนใหญ่ไปอยู่ที่เจ้าของบ้านมากกว่าคนติดตั้ง ผู้ติดตั้งในโครงการต้องรับประกัน&amp;nbsp;7 ปีและวางหลักประกัน แต่ในตลาดนอกโครงการ เมื่อเกิดเคสติดตั้งไม่ได้มาตรฐาน เจ้าของบ้านต้องแบกความเสียหายเอง&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55596498628_6e5cee2bef_h.jpg" width="1200" height="1600" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;ตลาดโซลาร์รูฟท็อปมีงานเพิ่มขึ้น แต่ผู้รับเหมารายเล็กมีทุนน้อยกว่ารายใหญ่ รายงานตอนนี้จะตามดูว่ารายเล็กรับงานได้แค่ไหน และแข่งกับรายใหญ่อย่างไร&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตอนที่แล้วเล่าว่าตลาดโซลาร์รูฟท็อปในภาคเหนือโตเร็วจากทั้งความต้องการของผู้บริโภค สถานการณ์โลก และนโยบายของรัฐ และมีงานติดตั้งเพิ่มขึ้นจริง แต่ผู้รับเหมารายเล็กจะรับงานเหล่านี้ได้หรือไม่ ขึ้นอยู่กับเงินทุนและการแข่งกับบริษัทใหญ่ ซึ่งมีทั้งเงินทุน อุปกรณ์ และบริการติดตั้งครบในที่เดียว ตอนนี้จึงดูว่ารายเล็กมีเงินทุนพอรับงานหรือไม่ แข่งกับรายใหญ่อย่างไร และผลต่อราคากับคุณภาพงานเป็นอย่างไร&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ราคาติดตั้งโซลาร์รูฟท็อประบบออนกริดขนาด 5 กิโลวัตต์ที่&amp;nbsp;140,000 บาท เป็นตัวเลขที่ผู้รับเหมารายเล็กและช่างในกลุ่มออนไลน์นำมาคำนวณกันในช่วงที่รัฐเปิดรับขึ้นทะเบียนผู้ประกอบการสำหรับโครงการโซลาร์ภาคประชาชน ในโพสต์ของ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.facebook.com/share/p/1ETJsnHfWv/"&gt;เพจเซียนโซล่าเซลล์&lt;/a&gt; ผู้แสดงความเห็นบางรายอ้างว่าตัวเลขนี้ตรงกับต้นทุนที่กระทรวงพลังงานเคยชี้แจง ทีมข่าวยังไม่พบข้อมูลยืนยัน แต่ต่อมาวันที่&amp;nbsp;27 ตุลาคม&amp;nbsp;2569 ตัวเลขนี้กลายเป็น&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ราคากลางไม่เกิน&amp;nbsp;140,000 บาท รวมภาษีมูลค่าเพิ่ม&lt;/a&gt; ซึ่งเป็นเพดาน&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaipost.net/economy-news/1097040/"&gt;ปลัดกระทรวงการคลังระบุว่า Vendor แข่งราคาติดตั้งให้ต่ำกว่านี้ได้&lt;/a&gt; เมื่อรัฐช่วยค่าติดตั้ง 50,000 บาท ประชาชนจะจ่ายเองไม่เกินราว&amp;nbsp;90,000 บาท ผู้รับเหมาบางรายคำนวณว่า หลังหักค่าแรง ค่าน้ำมัน ค่าอาหาร และค่าใบอนุญาตต่าง ๆ แล้ว จะเหลือกำไรสุทธิประมาณ&amp;nbsp;3,000 บาทต่อจุด คิดเป็นราว&amp;nbsp;2% ของราคา ซึ่งตัวเลขนี้ยังไม่รวมหลักประกัน&amp;nbsp;50,000 บาท เงินประกัน&amp;nbsp;10,000 บาท และภาระรับประกัน&amp;nbsp;7 ปีที่โครงการโซลาร์ภาคประชาชนกำหนดไว้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตัวเลขนี้เป็นคำบอกเล่าของผู้แสดงความเห็นในโพสต์ ทีมข่าวยังตรวจสอบไม่ได้ และราคาตลาดจริงต่างกันมาก ผู้แสดงความเห็นระบุว่าราคาทั่วไปอยู่ที่&amp;nbsp;130,000-200,000 บาท ใกล้เคียงกับ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.khaosod.co.th/sentangsedtee/?p=244065"&gt;ช่วงราคา&amp;nbsp;120,000-200,000 บาท&lt;/a&gt;ที่สื่อรายงานสำหรับระบบ&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์ หลายคนมองว่าราคากลางที่รัฐอ้างต่ำกว่าต้นทุนในตลาดและไม่ตรงกับงานหน้างานจริง ฝ่ายรัฐแย้งว่าเป็นเพดาน ไม่ใช่ราคาตายตัว ผู้ติดตั้งจึงต้องหาวิธีทำงานให้ยังมีกำไร&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;รายเล็กมีเงินทุนพอรับงานหรือไม่&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;จากการพูดคุยกับทั้งผู้รับเหมา ช่าง และเจ้าของบ้าน ทีมข่าวได้ข้อมูลว่า ผู้รับเหมารายเล็กบางส่วนหันไปคิดเฉพาะค่าแรงติดตั้งราว&amp;nbsp;3-5 บาทต่อวัตต์ ส่วนอุปกรณ์อย่างแผงและอินเวอร์เตอร์ เจ้าของบ้านเป็นผู้เลือกซื้อเอง ทั้งจากคำแนะนำของผู้รับเหมาหรือเลือกเอง หากคิดตามอัตรานี้ ระบบขนาด&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์จะเป็นค่าแรงประมาณ&amp;nbsp;15,000-25,000 บาทต่อหนึ่งงาน (การคำนวณของทีมข่าว) วิธีนี้ทำให้ผู้รับเหมาไม่ต้องสำรองเงินซื้ออุปกรณ์ล่วงหน้า แต่ก็ไม่ได้ส่วนต่างจากการขายอุปกรณ์ ซึ่งไปอยู่กับผู้จำหน่ายและบริษัทที่ขายแพ็กเกจครบวงจร โมเดลนี้น่าจะอยู่นอกโครงการโซลาร์ภาคประชาชน เพราะ&amp;nbsp;Vendor ในโครงการต้อง &lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ใช้สัญญามาตรฐานของการไฟฟ้า และอุปกรณ์หลักต้องขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า&lt;/a&gt; และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaipbs.or.th/news/content/571717"&gt;ผู้ติดตั้งที่ไม่อยู่ในรายชื่อขึ้นทะเบียนทำให้เจ้าของบ้านไม่ได้เงินอุดหนุน&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผู้รับเหมารายเล็กบางรายจึงเลือกงานให้พอดีกับทุนที่มี รับงานขนาดเล็กที่ต้องใช้เงินสำรองน้อย และรับเงินมัดจำก่อนไปซื้ออุปกรณ์ เพื่อไม่ต้องใช้เงินของตัวเองออกไปก่อนจะได้เงินจากลูกค้า งานขนาดเล็กอย่าง&amp;nbsp;3 กิโลวัตต์ที่ครัวเรือนเคยนิยมติดตั้ง&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258338"&gt;เข้าโครงการไม่ได้ เพราะรัฐกำหนดระบบ&amp;nbsp;5-10 กิโลวัตต์พีคต่อมิเตอร์&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อีกทางคือรับงานที่เจ้าของบ้านติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปเพื่อผลิตไฟใช้เองและลดค่าไฟ โดยไม่ขายไฟคืนและไม่ได้ขออนุญาตเชื่อมต่อกับการไฟฟ้าเต็มรูปแบบ ซึ่งตอนที่&amp;nbsp;1 เล่าไว้แล้ว งานแบบนี้ตัดค่าวิศวกรที่ต้องสำรวจ ออกแบบ และลงนามรับรองแบบไฟฟ้าออกไป ครัวเรือนที่งบจำกัดจึงจ้างผู้รับเหมารายเล็กได้ถูกกว่าแพ็กเกจของบริษัทใหญ่ แต่เจ้าของบ้านที่เลือกทางนี้จะไม่ได้เงินอุดหนุน&amp;nbsp;50,000 บาท หากเทียบราคาโครงการหลังหักเงินอุดหนุนไม่เกินราว&amp;nbsp;90,000 บาท กับช่วงราคาตลาดข้างต้น (120,000-200,000 บาท) ส่วนต่างราคาที่เคยเป็นข้อได้เปรียบของงานนอกระบบอาจแคบลง (การคำนวณของทีมข่าว) แต่แพ็กเกจโครงการรวมรับประกัน&amp;nbsp;7 ปีและประกันอัคคีภัย จึงเทียบกันตรง ๆ ไม่ได้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;คู่แข่งของรายเล็กจึงต่างกันตามประเภทงาน ในงานที่ขอเชื่อมต่อการไฟฟ้าและใช้สิทธิตามมาตรการของรัฐ ผู้ประกอบการที่มีทุนน้อยกว่าจึงมองว่าบริษัทใหญ่ได้เปรียบ ตั้งแต่ผู้ประกอบการรายใหญ่ระดับจังหวัดไปจนถึงบริษัทข้ามชาติ เพราะมีทั้งบุคลากร อุปกรณ์ เงินทุน ระบบรับประกัน และบริการครบวงจร รวมถึงจัดวิศวกรมาออกแบบ ลงนามรับรอง ทำเอกสาร และเชื่อมต่อการไฟฟ้าแทนลูกค้า ส่วนงานติดตั้งเพื่อใช้ไฟเองที่ไม่ขอเชื่อมต่อการไฟฟ้า รายเล็กแข่งได้ด้วยราคาที่ต่ำกว่า ความยืดหยุ่น และการติดตั้งตามงบของเจ้าของบ้าน ราคาที่ถูกกว่านี้แลกมากับการที่ระบบไม่มีวิศวกรรับรองและไม่ผ่านการไฟฟ้า ซึ่งเล่าต่อในหัวข้อถัดไป&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เงินอุดหนุนของรัฐจ่ายให้เจ้าของบ้านหรือธนาคารที่ปล่อยกู้ ไม่ได้จ่ายตรงให้ผู้ติดตั้ง (รายละเอียดอยู่ในตอนที่&amp;nbsp;1) ส่วนผู้รับเหมาที่ต้องซื้ออุปกรณ์เองและเหมาทั้งระบบ ต้องสำรองเงินก่อนได้รับเงินจากลูกค้า สินเชื่อที่ใช้ได้ยังเป็นสินเชื่อ&amp;nbsp;SME ทั่วไป เท่าที่ตรวจสอบ ทีมข่าวยังไม่พบผลิตภัณฑ์สินเชื่อเฉพาะสำหรับผู้รับเหมาโซลาร์รายเล็กที่ไม่ได้จดทะเบียนเป็นนิติบุคคล กลไกที่อาจช่วยได้คือ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thansettakij.com/finance/financial-banking/653670"&gt;บรรษัทประกันสินเชื่ออุตสาหกรรมขนาดย่อม (บสย.) ที่ค้ำประกันสินเชื่อ&lt;/a&gt; ให้ผู้ประกอบการที่ขาดหลักทรัพย์ และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.mitihoon.com/?p=632301"&gt;มีโครงการสำหรับ SME รายย่อยที่ไม่มีหลักประกันหรือคนค้ำ&lt;/a&gt; แต่ข้อมูลที่หาได้ไม่ได้บอกว่าผู้รับเหมาโซลาร์ในภาคเหนือรู้จักหรือเคยใช้มากน้อยเพียงใด บทความของ&amp;nbsp;&lt;a href="https://tdri.or.th/2026/08/sme-support-pathway/"&gt;สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย&lt;/a&gt; เมื่อเดือนสิงหาคม&amp;nbsp;2569 ชี้ว่า เครื่องมือสนับสนุน&amp;nbsp;SME ของไทยมีครบเกือบทุกด้าน แต่ไม่เชื่อมเป็นเส้นทางเดียว ผู้ประกอบการจึงอาจได้ความช่วยเหลือครั้งเดียวโดยไม่รู้ว่าขั้นต่อไปคืออะไร&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55601444090_e8b0547639_k.jpg" width="2048" height="1542" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;คุณเจษฎา วัย&amp;nbsp;56 ปี เจ้าของร้านอุปกรณ์ไฟฟ้าใน อำเภอสันกำแพง จังหวัดเชียงใหม่&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ปัญหาเงินทุนไม่ได้มีเฉพาะผู้รับเหมารายเล็ก&lt;strong&gt; คุณเจษฎา วัย&amp;nbsp;56 ปี เจ้าของร้านอุปกรณ์ไฟฟ้าใน อำเภอสันกำแพง จังหวัดเชียงใหม่&lt;/strong&gt; เพิ่งเริ่มขายแผงโซลาร์เซลล์ปี&amp;nbsp;2569 นี้ เขาบอกว่าร้านขายอุปกรณ์ไฟฟ้าต้องปรับตัว เพราะกระแสการติดตั้งมาแล้ว ลูกค้าประจำของร้านซึ่งเป็นช่างไฟและผู้รับเหมาในพื้นที่ ที่เคยมาซื้อสายไฟและเบรกเกอร์ เริ่มถามหาแผงโซลาร์เซลล์มากขึ้น ถ้าร้านไม่มีของ ลูกค้าอาจไปซื้อที่อื่น แล้วไม่กลับมาซื้อสินค้าอื่นที่ร้านอีก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่การปรับตัวของร้านเล็กมีข้อจำกัดเรื่องทุน คุณเจษฎายอมรับว่าทุนของร้านไม่มาก จึงไม่กล้าลงสต็อกอุปกรณ์โซลาร์เซลล์เป็นจำนวนมาก ส่วนผู้จำหน่ายรายใหญ่ซื้อสินค้าได้ครั้งละมากกว่า และบางรายขายอุปกรณ์พร้อมเงินผ่อนและบริการติดตั้งในที่เดียว โดยทั่วไปผู้จำหน่ายที่ซื้อจากต้นทางครั้งละมากมักได้ราคาต่อหน่วยต่ำกว่า ได้ส่วนลดตามปริมาณ และได้เครดิตจ่ายเงินยาวกว่า ร้านระดับอำเภอที่ซื้อทีละน้อยจึงมักซื้อได้ในราคาสูงกว่า ต้องจ่ายเงินเร็วกว่า และขายแข่งกับรายใหญ่ด้วยราคาได้ยาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ร้านอุปกรณ์ไฟฟ้าเล็ก ๆ ยังต้องตรวจสินค้าให้ได้มาตรฐาน เพราะรัฐกำหนดให้&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/news/1246158"&gt;อุปกรณ์ที่ใช้ในโครงการต้องผ่านมาตรฐานสากลและมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (มอก.)&lt;/a&gt;และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thairath.co.th/money/economics/thai_economics/2936964"&gt;ประกาศบังคับ มอก. เพิ่มอีก&amp;nbsp;4 รายการ&lt;/a&gt; ได้แก่ เครื่องตัดวงจร ฟิวส์ สายไฟ และแบตเตอรี่ลิเทียม ซึ่งคุณเจษฎาบอกว่าต้องลองสินค้าเองก่อนขาย เพราะของไม่ดีหมายถึงเสียลูกค้า สำหรับโครงการโซลาร์ภาคประชาชน แผงและอินเวอร์เตอร์ที่ใช้ยังต้อง&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า&lt;/a&gt; ด้วย ซึ่งยังไม่ทราบว่ารุ่นที่ร้านนี้ขายอยู่ในรายการดังกล่าวหรือไม่ ผลคือร้านอุปกรณ์ไฟฟ้าระดับอำเภอจะขายแต่อุปกรณ์ไฟฟ้าแบบเดิมไม่ได้แล้ว ต้องเพิ่มสินค้าโซลาร์ตามช่างและลูกค้าที่เริ่มถามหา ทั้งที่มีทุนน้อยกว่าผู้จำหน่ายรายใหญ่ ร้านเล็กจึงต้องลงสต็อกเท่าที่ทุนมี และเลือกสินค้าที่ผ่านมาตรฐานเพื่อรักษาความไว้ใจของลูกค้าประจำ&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;เมื่อกติกาและแพ็กเกจครบวงจรเอื้อรายใหญ่&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ช่องว่างระหว่างรายเล็กกับรายใหญ่ยังลึกลงไปถึงระดับอุปกรณ์ &lt;a href="https://solar.huawei.com/th/news/2026/tax-deduction/"&gt;หัวเว่ยระบุเองว่า&lt;/a&gt;เป็นแบรนด์โซลาร์รายเดียวที่ผ่านเกณฑ์มาตรการลดหย่อนภาษีของรัฐ ซึ่งมีผลตั้งแต่มีนาคม&amp;nbsp;2569 ถึงธันวาคม&amp;nbsp;2571 เหตุผลไม่ได้อยู่ที่ชื่อแบรนด์ แต่เป็นเพราะ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaipr.net/it/3700980"&gt;อินเวอร์เตอร์รุ่น 10K-MAP0 เป็นรุ่นเดียวในขณะนั้นที่ได้ฉลากประหยัดไฟเบอร์&amp;nbsp;5&lt;/a&gt; ซึ่งเป็นเงื่อนไขของมาตรการ หัวเว่ยได้รับ&amp;nbsp;&lt;a href="https://solar.huawei.com/en/news/2025/huawei-inverters-awarded-egat-energy-saving-label-no5-for-high-efficiency/"&gt;ฉลากเบอร์&amp;nbsp;5 ตั้งแต่เดือนมกราคม 2568&lt;/a&gt;ก่อนมาตรการภาษีเริ่ม จึงเป็นความได้เปรียบของผู้ผ่านการรับรองก่อน ไม่ใช่การเจาะจงแบรนด์ แต่ผลในทางปฏิบัติคือลูกค้าที่ใช้อุปกรณ์แบรนด์อื่นช่วงนี้ไม่ได้สิทธิลดหย่อนเท่ากัน มาตรการลดหย่อนภาษีนี้แยกจากโครงการโซลาร์ภาคประชาชน เจ้าของบ้านเลือกใช้ได้อย่างใดอย่างหนึ่ง ส่วนโครงการโซลาร์ภาคประชาชนกำหนดให้ใช้อุปกรณ์ที่ผ่าน มอก.&amp;nbsp;IEC หรือ&amp;nbsp;ISO และขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า ซึ่ง&lt;strong&gt; นายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกูล&lt;/strong&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/politics/1258323"&gt;ยืนยันว่าจะไม่มีการล็อกสเปกเอื้อรายใด&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในตลาดที่เป็นทางการ ผู้รับเหมารายเล็กสู้รายใหญ่ด้านเงินทุนไม่ได้ เกณฑ์ที่รัฐกำหนด เช่น ต้องใช้อุปกรณ์ที่ผ่านการรับรอง และต้องมีวิศวกรกับช่างที่ผ่านการอบรม เอื้อให้ผู้ที่มีเงินทุนและพร้อมก่อนได้ประโยชน์ก่อน ขณะที่รายเล็กไม่มีเงินสำรองและเครือข่ายแบบเดียวกัน ฝ่ายรัฐแย้งว่าเกณฑ์ไม่ได้มีไว้กีดกันรายเล็ก รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทยระบุว่าผู้ประกอบการรับงานได้ตามกำลังของตัวเอง และผู้ว่าการการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคระบุว่ามีการขึ้นทะเบียนระดับจังหวัด&amp;nbsp;&lt;a href="https://siamrath.co.th/politics/331815"&gt;เพื่อให้ประชาชนเลือกผู้ติดตั้งในพื้นที่ได้&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;บริษัทและผู้รับเหมารายใหญ่ที่มีแพ็กเกจครบวงจรขายอุปกรณ์ เงินผ่อน และบริการติดตั้งได้จากจุดเดียว เช่น&amp;nbsp;&lt;a href="https://thaipublica.org/2024/11/scb-x-godungfaifaa-x-huawei-scb-easy-pr-27112024/"&gt;ความร่วมมือของธนาคารไทยพาณิชย์ โกดังไฟฟ้าดอทคอม และหัวเว่ย&lt;/a&gt; ที่เสนอผ่อน&amp;nbsp;0% ผ่านบัตรเครดิต หรือผู้ค้าปลีกรายใหญ่อย่างโฮมโปรที่ขายชุดโซลาร์รูฟ&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์พร้อมอินเวอร์เตอร์หัวเว่ย และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.homepro.co.th/p/1256887"&gt;รับประกันงานติดตั้ง 2 ปี&lt;/a&gt;ในรุ่นพรีเมียม แพ็กเกจเหล่านี้เป็นข้อเสนอเชิงพาณิชย์นอกโครงการ ซึ่งรับประกันสั้นกว่า&amp;nbsp;7 ปีที่&amp;nbsp;Vendor ในโครงการต้องรับประกัน และยังไม่ทราบว่าผู้ค้ารายนี้อยู่ในรายชื่อ&amp;nbsp;Vendor ของโครงการหรือไม่ ผู้รับเหมารายเล็กที่ไม่อยู่ในเครือข่ายแบบนี้ต้องแข่งด้วยราคาและบริการของตัวเอง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ปรากฏการณ์นี้ไม่ได้มีเฉพาะในไทย &lt;a href="https://www.solarpowerworldonline.com/2026/03/us-residential-solar-is-guided-by-approved-vendors-lists/"&gt;Solar Power World รายงาน&lt;/a&gt;ว่าในสหรัฐฯ เกณฑ์ที่ให้ใช้เฉพาะอุปกรณ์ในรายการที่ผู้ให้ทุนอนุมัติ ทำให้ผู้รับเหมารายเล็กต้องรื้อกลยุทธ์จัดซื้อ และบางครั้งติดตั้งอินเวอร์เตอร์ยี่ห้อใหม่ไม่ได้เลย สะท้อนว่าเกณฑ์ที่ออกแบบเพื่อการันตีคุณภาพ มักเอื้อผู้ที่มีทรัพยากรพอจะผ่านการรับรองได้ก่อน&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;การแข่งขันด้านราคากระทบคุณภาพงานหรือไม่&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;เมื่อช่วงเดือนพฤษภาคม&amp;nbsp;2569 &lt;strong&gt;ศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรีประจำสำนักนายกรัฐมนตรี&lt;/strong&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaipbs.or.th/news/content/505886"&gt;สั่งการให้สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค (สคบ.) เร่งตรวจสอบ&lt;/a&gt; กรณีติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปไม่ได้มาตรฐาน จนอุปกรณ์ละลาย มีกลิ่นไหม้ เสี่ยงไฟไหม้ และค่าไฟไม่ลด สร้างความเสียหายต่อผู้บริโภครวมกว่า&amp;nbsp;500,000 บาท เบื้องต้นพบว่าผู้ติดตั้ง&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.infoquest.co.th/?p=592852"&gt;ใช้อุปกรณ์ไม่ได้มาตรฐาน ดัดแปลงระบบจาก&amp;nbsp;3 เฟสเป็น&amp;nbsp;1 เฟส และใช้สายไฟอะลูมิเนียม&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เคสนี้ไม่ใช่เคสเดียว&amp;nbsp;สคบ. ระบุว่ากำลังช่วยเหลือ&lt;a href="https://www.pv-magazine.com/2026/05/19/thailand-opens-investigation-into-faulty-solar-installations/"&gt;เจ้าของบ้านที่เสียหายจากการติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปไม่ได้มาตรฐานรวม 17 ราย&lt;/a&gt; ใน จ.ขอนแก่น จ.สระบุรี และย่านท่าพระ กรุงเทพฯ ตัวอย่างหนึ่งคือเจ้าของร้านอาหารญี่ปุ่นใน จ.สระบุรี&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.dailynews.co.th/news/5857854/"&gt;จ่ายค่าติดตั้ง 320,000 บาท ค่าไฟไม่ลด และแผงสวิตช์เกิดประกายไฟเกือบไหม้ร้าน&lt;/a&gt; วิศวกรที่ตรวจพบว่าต่ออินเวอร์เตอร์เฟสเดียวเข้ากับระบบไฟ 3 เฟส และเดินสายโดยไม่ต่อสายดินอย่างถูกต้อง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เคสเหล่านี้ยืนยันได้ว่ามีงานติดตั้งไม่ได้มาตรฐาน แต่ยังไม่มีข้อมูลว่าเกิดจากการแข่งขันด้านราคาจนผู้ติดตั้งลดสเปกหรือไม่ ทีมข่าวจึงยังสรุปไม่ได้ สิ่งที่เห็นได้คือส่วนที่กระทบความปลอดภัย เช่น ชนิดสายไฟ สายดิน และสเปกอุปกรณ์ เป็นส่วนที่เจ้าของบ้านมองเห็นได้ยาก ผู้ซื้อส่วนใหญ่เปรียบเทียบกันที่ราคารวมและต้องเชื่อใจผู้ติดตั้งเป็นหลัก สัญญาจำนวนมากไม่ระบุรายละเอียดอุปกรณ์&amp;nbsp;จึงไม่มีหลักฐานเทียบว่างานที่ได้ตรงกับที่ตกลงหรือไม่ ส่วนฝั่งผู้ประกอบการ ข้อมูลสาธารณะที่ทีมข่าวหาได้ยังไม่บอกว่าบริษัทที่ใช้ช่างหรือผู้รับเหมาช่วงควบคุมสเปกและคุณภาพงานอย่างไร&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เรื่องความรับผิดชอบต่างกันตามประเภทงาน ในโครงการโซลาร์ภาคประชาชน&amp;nbsp;Vendor ทุกรายต้อง&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ใช้สัญญามาตรฐานของการไฟฟ้า วางหลักประกัน&amp;nbsp;50,000 บาทต่องาน รับประกันงานติดตั้ง&amp;nbsp;7 ปี ล้างแผงปีละครั้ง จัดประกันอัคคีภัยคุ้มครองระบบและบ้าน&amp;nbsp;7 ปี และมีเงินประกันอีก&amp;nbsp;10,000 บาท&lt;/a&gt; ซึ่งเป็นกติกาที่ผู้ซื้อตรวจสอบได้ล่วงหน้า นอกโครงการ บริษัทใหญ่มีแพ็กเกจที่รวมอุปกรณ์และการติดตั้ง พร้อมรับประกันงานเป็นปี ส่วนผู้รับเหมารายเล็กที่คิดแต่ค่าแรงและให้เจ้าของบ้านซื้ออุปกรณ์เอง ความรับผิดชอบเรื่องสเปกจึงแยกจากผู้ติดตั้งตั้งแต่ต้น รายเล็กบางรายดูแลลูกค้าต่อเนื่องหลังติดตั้งเสร็จ แต่ขึ้นกับตัวช่างแต่ละคน ไม่ได้มีระบบรับประกันที่ผู้ซื้อตรวจสอบได้ล่วงหน้า ส่วนที่ยังไม่ชัดคือเงินประกัน&amp;nbsp;10,000 บาทจะพอครอบคลุมความเสียหายตลอด 7 ปีหรือไม่ และจะเกิดอะไรขึ้นหากผู้ติดตั้งเลิกกิจการ&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55601163273_d6c67fee27_h.jpg" width="1600" height="1205" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;สันติสุข วีรพันธุ์ กรรมการบริษัท เดอะแพลนเน็ทพาวเวอร์ ผู้ประกอบการโซลาร์ในภาคเหนือและผู้ก่อตั้งสถาบันอบรมช่าง&amp;nbsp;Solar Academy&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;สันติสุข วีรพันธุ์ กรรมการบริษัท เดอะแพลนเน็ทพาวเวอร์ ผู้ประกอบการโซลาร์ในภาคเหนือและผู้ก่อตั้งสถาบันอบรมช่าง&amp;nbsp;Solar Academy&lt;/strong&gt; ที่สอนช่างติดตั้งโซลาร์เซลล์มากว่า 11 ปี เห็นว่าการติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปที่บ้านควรมีหน่วยงานเข้ามาควบคุมตั้งแต่ต้น เขาไม่เห็นด้วยกับการไม่ขออนุญาตหรือแค่แจ้งการไฟฟ้าว่าติดตั้งแล้ว เพราะการไฟฟ้าห่วงเรื่องความปลอดภัยของผู้ใช้ไฟมาโดยตลอด ถ้าเจ้าของบ้านจ้างใครก็ได้มาติดตั้ง แล้วเกิดอุบัติเหตุ ไฟไหม้ หรือมีคนเสียชีวิต จะไม่รู้ว่าใครรับผิดชอบ โดยเฉพาะถ้าได้ช่างที่ไม่มีมาตรฐาน เขาเปรียบกับเมื่อกว่า 20 ปีก่อนที่คนนิยมนำรถไปติดแก๊ส เมื่อเกิดไฟไหม้ก็ต้องตามหาผู้รับผิดชอบทีหลัง และบอกว่าไม่ควรรอถึงวันนั้นค่อยถอดบทเรียน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่ในทางปฏิบัติ งานติดตั้งเพื่อใช้ไฟเองที่ไม่ขอเชื่อมต่อการไฟฟ้าซึ่งเล่าไว้ข้างต้นก็มีอยู่จำนวนหนึ่งแล้ว เจ้าของบ้านเสี่ยงไม่ได้สิทธิลดหย่อนภาษีและเงินอุดหนุน&amp;nbsp;50,000 บาท ซึ่งต้องได้รับอนุญาตเชื่อมต่อก่อน และหากระบบมีปัญหา ก็ไม่มีวิศวกรหรือหน่วยงานที่รับรองระบบไว้ให้ตามหาผู้รับผิดชอบ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในงานที่ต้องสำรองเงินซื้ออุปกรณ์ทั้งระบบ หรือต้องผ่านวิศวกรและขอเชื่อมต่อการไฟฟ้าเพื่อใช้สิทธิตามมาตรการของรัฐ ผู้รับเหมารายเล็กสู้รายใหญ่ไม่ได้ ผู้รับเหมาที่ทุนน้อยจึงเลือกงานที่ทำได้และแข่งด้วยราคา แต่ความรับผิดชอบหลังติดตั้งในตลาดนอกโครงการขึ้นกับตัวช่างแต่ละคน ผู้ซื้อไม่มีระบบรับประกันที่ตรวจสอบได้ล่วงหน้า และเมื่อสัญญาไม่ระบุรายละเอียดอุปกรณ์ ผู้ซื้อก็ต้องแบกความเสียหายเอง ดังที่เกิดกับผู้เสียหายหลายรายในปีนี้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ทั้งหมดนี้ยังเป็นภาพของคนที่มีธุรกิจเป็นของตัวเอง แต่ผู้ที่ขึ้นไปติดแผงบนหลังคาจริง ๆ คือช่างรายวัน ซึ่งผู้รับเหมาและบริษัทจ้างมาเป็นรายวันหรือรายจ็อบเพื่อเสริมกำลังคน เมื่อรัฐตั้งเป้าให้ครัวเรือนติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปเป็นล้านหลัง คนกลุ่มนี้ได้ค่าแรง สัญญา ประกัน และการอบรมอย่างไร และใครรับผิดชอบเมื่อเกิดอุบัติเหตุหรือระบบมีปัญหา จะขอนำเสนอในตอนที่&amp;nbsp;3 ซึ่งเป็นตอนจบ&lt;/p&gt;&lt;div class="more-story"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;เรื่องที่เกี่ยวข้อง&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;ul&gt;&lt;li data-list-item-id="ec65a68b45737d7b254b5628a5497d3e2"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119283"&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (1) ตลาดใหม่ที่รัฐปั้น กับคำถามว่าใครได้ประโยชน์&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e611b6b2cdcad27760b0a4ca4489ee3a7"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119303"&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (2) ความเหลื่อมล้ำในตลาดโซลาร์ ใครรับผิดชอบคุณภาพและความเสี่ยง?&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e5da552cfc4d1d4b338ed850ed62d319f"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119330"&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (3) การเปลี่ยนผ่านที่เป็นธรรม ต้องยกระดับช่างและผู้รับเหมารายเล็ก&amp;nbsp;&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;&lt;div class="note-box"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;รายงานโดย วิทยากร บุญเรือง รายงานเพิ่มเติมโดย พงษ์พันธุ์ ชุ่มใจ&lt;/strong&gt;&lt;br&gt;&lt;strong&gt;รายงานชิ้นนี้ได้รับการสนับสนุนจาก Informed Earth และ&amp;nbsp;Internews' Earth Journalism Network&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A9" hreflang="th"&gt;รายงานพิเศษ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B8%81%E0%B8%B4%E0%B8%88" hreflang="th"&gt;เศรษฐกิจ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สังคม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%93%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%9E%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%95" hreflang="th"&gt;คุณภาพชีวิต&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B9%81%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%A5%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สิ่งแวดล้อม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/depth" hreflang="th"&gt;depth&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9E%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;พลังงาน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%82%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B9%80%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%A5%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;โซลาร์เซลล์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B8%81%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%AA%E0%B8%B5%E0%B9%80%E0%B8%82%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%A7" hreflang="th"&gt;เศรษฐกิจสีเขียว&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%8A%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%9F%E0%B9%89%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;ช่างไฟฟ้า&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B9%80%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B8%B7%E0%B8%AD" hreflang="th"&gt;ภาคเหนือ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%87%E0%B9%83%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B9%88" hreflang="th"&gt;เชียงใหม่&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%97%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;ทุนจีน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%82%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%8A%E0%B8%B2%E0%B8%8A%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;โซลาร์ภาคประชาชน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%98%E0%B8%B5%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B9%82%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B9%80%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%A5%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;วิธีติดโซลาร์เซลล์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Wed, 04 Nov 2026 01:48:06 +0000</pubDate>
    <dc:creator>auser15</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119303 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>รอยแผล-ความผิดหวัง 'แม่' เล่าเรื่อง 'ไผ่ ดาวดิน' ความยุติธรรมของทุกคน </title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119298</link>
  <description>&lt;span&gt;รอยแผล-ความผิดหวัง 'แม่' เล่าเรื่อง 'ไผ่ ดาวดิน' ความยุติธรรมของทุกคน &lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-field-byline field--type-text-long field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;ยศวดี สงวนนาม : ภาพ/เขียน&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;span&gt;&lt;span&gt;Pazzle&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-03T09:53:17+07:00" title="Tuesday, November 3, 2026 - 09:53"&gt;Tue, 2026-11-03 - 09:53&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;ในโอกาสครบรอบ 25 ปี โครงการ WRITE FOR RIGHTS เขียน เปลี่ยน โลก แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล ประเทศไทย ชวนคุยกับ ‘แม่พริ้ม’ พริ้ม บุญภัทรรักษา แม่ของไผ่ และ ‘เอ๋-ศิริพร ฉายเพ็ชร’ เพื่อนร่วมอุดมการณ์คนสำคัญจนกลายมาเป็นคนสนิทของครอบครัว&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ไผ่ ดาวดิน” หรือ ไผ่-จตุภัทร์ บุญภัทรรักษา เป็นนักกิจกรรม นักต่อสู้เรื่องสิทธิมนุษยชน ถูกดำเนินคดีตามมาตรา 112 ครั้งแรกจากการแชร์โพสต์ของ BBC Thai ลงเฟซบุ๊กส่วนตัว หลังจากคดีนี้จบไป ปัจจุบันไผ่ถูกดำเนินคดีจากมาตรา 112 อีกครั้ง 2 คดีหลัก คือ คดีปราศรัยที่อำเภอภูเขียว จังหวัดชัยภูมิ เมื่อปี พ.ศ.2564 ที่ได้มีการเรียกร้องให้ตำรวจ สภ.ภูเขียว ขอโทษกรณีไปคุกคามนักเรียนที่บ้าน โดยในวันที่ 30 กันยายน 2569 ศาลมีคำพิพากษาจำคุกเป็นเวลา 2 ปี 12 เดือน ซึ่งนับว่าคดีได้สิ้นสุดลงแล้ว&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนคดีการชุมนุม 19กันยาทวงคืนอำนาจราษฎร เมื่อปี พ.ศ.2563 ที่ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ ถึงพื้นที่สนามหลวง เพื่อขับไล่ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา พร้อมยื่นหนังสือ 3 ข้อเรียกร้องและ 10 ข้อเสนอปฏิรูปสถาบันกษัตริย์ต่อประธานองคมนตรียังคงต้องดำเนินต่อไป เนื่องจากศาลมีคำสั่งไม่ให้ประกันตัว ไว้เมื่อ 22 กันยายน 2569&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55628846993_7ab8b62c82_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;"ไผ่ ดาวดิน" และเพื่อนนักศึกษากลุ่มดาวดิน ชูสามนิ้วต่อหน้าพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา (นายกรัฐมนตรีและหัวหน้า คสช. ในขณะนั้น)&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;เมื่อวันที่ 19 พฤศจิกายน 2557&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;‘แม่พริ้ม’ ความเป็นแม่ และเรื่องราวของลูกชาย ‘ไผ่ ดาวดิน’ ในวัยเด็ก&amp;nbsp;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;เธอตั้งชื่อลูกชายคนแรกว่าไผ่ เพราะเธอเป็นคนอำเภอบ้านไผ่ จังหวัดขอนแก่น &amp;nbsp; และมีลูกสาวอีก 1 คน ในวัยเด็กของเธอเองถูกเลี้ยงมากับยายของไผ่ที่เป็นแม่เลี้ยงเดี่ยว ถึงแม้จะเป็นอย่างนั้น แต่เธอก็รับรู้ได้ถึงความรัก ความอบอุ่น ความใกล้ชิดระหว่างแม่ลูก และนั่นก็ทำให้เธอโตมาเป็นคนเข้มแข็งและแข็งแรงได้ เธอไม่เคยคาดหวังว่าลูกจะต้องเป็นอะไร เธอใส่ใจเพียงแค่ว่าการมอบความรักและในแต่ละช่วงชีวิตของการเติบโต ลูกต้องการอะไร เพียงเท่านั้น&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55628846838_8f1003e98e_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;พริ้ม บุญภัทรรักษา แม่ของไผ่&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55629128020_d97e02c82c_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p&gt;เธอทำหน้าที่แม่ คอยช่วยเติมความสัมพันธ์ระหว่างพ่อลูกให้อบอุ่นขึ้น ด้วยการซื้อของที่ลูกชอบมา แล้วให้พ่อเป็นฝ่ายเอาไปให้ลูก ช่วยเติมความสัมพันธ์ ด้วยความที่พ่อเป็นผู้ชายก็จะดูเป็นคนบุคลิกแข็งๆ มีความอ่อนโยนน้อยกว่าแม่ ไผ่ชอบดนตรีเหมือนพ่อมาตั้งแต่เด็ก เวลาที่พ่อต้องไปทำงานต่างจังหวัด ครอบครัวก็จะไปด้วยกันทั้งหมด จบงานก็มักจะมีกิจกรรมสันทนาการ เล่นดนตรี ไผ่ก็จะร่วมวงอยู่ด้วย ฝึกฝนและเล่นกับพ่อ มันจึงเป็นความใกล้ชิดกันระหว่างพ่อลูก&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55628846863_7806ae6c52_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p&gt;“เป็นเหมือนเพื่อนกัน” การเลี้ยงลูกของเธอ คือเรียนรู้ว่าลูกชอบอะไร จึงค่อยๆประคองเขาไป ไผ่ในวัยเด็กก็จะซนเป็นธรรมดาของลูกผู้ชาย แต่การเลี้ยงดูแบบนี้ก็ทำให้ลูกชายสนิทกับแม่ พูดกันได้ทุกเรื่อง ไว้ใจกันได้ นอกจากนี้ไผ่เป็นพี่ชายที่รักน้องมากคนหนึ่ง “เขาภูมิใจมากที่มีน้องคนนี้ เพราะว่าเขาอยากมีน้อง” ไผ่ยินดีมากที่มีน้องสาวเกิดมา อาจจะยินดีมากกว่าแม่เสียด้วยซ้ำ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ระหว่างที่ลูกทั้งสองยังเรียนอยู่ที่บ้าน ไผ่เองก็ยังไม่ได้ขึ้นมหาวิทยาลัย ก่อนหน้านั้นแม่พริ้มก็เป็นแค่แม่ค้าขายลูกชิ้นคนหนึ่ง เธอตัดสินใจเรียนต่อปริญญาตรีเพื่อลูกและคนที่บ้าน เรียนในคณะนิติศาสตร์ โดยมีลูกสองคนคอยให้กำลังใจ และคอยยินดีกับทุกๆ ความสำเร็จของแม่&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ส่วนจุดเริ่มต้นกว่าไผ่จะมาเป็นนักต่อสู้ด้านสิทธิมนุษยชนนั้น คงเหมือนพ่อของเขา ด้วยความที่ไผ่เห็นพ่อทำงานและครอบครัวก็ไปไหนมาไหนด้วยกันมาตั้งแต่เด็ก ถึงแม้ว่าตอนนั้นไผ่จะยังเป็นเด็กมากก็ตาม แต่เรื่องราวปัญหาท้องถิ่นที่ชาวบ้านต้องเจอ คงติดอยู่ในใจเขาตั้งแต่เด็กมา&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55627711112_c00e73e2d0_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;พิณของไผ่ ที่ใช้เล่นกับวงสามัญชน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;พ่อ-ลูก เพื่อนร่วมอุดมการณ์ ทนายสิทธิ์ของชาวบ้าน “ไผ่ ดาวดิน”&lt;/p&gt;&lt;blockquote&gt;&lt;p&gt;“พ่อเป็นไอดอล แม่เป็นความรัก” คำพูดของไผ่ที่เคยเล่าถึงพ่อแม่ให้พี่สาวคนสนิทคนนี้ฟัง&lt;/p&gt;&lt;/blockquote&gt;&lt;p&gt;ศิริพร ฉายเพ็ชร เล่าว่า พ่อของไผ่ “ทนายอู๊ด” หรือที่ทุกคนเรียกกันว่า “พี่อู๊ด” ด้วยความที่เป็นทนายว่าความเรื่องปัญหาของท้องถิ่นในกับชาวบ้านมาตั้งแต่ไหนแต่ไร เขาก็จะบอกกับเพื่อนๆ พี่ๆของไผ่ ว่า “ฝากดูลูกด้วยนะ”&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55628846828_b93f43e7d6_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p&gt;ไผ่เริ่มเข้าสู่มหาวิทยาลัยช่วงประมาณปี 2553 เรียนคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ช่วงชีวิตนักศึกษาปี 1 ชอบเล่นกีฬา บ้าพลัง เอ๋เจอไผ่และกลุ่มดาวดินในโครงการพัฒนาคนรุ่นใหม่เพื่อการเปลี่ยนแปลงของสังคม ของมูลนิธิอาสาสมัครเพื่อสังคม (มอส.) ซึ่งไผ่อยู่ประมาณ ปี 2 ในช่วงนั้นเองก็ได้เกิดปัญหาเหมืองแร่โพแทช ที่จังหวัดอุดรธานี กลุ่มดาวดินก็เข้าไปช่วยชาวบ้าน จนถูกทำร้ายร่างกายและถูกจับครั้งแรก การถูกจับครั้งนั้นทำให้ไผ่โกรธมาก เห็นถึงความไม่ยุติธรรม และเลือกที่จะเผชิญหน้าสู้ตลอดหลังจากนั้นมา นอกจากนี้ยังมีกรณีเหมืองแร่ทองคำ จังหวัดเลย ชาวบ้านได้รับผลกระทบทางร่างกายจึงรวมกลุ่มกันแล้วโดนตี ไผ่และกลุ่มดาวดินไปช่วยประท้วง เรียกได้ว่า “เหมืองทองคำปิดได้ด้วยเท้าของประชาชน”&lt;/p&gt;&lt;blockquote&gt;&lt;p&gt;“ชาวบ้านเขาก็มองว่าดาวดินเป็นลูกหลาน เขาเรียกเป็นลูกหลานจริงๆ ไม่ใช่ลูกหลานปลอมๆ คือมันเหมือนกับว่าพอเกิดเหตุการณ์ เขาส่งสัญญาณ (ขอความช่วยเหลือ) ปุ๊บ พวกนี้เขาก็ลง (ไปหาชาวบ้าน) เช่ารถบ้าง ยืมรถบ้าง โบกรถไปบ้าง”&lt;/p&gt;&lt;/blockquote&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55629189715_956da9be3e_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;ศิริพร ฉายเพ็ชร&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;ความรักของแม่ที่ห่วงลูก&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;“แค่ความรักของแม่แค่นั้นเองที่เป็นห่วงลูก”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในมุมมองคนเป็นแม่เมื่อถูกถามว่าตอนนั้น รู้สึกอย่างไร เมื่อเห็นลูกชายของตนเริ่มเข้ามาเป็นนักกิจกรรมการเมือง คงมีเพียงแต่ความห่วงใย อยากให้ลูกเรียนจบแล้วมีงานการที่ดีทำ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตอนนั้นเธอไม่ได้คิดว่าเพียงการออกมาเรียกร้องเรื่องบ้านเมืองของลูกชายจะพาไปถึงขั้นถูกคุกคามพื้นที่ส่วนบุคคล อย่างเหตุการณ์ชู 3 นิ้ว ซึ่งทำให้ทั้งแม่ลูกคู่นี้ทะเลาะกัน เพียงเพราะความเป็นห่วงและหากลูกเป็นอะไรไป เธอคงจะทำใจไม่ได้&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในเหตุการณ์วันนั้นเอง ไผ่และเพื่อนๆรวม 5 คน ใส่เสื้อสื่อว่า “ไม่เอารัฐประหาร” ค่อยๆแฝงตัวเข้าไป แล้วยืนอยู่หน้าพลเอกประยุทธ จันทร์โอชา ยืนชู 3 นิ้ว เมื่อปี 2557 แม่พริ้มก็ทราบข่าวนั้นพร้อมๆกับทุกคน และเพิ่งรู้ทีหลังตอนไผ่ให้สัมภาษณ์ว่าวันนั้นคือวันสอบของคณะ&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ศิริพรเสริมต่อว่าการชู 3 นิ้วของไผ่ครั้งนั้นกลุ่มทหารโกรธมาก ไผ่ต้องปลอมตัวและที่บ้านก็อันตราย นอกบ้านไม่มีรั้ว น้องสาวไผ่อาศัยอยู่บ้านคนเดียว พ่อของไผ่ก็ต้องเข้าทำคีโม ส่วนแม่ต้องทำหน้าที่เป็นเสาหลักของบ้าน ฝั่งเธอและทีมที่กรุงเทพฯก็ช่วยกันระดมเงินทุนช่วยเหลือ&lt;/p&gt;&lt;blockquote&gt;&lt;p&gt;“เราเป็นแม่ ถ้าลูกไปทำแบบนี้ แล้ว (อีกฝั่ง) เขามีปืนมีอะไร ความห่วงใย ความอันตรายต่อร่างกายของลูกเรา มันต้องระมัดระวังอยู่แล้ว”&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“แล้วเราจะอยู่อย่างไร เพื่อให้ไผ่ไม่ต้องห่วงเราไง อันนี้แหละเป็นเรื่องสำคัญในการที่จะต่อสู้กับผู้มีอำนาจ ถ้าครอบครัวเราแตกแยกแล้วทะเลาะกัน ตรงนี้ต่างหากที่จะทำให้ใจลูกเราสลาย เราไม่ได้ห่วงคนอื่นหรอก” แม่พริ้มพูดอย่างหนักแน่น&lt;/p&gt;&lt;/blockquote&gt;&lt;h2&gt;ลูกชายยืนยันในหลักการ แม่ยืนกรานค้านอำนาจ&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;แม่พริ้มเล่าว่าไผ่ถูกดำเนินคดีมาตรา 112 ครั้งแรกจากการแชร์ข่าวเพจ BBC Thai ลงเฟสบุ๊กส่วนตัว ทั้งๆ ที่ตอนนั้นยอดแชร์ประมาณ 2 พันกว่าแชร์ แต่กลับมีลูกชายเธอคนเดียวที่ถูกดำเนินคดี 112 และในเวลานั้นไผ่เหลือการสอบครั้งสุดท้ายคือ วิชาคอมพิวเตอร์ ขณะที่ถูกขังอยู่ในเรือนจำ แต่ไม่สามารถยื่นขอประกันตัวได้ ในฐานะคนเป็นแม่ สิ่งที่เธอบุกเบิกทำและยืนกรานเพื่อลูกคือการ ยื่นข้อเสนอต่อมหาวิทยาลัย “คุณต้องไปสอนลูกฉันที่เรือนจำก่อน 3 วัน เพื่อเตรียมตัวในการสอบ” จนสุดท้ายไผ่ก็ได้จบการศึกษาระดับปริญญาตรีเหมือนเพื่อนๆ แต่เป็นการจบในเรือนจำ และรับปริญญาหน้าศาลทหาร&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ถึงแม้ไผ่จะได้รับปริญญาและจบเหมือนเพื่อนคนอื่น แต่การกระทำของผู้มีนาจเช่นนั้นก็ถือว่าเป็นการคร่าสิทธิ์ของลูกชายและครอบครัว “คร่าสิทธิ์ของเราในการรับปริญญาข้างนอก เฉลิมฉลองความสำเร็จการจบมหาวิทยาลัย” และยังมีสิทธิ์อื่นๆที่ควรได้รับแต่ถูกพรากออกไป&amp;nbsp; แม้แต่อิสรภาพในการใช้ชีวิต&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55628917509_7cc1097a7f_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;ภาพแม่พริ้มและน้องสาวของไผ่ กำลังคุกเข่าอยู่หน้าศาลภูเขียว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อีกหนึ่งภาพที่เล่าเรื่องได้อย่างน่าสนใจ คือภาพนี้ข้างหลังแม่พริ้ม นั่นคือ ภาพ “แม่พริ้มและน้องสาวของไผ่ กำลังคุกเข่าอยู่หน้าศาลภูเขียว” แต่ภาพนั้นต่างถูกลือออกไปว่าเป็นภาพของคนเมายาบ้าขัดขวางการทำงาน ซึ่งเหตุการณ์นั้นเป็นเหตุการณ์ที่ไผ่ถูกอายัดคดี&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;ul&gt;&lt;li aria-level="1" data-list-item-id="e563f4fd3e0bb7fcd94781e9e21ce55a3"&gt;ร่วมกันมั่วสุมชุมนุมทางการเมืองที่ใดๆ ที่มีตั้งแต่ 5 คนขึ้นไป ไม่ได้รับอนุญาตจากหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ&amp;nbsp;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;p&gt;โดยที่ไม่มีหมายปรากฏก่อน หลังจากที่ศาลภูเขียวได้มีคำสั่งให้สามารถประกันตัวได้ กรณีรณรงค์ไม่รับร่างรัฐธรรมนูญของ คสช. เมื่อปี 2559&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ถามลูกสาวว่า แม่จะไปคุกเข่า จะไปด้วยไหม ลูกสาวก็ไม่รู้เรื่องหรอกคุกเข่าเรื่องอะไร ก็ตามมากับแม่แหละ”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ไผ่ก็ยืนหยัดบนการต่อสู้ของไผ่ แม่ก็ยืนหยัดบนความเป็นแม่ที่รักลูก อยู่ข้างๆกันแม้จะขัดแย้งกันบ้าง” แม่พริ้มกล่าว&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55628846968_69f3b0d18a_b.jpg" width="1024" height="683" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;เอกสารคดีที่ไผ่ถูกอายัด&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;“บ้าน” ถึงแม้จากไกล แต่เป็นที่ปลอดภัยเสมอ&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;เมื่อถามว่าแม่พริ้มว่าความฝันสงสุดของไผ่คืออะไร แม่พริ้มบอกว่ายังไม่มีโอกาสได้เปิดใจกันถึงเรื่องพวกนี้ เวลาได้กลับบ้านแต่ละครั้ง ไผ่ก็มักจะนอนหรือไม่ก็ป่วยอย่างเดียว แต่แม่ก็ยังรู้สึกดีใจที่บ้านหลังนี้ยังคงเป็นพื้นที่ปลอดภัยให้แก่ลูกชาย “มีความสุขได้โดยที่ไม่ต้องไปไหน” เพียงกลับมาบ้านก็ทำอาหาร กินอาหารด้วยกัน&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;กลลวงของกฎหมายรักสถาบัน…ความรู้สึกผิดในใจ “แม่”&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;หมายคดีมาตรา 112 จากการแชร์ข่าว BBC Thai ครั้งนั้น นอกจากไผ่และครอบครัวจะถูกคร่าสิทธิ์และอิสระเสรีภาพ การถูกพรากแม่ลูกด้วยมาตรา 112 ครั้งนั้น ยังทำให้เธอรู้สึกผิดมาจนถึงทุกวันนี้ เธอเล่าเรื่องนี้ไปด้วยและร้องไห้ไปด้วย ในมือพยายามกำทิชชู่ไว้แน่น ขณะนั้นไผ่อยากสู้คดีต่อเพราะไม่ผิด แต่เธออยากให้ลูกยอมรับสารภาพ เพราะคิดว่าโทษจะได้ลดลง และสามารถเขียนขอพระราชทานอภัยโทษได้ เธอเพียงห่วงลูกในมุมของคนเป็นแม่ และรับกับสภาพจิตใจตนเองไม่ไหวแล้ว&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“แม่ขอโทษที่ให้ลูกรับสารภาพ เพราะว่าระหว่างนั้นกฎหมายมาตรา 112 ใครที่รับสารภาพเขาก็ยกโทษให้หมด เพราะว่ามันเป็นนโยบาย คือ ไม่ให้ดำเนินคดี 112 ถ้าเราให้ลูกต่อสู้คดี ลูกเราจะไม่มีคดีความตรงนั้นเลย อันนี้แม่เสียใจที่ทำให้ลูกโดนจับกุมคุมขัง” แม่พริ้มร้องไห้พร้อมระบายความในใจที่รู้สึกผิดตลอดมา&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เธอยังเล่าต่อว่า ในคดีนี้เองใช้ทนายจากศูนย์ทนายความเพื่อสิทธิมนุษยชน สิ่งที่ครอบครัวต่อสู้มาตลอดคือ ‘สิทธิการประกันตัวของไผ่’ ไผ่เกือบจะได้รับการประกันตัวออกมาหลังจากสู้กันมานัดต่อนัด แต่แล้วความอยุติธรรมก็เกิดขึ้นอีกครั้ง ณ ชั้นศาลฎีกา ที่ศาลอาญารัชดา หลังจากถูกชี้ว่า ‘ไม่มีเหตุเปลี่ยนแปลงคำสั่ง’ อีกครั้ง เหตุเพราะกลัวการหลบหนี เช่นเดียวกับผู้ต้องหาคดีการเมืองคนอื่นๆ ทั้งๆที่มุมคนเป็นแม่และเป็นทนายมองว่า “ศาลไม่ควรนำเรื่องภายนอกมาพิจารณาร่วมได้” และลูกชายเธอปฏิญาณมาตลอดอยู่แล้วว่าไม่มีการหลบหนี และหากกลัวการหลบหนีจริงๆ ก็ควรจะใช้มาตรการอื่นป้องกัน อาทิ ติดกำไล em เป็นต้น แต่จนแล้วจนรอดสู้จนถึงศาลฎีกาซึ่งเป็นศาลสุดท้าย ถึงกระนั้นก็มีคำสั่งจำคุก 2 ปี 12 เดือน ขีดเส้นตายความอยุติธรรมของคดีก็เกิดขึ้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ลูกเราสิ้นเสรีภาพ อิสรภาพ ภราดรภาพ และจิตใจ คุณทำกับบุคคลบุคคลหนึ่งได้ลงคอได้ยังไง” แม่พริ้มนึกย้อนศาลขึ้นมาทันที&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55628917489_5b5363888b_b.jpg" width="1023" height="682" loading="lazy"&gt;&lt;p&gt;“จุดเด่นสำคัญของไผ่ คือ การทำงานกับผู้คน” เพราะไผ่มองอำนาจคือ “ความเท่าเทียม” ศิริพร เล่าถึงไผ่อีกรอบในฐานะพี่สาวคนสนิทเคยทำงานร่วมกัน ถึงแม้ว่าไผ่จะถูกดำเนินคดีมาแล้ว แต่ก็ยังยืนยันการทำงานเพื่อชาวบ้านบนหลักการเสมอ เวลาที่ไผ่ออกมาจากคุกก็มักจะชวนเพื่อนๆที่สนิททำงานทำนองนี้ด้วยกันอยู่ตลอด ไม่มีการเกรงกลัวต่ออำนาจใดๆ และเธอกลับมองว่าไผ่เป็นคนมีเสน่ห์เวลาที่ต้องทำงานเช่นนี้ และทำให้คนอื่นร่วมงานแล้วสนุกไปด้วย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“ไผ่พยายามจะสร้างยุคสมัยของตัวเอง ที่จะต้องรับผิดชอบต่อสังคมนี้ เพราะอยากเห็นมันเปลี่ยนแปลงไปในทางที่ดีขึ้น” ศิริพรกล่าว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;สำหรับฝั่งคนเป็นแม่ แม่พริ้มบอกว่าการต่อสู้ของไผ่ หรือเป็นไผ่ ดาวดินของเพื่อนทุกคน นั้นเป็นสิ่งที่ทำให้แม่เข้มแข็ง แม้เธอจะร้องไห้ทุกครั้งที่พูดออกมา การต่อสู้ของไผ่ครั้งนั้นทำให้แม่กล้าเชื่อมั่นในตัวเอง เป็นผู้นำของครอบครัว เป็นแม่ของลูกสองคน เป็นความเชื่อใจและไว้ใจของไผ่ และสร้างผู้หญิงคนธรรมดาที่กล้ายืนกรานค้านต่ออำนาจอยุติธรรมเพื่อลูกและครอบครัว แม้จะเป็นเพียงผู้หญิงและคนตัวเล็กๆคนหนึ่ง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;“มันเปลี่ยนแปลงจากผู้หญิงคนหนึ่ง ที่ไม่เคยออกสังคม เห็นอะไรก็ไม่แสดงออก เพราะคิดว่าชีวิตคือการต่อสู้ดิ้นรน ทำมาหากิน เปลี่ยนเป็นคิดว่าถ้าเราไม่ช่วยกันเป็นหนึ่งเสียง หรือหนึ่งแรง แล้วปล่อยให้สังคมชินชา จนเคยชิน จนเป็นเรื่องปกติ ต่อไปถ้าเราตายไปแล้ว ลูกหลานที่อยู่จะต้องมารับภาระตรงนี้”&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55627711127_e07b138a04_b.jpg" width="1024" height="475" loading="lazy"&gt;&lt;h2&gt;ความหวังเดียว คือ “หวังความยุติธรรมให้ทุกคนบนโลก”&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;“อยากให้ความยุติธรรมเกิดกับทุกคน” ความหวังหนึ่งเดียวของแม่พริ้มที่กล่าวไว้ สังคมไม่สามารถจะอยู่ได้เพียงเพราะการใช้กฎหมายแก้สถานการณ์บ้านเมือง แต่ต้องใช้ศาสตร์อื่นๆด้วย เธอยืนกรานว่าหากจะใช้หลักกฎหมาย ให้เป็นไปดั่งนักกฎหมาย อาจารย์กฎหมายต่างๆพร่ำสอนนักศึกษาเอาไว้ คือต้องเชื่อมั่นว่าจำเลยเป็นผู้บริสุทธิ์ และมีความเห็นอกเห็นใจ มันจึงจะเกิดความยุติธรรม&lt;/p&gt;&lt;blockquote&gt;&lt;p&gt;“ขอความยุติธรรมสำหรับเพื่อนมนุษย์และทุกคนในโลก ให้มีความเท่าเทียมกัน ไม่ใช่ฉพาะแค่ของไผ่ (แต่เป็นความยุติธรรม) ของทุกคน แค่นี้เอง”&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;/blockquote&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%A1%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%A9%E0%B8%93%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;สัมภาษณ์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;การเมือง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B8%97%E0%B8%98%E0%B8%B4%E0%B8%A1%E0%B8%99%E0%B8%B8%E0%B8%A9%E0%B8%A2%E0%B8%8A%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;สิทธิมนุษยชน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9E%E0%B8%A3%E0%B8%B4%E0%B9%89%E0%B8%A1-%E0%B8%9A%E0%B8%B8%E0%B8%8D%E0%B8%A0%E0%B8%B1%E0%B8%97%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%A9%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;พริ้ม บุญภัทรรักษา&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A8%E0%B8%B4%E0%B8%A3%E0%B8%B4%E0%B8%9E%E0%B8%A3-%E0%B8%89%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B9%87%E0%B8%8A%E0%B8%A3" hreflang="th"&gt;ศิริพร ฉายเพ็ชร&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%88%E0%B8%95%E0%B8%B8%E0%B8%A0%E0%B8%B1%E0%B8%97%E0%B8%A3%E0%B9%8C-%E0%B8%9A%E0%B8%B8%E0%B8%8D%E0%B8%A0%E0%B8%B1%E0%B8%97%E0%B8%A3%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%A9%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;จตุภัทร์ บุญภัทรรักษา&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%84%E0%B8%9C%E0%B9%88-%E0%B8%94%E0%B8%B2%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%B4%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;ไผ่ ดาวดิน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%94%E0%B8%B5-%E0%B8%A1112" hreflang="th"&gt;คดี ม.112&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9C%E0%B8%B9%E0%B9%89%E0%B8%95%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B8%82%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%94%E0%B8%B5%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;ผู้ต้องขังคดีการเมือง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%93%E0%B8%B0%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%81%E0%B8%A9%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%A7%E0%B8%B2%E0%B8%A1%E0%B8%AA%E0%B8%87%E0%B8%9A%E0%B9%81%E0%B8%AB%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B8%8A%E0%B8%B2%E0%B8%95%E0%B8%B4" hreflang="th"&gt;คณะรักษาความสงบแห่งชาติ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%B3%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B9%88%E0%B8%87-%E0%B8%84%E0%B8%AA%E0%B8%8A" hreflang="th"&gt;คำสั่ง คสช.&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A2%E0%B8%A8%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%B5-%E0%B8%AA%E0%B8%87%E0%B8%A7%E0%B8%99%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;ยศวดี สงวนนาม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Tue, 03 Nov 2026 02:53:17 +0000</pubDate>
    <dc:creator>Pazzle</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119298 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (1) ตลาดใหม่ที่รัฐปั้น กับคำถามว่าใครได้ประโยชน์</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/11/119283</link>
  <description>&lt;span&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (1) ตลาดใหม่ที่รัฐปั้น กับคำถามว่าใครได้ประโยชน์&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-field-byline field--type-text-long field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;TCIJ&amp;nbsp;X&amp;nbsp;Prachatai&lt;br&gt;กิตติยา อรอินทร์ ภาพปกและกราฟิก&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;span&gt;&lt;span&gt;auser15&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-11-01T16:31:58+07:00" title="Sunday, November 1, 2026 - 16:31"&gt;Sun, 2026-11-01 - 16:31&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p&gt;รัฐบาลเปิดโครงการ "โซลาร์ภาคประชาชน" เมื่อช่วงปลายเดือนตุลาคม 2569 อุดหนุนครัวเรือนละ 50,000 บาท ตั้งเป้า 1 ล้านครัวเรือน แต่การติดตั้งต้องผ่านผู้ประกอบการที่ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า ซึ่งต้องผ่านเกณฑ์ทั้งวิศวกร ฐานะการเงิน ทุนจดทะเบียน และต้องวางหลักประกันต่องาน - ทั้งนี้ตลาดโซลาร์รูฟท็อปในภาคเหนือกำลังขยายตัวจากแรงหนุนของภาครัฐ ทั้งมาตรการส่งเสริมการติดตั้ง การรับซื้อไฟฟ้าส่วนเกิน และสินเชื่อสนับสนุนครัวเรือน เชียงใหม่เป็นจังหวัดที่มีผู้ติดตั้งสูงที่สุดในภูมิภาค และทำให้หลังคาบ้านกลายเป็นพื้นที่เศรษฐกิจใหม่ที่เปิดโอกาสให้ช่างไฟและผู้รับเหมาในท้องถิ่นเข้ามามีส่วนร่วม แต่การมีตลาดไม่ได้แปลว่าผู้รับเหมารายเล็ก และช่างอิสระจะได้ประโยชน์เท่ากัน เมื่อเงื่อนไขอย่างการขึ้นทะเบียนผู้ประกอบการที่ต้องมีวิศวกรและช่างผ่านการอบรม อาจเอื้อบริษัทขนาดใหญ่ที่มีเงินทุน เทคโนโลยี และเครือข่ายพร้อมกว่า รายงานชุดนี้จึงตามดูว่าผลประโยชน์จากตลาดที่รัฐช่วยสร้างขึ้นจะกระจายไปถึงคนตัวเล็กในท้องถิ่นได้จริงหรือไม่ และใครเป็นผู้แบกรับความเสี่ยงตลอดห่วงโซ่ ตั้งแต่ผู้รับเหมา ช่างติดตั้ง ไปจนถึงผู้บริโภค&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55605497250_32ba5c9e10_h.jpg" width="1200" height="1600" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;"นิวัต" ระหว่างติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปให้กับลูกค้ารายหนึ่ง&amp;nbsp;| เอื้อเฟื้อภาพโดยนิวัต&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;นิวัต ผู้รับเหมาติดตั้งโซลาร์เซลล์รายเล็ก วัย 44 ปี ชาวเชียงใหม่&lt;/strong&gt; ต้องขับรถระยะทาง 970 กิโลเมตร จากบ้านในจังหวัดเชียงใหม่ ไปยังอำเภอหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ เพื่อไปติดตั้ง "โซลาร์รูฟท็อป" ให้กับลูกค้าชาวต่างชาติรายหนึ่ง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;"งานมันไม่ได้มีแค่ในเชียงใหม่ บางทีลูกค้าแนะนำกันต่อ ๆ หรือเจอกันในกลุ่มออนไลน์ พอเขาไว้ใจเรา เขาก็จ้างให้ไปติดตั้งที่ไหนก็ต้องไป อย่างงานหัวหินครั้งนี้ก็เป็นลูกค้าแนะนำต่อกันมา" นิวัต กล่าว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่กระนั้น งานส่วนใหญ่ของนิวัตอยู่ในเชียงใหม่ ไม่ต้องขับรถไกลขนาดนั้น&amp;nbsp;ลูกค้าส่วนมากของนิวัตมีความต้องการประหยัดค่าไฟฟ้า ซึ่งความต้องการนี้ไม่เกี่ยวข้องกับมาตรการส่งเสริมของรัฐบาลในปัจจุบัน ก่อนหน้านี้มีอยู่รายหนึ่งจ้างเขาติดโซลาร์เซลล์ใช้ในบ้านช่วงต้นปี 2569 เพราะกังวลว่าไฟฟ้าจะดับเพราะสงครามอิหร่าน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผู้รับเหมารายเล็กอย่างนิวัตเป็นหนึ่งในผู้ประกอบการท้องถิ่นจำนวนหนึ่งที่มีฐานงานหลักอยู่ในภาคเหนือ โดยไม่ได้พึ่งพานโยบายกระตุ้นจากภาครัฐหรือการรับเหมาช่วงจากบริษัทใหญ่เพียงอย่างเดียว งานส่วนหนึ่งมาจากลูกค้าเก่าที่แนะนำต่อ เครือข่ายช่างด้วยกัน และกลุ่มบนสื่อสังคมออนไลน์ที่เชื่อมผู้ติดตั้งกับเจ้าของบ้าน เมื่อความต้องการในพื้นที่ขยายตัว ผู้ติดตั้งท้องถิ่นจึงมีช่องทางรับงานที่หลากหลาย ขณะที่งานติดตั้งในหัวหินเป็นตัวอย่างที่สะท้อนว่าชื่อเสียงของช่างสามารถขยายไปไกลกว่าพื้นที่ที่ตนอาศัยอยู่ได้ โดยงานดังกล่าวเป็นบ้านพักของชาวต่างชาติ ซึ่งนิวัตได้รับการแนะนำจากเจ้าของบ้านอีกรายที่เคยใช้บริการมาก่อน&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55614454156_c6ff98077e_h.jpg" width="1200" height="1600" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;ทีมงานของนิวัตกำลังติดตั้งระบบให้กับลูกค้ารายหนึ่ง | เอื้อเฟื้อภาพโดยนิวัต&lt;/p&gt;&lt;p&gt;นิวัตเป็นผู้รับเหมาที่ลงมือเอง เขาปีนหลังคาไปทำงานหน้างานพร้อมลูกทีมทุกครั้ง ไม่ได้รับงานแล้วส่งคนอื่นไปแทน และเขาไม่ได้เข้ามารับงานโซลาร์รูฟท็อปแบบมือใหม่ เขาศึกษาหาความรู้และอยู่ในวงการนี้มากว่า 10 ปี ผ่านการรับรองความรู้ความสามารถตามมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติ สาขาช่างไฟฟ้าภายในอาคาร จากสถาบันพัฒนาฝีมือแรงงาน ผ่านการทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงานแห่งชาติด้านการติดตั้งระบบโซลาร์เซลล์ นอกจากนี้ยังเรียนต่อยอดด้านการออกแบบและติดตั้งโซลาร์เซลล์ การเดินสายไฟโซลาร์ และระบบกักเก็บพลังงานจากสถาบันและบริษัทเอกชนหลายแห่ง&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กระแสโซลาร์เซลล์ที่กำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว ทำให้หลังคาบ้านกลายเป็นพื้นที่เศรษฐกิจใหม่ และเปิดโอกาสให้ช่างไฟกับผู้รับเหมารายเล็กในภาคเหนือได้เข้ามามีส่วนร่วมในตลาดพลังงานที่กำลังขยายตัว จากเดิมที่การติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์อาจเป็นเรื่องไกลตัวของคนทั่วไป วันนี้ความต้องการผลิตไฟฟ้าใช้เองกำลังเพิ่มขึ้น ท่ามกลางค่าไฟฟ้าที่เป็นภาระของหลายครัวเรือน และมาตรการสนับสนุนจากภาครัฐที่มุ่งเร่งให้เกิดการติดตั้งในวงกว้าง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;รัฐบาลเดินหน้าผลักดันมาตรการส่งเสริมโซลาร์รูฟท็อปครั้งใหญ่ ทั้งการปรับราคารับซื้อไฟฟ้าคืน การขยายโควตารับซื้อไฟฟ้าส่วนเกิน และการอนุมัติวงเงินสินเชื่อก้อนใหญ่เพื่อสนับสนุนให้ประชาชนหันมาผลิตไฟฟ้าใช้เอง เป้าหมายคือผลักดันให้เกิดการติดตั้งนับล้านครัวเรือนในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่ท่ามกลางตลาดที่กำลังขยายตัว คำถามสำคัญยังคงอยู่ที่ว่า เม็ดเงินและงานติดตั้งที่จะเกิดขึ้นจะกระจายไปถึงผู้ประกอบการรายเล็กและช่างในท้องถิ่นมากน้อยเพียงใด หรือท้ายที่สุด โอกาสจากการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานครั้งนี้จะตกอยู่กับบริษัทขนาดใหญ่ที่มีเงินทุน เทคโนโลยี และกำลังแข่งขันเหนือกว่าผู้ประกอบการรายย่อย รวมทั้งแรงงานช่างไฟตัวเล็กตัวน้อยในอุตสาหกรรมนี้&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;"โซลาร์รูฟท็อป" เชียงใหม่-ภาคเหนือ บูม&lt;/h2&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55600021167_f85806a4f9_h.jpg" width="1600" height="1205" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;คุณหน่อย วัย 54 ปี ชาวเชียงใหม่เจ้าของสวนผักที่ปลูกในบริเวณบ้านพร้อมกับอินเวอร์เตอร์ระบบโซลาร์รูฟท็อปทั้ง 2 ชุดที่บ้านของเธอ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ไม่ใช่ทุกครัวเรือนที่ติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปเพราะหวังผลประโยชน์จากนโยบายส่งเสริมของรัฐ &lt;strong&gt;คุณหน่อย วัย 54 ปี ชาวเชียงใหม่&lt;/strong&gt; ที่ทำสวนในบริเวณบ้าน ติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปชุดแรกเมื่อราว 7 ปีก่อน และเพิ่มชุดที่สองเมื่อราว 5 ปีก่อน ในช่วงที่ยังไม่มีมาตรการสนับสนุนอย่างเงินอุดหนุนค่าติดตั้งครัวเรือนละ 50,000 บาท หรือสินเชื่อโซลาร์จากธนาคารรัฐอย่างที่มีในปัจจุบัน ขณะที่นโยบายรับซื้อไฟฟ้าส่วนเกินในราคา 2.20 บาทต่อหน่วยก็ยังไม่ได้รับความสนใจอย่างกว้างขวางเช่นทุกวันนี้ การติดตั้งของเธอจึงไม่ได้เกิดจากแรงจูงใจของมาตรการรัฐ แต่เป็นการตัดสินใจด้วยเหตุผลของตัวเองล้วน ๆ โดยใช้งบติดตั้งแสนกว่าบาท และประเมินว่าช่างที่มาติดตั้งให้ "ดีมาก"&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55614471956_0f59b9eaba_h.jpg" width="1280" height="1430" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;หลังคาบ้าน ชุดอินเวอร์เตอร์ และแบตเตอรี่ที่บ้านคุณหน่อยในจังหวัดเชียงใหม่&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ผลที่เธอเห็นชัดที่สุดคือบิลค่าไฟ จากเดิมเดือนละราว 2,000 บาท ปัจจุบันเหลือหลักร้อย ไฟที่ผลิตได้ไม่ได้ใช้แค่ในตัวบ้าน แต่ใช้ในสวนด้วย ซึ่งเป็นพื้นที่ทำกินของเธอ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แม้นโยบายรัฐจะวาดภาพให้โซลาร์รูฟท็อปเป็นทั้งเครื่องมือลดค่าไฟและช่องทางสร้างรายได้จากการขายไฟส่วนเกิน แต่เธอบอกว่าไม่สนใจนโยบายขายไฟฟ้าคืนรัฐ เพราะมองว่าประหยัดพลังงานได้ก็คุ้มค่าแล้ว ความคุ้มของเธอวัดจากบิลที่ลดลง ไม่ได้คำนวณจากรายได้ที่รัฐจะรับซื้อ ซึ่งสะท้อนว่ามาตรการแต่ละชนิดอาจดึงครัวเรือนเข้าสู่ตลาดไม่เท่ากัน บางบ้านติดโซลาร์เซลล์เพราะอยากขายไฟฟ้า บางบ้านติดเพราะอยากจ่ายค่าไฟฟ้าน้อยลง&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55601163273_d6c67fee27_h.jpg" width="1600" height="1205" loading="lazy"&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;สันติสุข วีรพันธุ์ กรรมการบริษัท เดอะแพลนเน็ทพาวเวอร์ ผู้ประกอบการโซลาร์รายหนึ่งในภาคเหนือ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่ถ้าถามว่าตอนนี้ตลาดเติบโตแค่ไหน &lt;strong&gt;สันติสุข วีรพันธุ์ กรรมการบริษัท เดอะแพลนเน็ทพาวเวอร์ ผู้ประกอบการโซลาร์รายหนึ่งในภาคเหนือ&lt;/strong&gt; ระบุว่าให้สังเกตดูจากบนเครื่องบิน เมื่อประมาณ&amp;nbsp;10 ปีก่อนเวลาโดยสารเครื่องบินมองลงมาบนพื้นแทบไม่เห็นแผงโซลาร์เซลล์บนหลังคา แต่วันนี้กลับเต็มไปหมด โดยเฉพาะขาขึ้นที่บินผ่านมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ซึ่งเดิมไม่เคยมี ตอนนี้แทบทุกอาคารมีแผง เขาบอกว่านี่คือปีที่ตลาดบูมที่สุดนับตั้งแต่ทำธุรกิจมา&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เขาไล่เลียงปัจจัยหนุนของอุตสาหกรรมโซลาร์รูฟท็อปในปี 2569 นี้ไว้หลายด้าน เริ่มจากสงครามในตะวันออกกลางเมื่อเดือนมีนาคม&amp;nbsp;2569 ที่ทำให้คนกังวลว่าน้ำมันจะขาดและค่าไฟจะแพงขึ้น ความกลัวไฟฟ้าดับที่ทำให้คนหันมาสนใจแบตเตอรี่สำรอง ภาวะสินค้าโซลาร์ขาดตลาดทั่วโลกช่วงเมษายน-พฤษภาคม&amp;nbsp;2569 เพราะการขนส่งทางเรือติดขัด ตามด้วยกระแสปากต่อปาก สื่อมวลชน และกระแส&amp;nbsp;AI ที่ทำให้ผู้บริโภคค้นหาข้อมูลเองได้ง่ายขึ้น ส่วนนโยบายรัฐที่สนับสนุนสินเชื่อและลดขั้นตอนขออนุญาตการไฟฟ้า เขามองว่าทำให้โซลาร์เซลล์ "จับต้องได้" สำหรับผู้ใช้ไฟฟ้า&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตลาดที่เติบโตนี้ส่วนใหญ่คือหลังคาบ้าน เขาอธิบายว่าภาคเหนือแทบไม่มีโรงงานขนาดใหญ่ เชียงใหม่เองก็ไม่ใช่เมืองอุตสาหกรรม ตลาดโรงงานและกิจการขนาดใหญ่ที่วงการเรียกว่า&amp;nbsp;C&amp;amp;I จึงมีไม่มาก หากไม่นับลำพูน การเติบโตส่วนใหญ่มาจากบ้านพักอาศัย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่เขายอมรับว่าตัวเลขทางการที่ทันสมัยแทบไม่มีให้ดู กระทรวงพลังงานเคยเก็บข้อมูลแต่เผยแพร่ช้า และไม่มีสถาบันอิสระรวบรวม เขาจึงดูจากตัวชี้วัดทางอ้อม เช่น การจดทะเบียนนิติบุคคลธุรกิจโซลาร์ที่เพิ่มขึ้นมาก รายได้ที่นำส่งกรมสรรพากร และจำนวนห้างร้านที่เข้ามาเปิดในภาคเหนือ เมื่อถามว่าเชียงใหม่ติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปถึง "หลักหมื่น" หลังคาเรือนหรือยัง เขาประเมินว่ายังไม่ถึง แต่ระดับ "หลักพัน" น่าจะเป็นไปได้ และยังมีโอกาสขยายตัวได้อีกมาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตัวเลขที่เปิดเผยต่อสาธารณะได้ในตอนนี้คือข้อมูลจากระบบติดตามของกรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน ซึ่งนับเฉพาะระบบที่ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า และเป็นข้อมูล ณ เดือนมกราคม 2569 ก่อนสงครามในตะวันออกกลางและภาวะสินค้าขาดตลาดที่สันติสุขกล่าวถึง&lt;/p&gt;&lt;div align="center"&gt;&lt;table class="table" border="1" cellspacing="0" cellpadding="0"&gt;&lt;tbody&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;&lt;strong&gt;จังหวัด&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;&lt;strong&gt;กำลังการผลิตติดตั้งสะสม&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;&lt;strong&gt;จำนวนผู้ใช้งาน&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;&lt;strong&gt;เชียงใหม่&lt;/strong&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;&lt;strong&gt;3,385.323 kW&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;&lt;strong&gt;386 ราย&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;เชียงราย&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;1,532.153 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;172 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;ลำพูน&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;897.230 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;107 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;ลำปาง&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;824.160 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;89 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;เพชรบูรณ์&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;741.550 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;94 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;พิษณุโลก&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;551.450 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;66 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;อุตรดิตถ์&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;537.865 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;47 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;ตาก&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;444.485 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;42 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;กำแพงเพชร&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;410.930 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;45 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;พะเยา&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;385.000 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;42 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;น่าน&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;332.350 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;39 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;แพร่&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;328.520 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;33 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;สุโขทัย&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;318.550 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;35 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td&gt;แม่ฮ่องสอน&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;146.900 kW&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;td&gt;&lt;p class="text-align-right"&gt;14 ราย&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/tbody&gt;&lt;/table&gt;&lt;/div&gt;&lt;p class="text-align-center picture-with-caption"&gt;&lt;a href="https://solarroof.dede.go.th/Dashboard"&gt;ที่มา: การไฟฟ้านครหลวงและการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค อัปเดตล่าสุดเดือนมกราคม&amp;nbsp;2569&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ข้อมูลจากระบบติดตามโซลาร์รูฟท็อปของ &lt;a href="https://solarroof.dede.go.th/Dashboard"&gt;กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน&lt;/a&gt; ซึ่งอ้างอิงฐานข้อมูลการไฟฟ้านครหลวง (กฟน.) และการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค (กฟภ.) ระบุว่า ณ เดือนมกราคม&amp;nbsp;2569 เชียงใหม่มีกำลังการผลิตติดตั้งสะสมจากโซลาร์รูฟท็อปแล้วราว&amp;nbsp;3,385 กิโลวัตต์ หรือประมาณ&amp;nbsp;3.39 เมกะวัตต์ จากผู้ใช้งาน&amp;nbsp;386 ราย สูงเป็นอันดับ&amp;nbsp;5 ของประเทศรองจากกรุงเทพมหานคร นนทบุรี สมุทรปราการ และนครราชสีมา และสูงที่สุดในบรรดาจังหวัดภาคเหนือทั้งหมด ตามมาด้วยเชียงราย&amp;nbsp;1,532 กิโลวัตต์ ลำพูน&amp;nbsp;897 กิโลวัตต์ และลำปาง&amp;nbsp;824 กิโลวัตต์ หากเทียบกับยอดรวมทั้งประเทศที่&amp;nbsp;161,261 กิโลวัตต์ จากผู้ใช้งาน&amp;nbsp;22,085 ราย เท่ากับเชียงใหม่จังหวัดเดียวคิดเป็นสัดส่วนกว่า&amp;nbsp;2% ของกำลังติดตั้งทั้งหมด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตัวเลขผู้ติดตั้ง&amp;nbsp;386 ราย หรือ&amp;nbsp;3.39 เมกะวัตต์ของเชียงใหม่&amp;nbsp;ครอบคลุมเฉพาะระบบโซลาร์รูฟท็อปที่ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้าเท่านั้น&amp;nbsp; นิวัตประเมินว่าระบบที่ติดตั้งตามบ้านเรือนจริงน่าจะมากกว่านี้ เพราะงานที่ผู้รับเหมารายเล็กรับจำนวนหนึ่งไม่ได้ผ่านการขอเชื่อมต่อกับ กฟภ. เขาเรียกงานแบบนี้ว่า&amp;nbsp;"แอ๊บกริด" (ในกลุ่มออนไลน์มีคำเรียกอีกอย่างว่า “แอบกริด”) คือติดเพื่อผลิตไฟใช้เองและลดค่าไฟ โดยเจ้าของบ้านไม่ได้ตั้งใจขายไฟคืน และไม่แจ้งกับการไฟฟ้า&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ทั้งที่ กฟภ. มี&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.pea.co.th/our-services/bill-history"&gt;บริการรับเรื่องสำหรับกรณีติดตั้งใช้เองไม่ขายไฟ&lt;/a&gt;&amp;nbsp;อยู่แล้ว เหตุผลที่นิวัตให้คือ "ต้นทุน" เขาเล่าว่าการยื่นเรื่องต้องมีวิศวกรไฟฟ้าสำรวจ ออกแบบ และลงนามรับรอง ซึ่งในอดีตเพิ่มค่าใช้จ่ายประมาณ 8,000-10,000 บาทในบางกรณี ปัจจุบันด้วยการแข่งขันที่สูงขึ้น &lt;a href="https://www.facebook.com/photo/?fbid=1145511848133691&amp;amp;set=gm.1945135199861872&amp;amp;idorvanity=278105266564882"&gt;ค่าใช้จ่ายส่วนนี้ลดลงเหลือประมาณ 4,000 บาท&lt;/a&gt; อย่างไรก็ตาม สำหรับครัวเรือนที่ต้องการแค่ลดค่าไฟฟ้าในแต่ละเดือน การตัดส่วนนี้ออกทำให้ราคาถูกกว่าแพ็กเกจของบริษัทใหญ่&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่ราคาที่ถูกกว่าอาจมีสิ่งที่ต้องแลก เงื่อนไข&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.mitihoon.com/?p=632239"&gt;ลดหย่อนภาษีติดโซลาร์&lt;/a&gt;&amp;nbsp;กำหนดให้ต้องได้รับอนุญาตเชื่อมต่อโครงข่ายก่อนใช้สิทธิ เจ้าของบ้านที่ติดแบบไม่ขอเชื่อมต่อจึงอาจไม่ได้สิทธินี้ ส่วนมุมของการไฟฟ้าต่อการติดตั้งแบบนี้ เป็นเรื่องของความปลอดภัยเป็นหลัก&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตลาดที่ไม่ปรากฏในฐานข้อมูลอาจรวมถึงระบบออฟกริด และอุปกรณ์โซลาร์สำเร็จรูปที่ครัวเรือนซื้อติดเอง เช่น ไฟส่องทางหรือไฟรั้ว อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีข้อมูลที่ประเมินได้ว่ามีระบบนอกฐานข้อมูลทางการอยู่เท่าใด&lt;/p&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55599482881_4eaff1df65_c.jpg" width="600" height="800" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;แผงโซลาร์เซลล์กำลังประมาณ 40 วัตต์ เชื่อมต่อกับสปอตไลท์สำหรับใช้งานในเวลากลางคืน ติดตั้งบนอาคารโรงแรมแห่งหนึ่งใน จ.เชียงใหม่ เป็นตัวอย่างของหนึ่งโซลาร์เซลล์ขนาดเล็กแบบ&amp;nbsp;standalone/off-grid&amp;nbsp;ใช้จ่ายไฟให้กับอุปกรณ์เฉพาะจุดและไม่ได้เชื่อมขนานกับโครงข่ายไฟฟ้า จึงอาจไม่ปรากฏในสถิติโซลาร์รูฟท็อปที่เชื่อมต่อโครงข่ายทางการ&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;จากโครงการที่แทบไม่มีใครสนใจ สู่นโยบายเรือธง&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;โครงการให้ครัวเรือนติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปแล้วขายไฟส่วนเกินให้รัฐมีมาตั้งแต่ปี 2562 แต่ซบเซามานานเพราะรัฐรับซื้อไฟได้น้อยและราคารับซื้อไม่จูงใจ จนปี&amp;nbsp;2569 นี้จึงเพิ่มปริมาณรับซื้อมากขึ้น&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ปี 2562 รัฐเปิดรับซื้อไฟจากโซลาร์ภาคประชาชนเป็นครั้งแรกที่&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaipost.net/main/detail/35385"&gt;หน่วยละ&amp;nbsp;1.68 บาท สัญญา&amp;nbsp;10 ปี และตั้งเป้ารับซื้อรอบแรก&amp;nbsp;100 เมกะวัตต์&lt;/a&gt; ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thairath.co.th/money/business_marketing/trends/1524981"&gt;กรอบนำร่อง 10 ปีที่ทยอยรับซื้อปีละ&amp;nbsp;100 เมกะวัตต์ รวม&amp;nbsp;1,000 เมกะวัตต์&lt;/a&gt; แต่ราคานี้ต่ำเกินกว่าจะคุ้มกับต้นทุนติดตั้ง และต้องรอคืนทุนนาน ผู้สมัครจึงมีน้อยมาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;รัฐจึงขยับราคาขึ้น ปลายปี&amp;nbsp;2563 &lt;a href="https://www.matichon.co.th/economy/news_2501867"&gt;คณะรัฐมนตรี (ครม.) อนุมัติให้รับซื้อที่&amp;nbsp;2.20 บาทต่อหน่วย&lt;/a&gt; มีผลต้นปี&amp;nbsp;2564 ทำให้คืนทุนเร็วขึ้นเหลือ&amp;nbsp;8 ถึง&amp;nbsp;9 ปี ปี&amp;nbsp;2565 เพิ่มปริมาณรับซื้ออีกเล็กน้อย แต่ตลอดหลายปีที่ผ่านมา ปริมาณที่เปิดรับยังอยู่แค่หลักสิบเมกะวัตต์ต่อปี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตลาดเพิ่งขยับจริงในปี 2569 โดยราคารับซื้อยังอยู่ที่&amp;nbsp;2.20 บาทเท่าเดิม สิ่งที่เพิ่มคือปริมาณรับซื้อ เดือนเมษายน&amp;nbsp;2569&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thansettakij.com/sustainable/net-zero/661329"&gt;คณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติ (กพช.) เห็นชอบแนวทางส่งเสริมรอบใหม่&lt;/a&gt; และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.prachachat.net/economic/news-2031462"&gt;คณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) เปิดรับคำขอตั้งแต่&amp;nbsp;1 กรกฎาคม&lt;/a&gt; โดยรับซื้อรวมทั้งประเทศ 500 เมกะวัตต์ มากกว่ารอบก่อนหน้าหลายเท่า โดยรับซื้อไม่เกิน 5 กิโลวัตต์ต่อมิเตอร์ สัญญา&amp;nbsp;10 ปี&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thansettakij.com/economy/energy/667681"&gt;คาดว่าระบบ&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์จะสร้างรายได้เฉลี่ยเดือนละ 1,400 ถึง&amp;nbsp;1,500 บาท&lt;/a&gt; และคืนทุนภายใน 7 ปี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ต่อมาช่วงเดือนกันยายน 2569&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaigov.go.th/th/news/169035"&gt;กพช. มีมติขยายเป้าหมายรับซื้อเป็น&amp;nbsp;10,000 เมกะวัตต์&lt;/a&gt; และยืดสัญญาจาก&amp;nbsp;10 ปีเป็น 20 ปี ในราคา&amp;nbsp;2.20 บาท ไม่เกิน&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์ต่อมิเตอร์ เช่นเดิม พร้อม&amp;nbsp;&lt;a href="https://mgronline.com/politics/detail/9690000091342"&gt;เปิดให้ติดตั้งบนพื้นดินและผิวน้ำ&lt;/a&gt; ไม่จำกัดเฉพาะบนหลังคา ผู้ที่ทำสัญญา&amp;nbsp;10 ปีไว้แล้ว&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thansettakij.com/economy/energy/669243"&gt;จะได้ปรับเป็น&amp;nbsp;20 ปีเช่นกัน&lt;/a&gt; ที่ประชุมยังสั่งให้กระทรวงพลังงาน กระทรวงมหาดไทย และการไฟฟ้าทั้ง&amp;nbsp;3 แห่ง ได้แก่ การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) กฟภ. และ กฟน. จัดทำแผนโครงข่ายรองรับเพื่อไม่ให้กำลังผลิตที่เพิ่มขึ้นกระทบความมั่นคงของระบบ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ปลายเดือนตุลาคม 2569 รัฐบาลประกาศเปิดโครงการ "โซลาร์ภาคประชาชน" โดยในวันที่&amp;nbsp;27 ตุลาคม&amp;nbsp;2569&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.infoquest.co.th/2026/669389"&gt;ครม. เห็นชอบกรอบวงเงิน&amp;nbsp;50,000 ล้านบาท&lt;/a&gt; สนับสนุนค่าอุปกรณ์และค่าติดตั้งครัวเรือนละ 50,000 บาท ตั้งเป้า&amp;nbsp;1 ล้านครัวเรือนทั่วประเทศ เปิดลงทะเบียนตั้งแต่วันเดียวกันถึง&amp;nbsp;31 มกราคม&amp;nbsp;2570 หรือจนกว่าวงเงินจะครบ นายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกูล กล่าวในพิธีเปิดตัวว่าเป็นการเปลี่ยนพลังงานจากแสงอาทิตย์ให้เป็นโอกาสของประชาชน รัฐบาลประเมินเบื้องต้นว่าโครงการจะช่วยลดภาระค่าไฟของประชาชนรวมกันได้มากกว่า&amp;nbsp;24,500 ล้านบาทต่อปี และเปิดทางให้ขายไฟส่วนเกินคืนการไฟฟ้าในราคา&amp;nbsp;2.20 บาทต่อหน่วย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จากโครงการที่เคยมีผู้สมัครน้อยเพราะราคารับซื้อต่ำและปริมาณจำกัด โซลาร์รูฟท็อปจึงกลายเป็นนโยบายเรือธงที่รัฐลงเงินหลายหมื่นล้านบาทเพื่อสร้างตลาดให้เกิดขึ้นเป็นล้านหลัง แต่คำถามที่ตามมาคือ เม็ดเงินและงานติดตั้งจากนโยบายนี้จะไปถึงผู้ประกอบการและช่างรายเล็กในภาคเหนือแค่ไหน&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;"โซลาร์ภาคประชาชน" ทำงานอย่างไร เงินอุดหนุนไปที่เจ้าของบ้าน แต่ต้องซื้อผ่านผู้ติดตั้งที่ขึ้นทะเบียน&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55619391520_67f19d52df_h.jpg" width="1599" height="1066" loading="lazy"&gt;&lt;p class="picture-with-caption"&gt;การเปิดโครงการ&amp;nbsp;"โซลาร์ภาคประชาชน"&amp;nbsp;สนับสนุนวงเงิน 50,000 บาทต่อครัวเรือน ตั้งเป้า 1 ล้านครัวเรือน หวังเปลี่ยนพลังงานจากแสงอาทิตย์ให้เป็นโอกาสของประชาชน ประเมินเบื้องต้นลดค่าไฟกว่า 24,500 ล้านบาทต่อปี เปิดทางขายไฟส่วนเกินสร้างรายได้ เมื่อ&amp;nbsp;27 ตุลาคม 2569&amp;nbsp;|&amp;nbsp;ภาพจาก: เพจไทยคู่ฟ้า&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ก่อนพิจารณาว่าเม็ดเงินจากโครงการนี้ตกถึงใครบ้าง ต้องทำความเข้าใจก่อนว่ากติกาของโครงการกำหนดการจัดสรรเงินไว้อย่างไร ผู้มีสิทธิต้องเป็นบุคคลธรรมดาสัญชาติไทย ใช้ไฟบ้านอยู่อาศัยประเภท&amp;nbsp;1 และชื่อตรงกับเจ้าของมิเตอร์ ได้สิทธิครั้งเดียวต่อราย ระบบที่ติดต้องมีขนาด&amp;nbsp;5-10 กิโลวัตต์พีคต่อมิเตอร์ และมีแผงกับอินเวอร์เตอร์เป็นอย่างน้อย&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaipbs.or.th/news/content/571717"&gt;ตามเงื่อนไขที่ไทยพีบีเอสสรุป&lt;/a&gt; ผู้ใช้สิทธิต้องไม่ใช้สิทธิลดหย่อนภาษีติดตั้งโซลาร์ 200,000 บาท ส่วนผู้ถือบัตรสวัสดิการแห่งรัฐต้องไม่ขอรับความช่วยเหลือค่าไฟ&amp;nbsp;315 บาทต่อเดือนเป็นเวลา&amp;nbsp;20 ปี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ราคากลางของระบบ 5 กิโลวัตต์ไม่เกิน&amp;nbsp;140,000 บาท รวมภาษีมูลค่าเพิ่ม&lt;/a&gt; เจ้าของบ้านจ่ายเองแล้วรับเงินอุดหนุน&amp;nbsp;50,000 บาทคืนผ่านพร้อมเพย์ หรือกู้จากธนาคารออมสิน ธนาคารอาคารสงเคราะห์ (ธอส.) หรือธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.)&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258308"&gt;ดอกเบี้ยคงที่ 2.5% ผ่อน&amp;nbsp;7 ปี ราว&amp;nbsp;1,200 บาทต่อเดือน&lt;/a&gt; เป็นสินเชื่อไม่ต้องมีหลักทรัพย์ค้ำประกัน ธนาคารจ่ายค่าติดตั้งให้ผู้ติดตั้งเต็มจำนวนแทนเจ้าของบ้าน แล้วรัฐโอนเงินอุดหนุนให้ธนาคารเป็นรอบเดือน เจ้าของบ้านจึงผ่อนเฉพาะส่วนที่เหลือราว&amp;nbsp;90,000 บาท ไม่ว่าจะเลือกทางไหน เงินอุดหนุนไม่ได้จ่ายตรงให้ผู้ติดตั้ง&lt;/p&gt;&lt;p&gt;กระทรวงการคลังประเมินว่าโครงการเหมาะกับบ้านที่ &lt;a href="https://www.thansettakij.com/economy/672362"&gt;ค่าไฟตั้งแต่ราว 3,500-4,000 บาทต่อเดือนขึ้นไป&lt;/a&gt; หากต่ำกว่านั้นอาจไม่คุ้มลงทุน ตัวอย่างที่คลังคำนวณคือบ้านจ่ายค่าไฟเดือนละ&amp;nbsp;4,000 บาท ติดระบบ&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์ ประหยัดค่าไฟ&amp;nbsp;1,100-1,200 บาท และขายไฟส่วนเกินได้อีกกว่า&amp;nbsp;700 บาท เมื่อหักค่างวดราว&amp;nbsp;1,100 บาท จะเหลือประหยัดสุทธิราว&amp;nbsp;700 บาทต่อเดือน ตัวเลขนี้เป็นการประเมินของรัฐ ปริมาณไฟที่ผลิตได้จริงขึ้นกับแดดแต่ละวัน ส่วนไฟที่ขายคืนได้&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thaipbs.or.th/news/content/571717"&gt;ในราคา&amp;nbsp;2.20 บาทต่อหน่วย สูงสุด&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์ นาน&amp;nbsp;20 ปี&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ด่านที่กระทบผู้ติดตั้งโดยตรงคือเงื่อนไขว่าต้องติดตั้งผ่าน “ผู้ให้บริการติดตั้งระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ (ผู้รับเหมาหรือบริษัทติดตั้ง) ที่ผ่านการขึ้นทะเบียนและรับรองคุณสมบัติโดยการไฟฟ้า” หรือ&amp;nbsp;Vendor ที่ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.infoquest.co.th/2026/669692"&gt;ใบกำกับภาษีค่าอุปกรณ์และค่าติดตั้งต้องลงวันที่ตั้งแต่ 27 ตุลาคม&amp;nbsp;2569 เป็นต้นไป ต้องยื่นขอเชื่อมต่อภายใน&amp;nbsp;31 สิงหาคม&amp;nbsp;2570 และได้รับการเชื่อมต่อภายใน&amp;nbsp;30 กันยายน&amp;nbsp;2570&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เกณฑ์ขึ้นทะเบียนที่การไฟฟ้ารายงาน ครม. คือ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ต้องได้คะแนนประเมินไม่ต่ำกว่า 70%&lt;/a&gt;จาก&amp;nbsp;4 หัวข้อ ได้แก่ ทีมบริหารและวิศวกร ฐานะการเงิน ประสบการณ์ในรอบ&amp;nbsp;4 ปี และความน่าเชื่อถือ อุปกรณ์หลักต้องผ่านมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (มอก.)&amp;nbsp;IEC หรือ ISO และขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า กฟน. ยัง&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.posttoday.com/business/751012"&gt;แบ่งผู้ค้าเป็น 4 กลุ่มตามทุนจดทะเบียน&lt;/a&gt; คือ S ไม่ต่ำกว่า&amp;nbsp;500,000 บาท&amp;nbsp;M 1 ล้านบาท&amp;nbsp;L 3 ล้านบาท และ&amp;nbsp;XL 5 ล้านบาท การไฟฟ้าคาดว่าจะมีผู้ผ่านเกณฑ์ราว&amp;nbsp;1,500 ราย มีทีมติดตั้งกว่า&amp;nbsp;15,000 ทีม รองรับได้สูงสุดราว&amp;nbsp;150,000 หลังต่อเดือน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Vendor ยังต้องทำสัญญาตามแบบมาตรฐานของการไฟฟ้า วางหลักประกันธนาคาร&amp;nbsp;50,000 บาทต่องานในช่วงติดตั้ง และต้องรับประกันงานติดตั้ง ล้างแผงปีละครั้ง และจัดประกันอัคคีภัยคุ้มครองระบบและบ้านเป็นเวลา&amp;nbsp;7 ปี พร้อมเงินประกันอีก&amp;nbsp;10,000 บาท &lt;strong&gt;พลพีร์ สุวรรณฉวี รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย&lt;/strong&gt; ชี้แจงว่าหลักประกัน&amp;nbsp;50,000 บาท&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258308"&gt;จะคืนภายใน 7 วันหลังการไฟฟ้าตรวจรับ&lt;/a&gt; ไม่ได้ถูกยึดไว้ 6-7 เดือนตามที่เป็นข่าว ขณะที่รายงานที่การไฟฟ้าเสนอ ครม. ตามการสรุปของสื่อระบุว่าหลักประกันนี้ครอบคลุมช่วงติดตั้งและบริการหลังการขาย&amp;nbsp;6 เดือน ซึ่งข้อมูล&amp;nbsp;2 ฝั่งยังไม่ตรงกัน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เกณฑ์เหล่านี้เป็นประเด็นถกเถียงตั้งแต่วันแรก &lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258338"&gt;แหล่งข่าวในวงการผู้รับเหมาระบุกับกรุงเทพธุรกิจว่า&lt;/a&gt; ทุนจดทะเบียนขั้นต่ำ 500,000 บาทตัดโอกาสผู้รับเหมาเล็ก ช่างท้องถิ่น และฟรีแลนซ์ ทำให้บางรายต้องถอยไปเป็นผู้รับเหมาช่วง ฝ่ายรัฐแย้งว่าหลักประกันมีไว้คุ้มครองประชาชนไม่ให้ต้องรับภาระเมื่อผู้ติดตั้งทิ้งงาน และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/politics/1258323"&gt;นายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกูล ยืนยันว่าไม่มีการล็อกสเปกเอื้อรายใด&lt;/a&gt; และรายเล็กยื่นอุทธรณ์ได้ ส่วนจำนวน&amp;nbsp;Vendor ที่แถลงในแต่ละวันก็ต่างกัน วันที่&amp;nbsp;27 ตุลาคม&amp;nbsp;2569 ปลัดกระทรวงการคลังพูดถึงผู้ประกอบการที่ผ่านการรับรองราว 400 ราย ส่วนวันที่&amp;nbsp;28 ตุลาคม&amp;nbsp;2569 รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทยและผู้ว่าการการไฟฟ้าระบุว่าขึ้นทะเบียนแล้วกว่า 1,000 ราย และยังเปิดรับเพิ่ม ขณะที่ประชาชนลงทะเบียนรับสิทธิแล้วกว่า&amp;nbsp;56,000 ราย (กฟภ.&amp;nbsp;44,400 ราย และ กฟน.&amp;nbsp;12,000 ราย)&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;ไทยอยู่ฝั่งผู้ซื้อแผงโซลาร์เซลล์ ส่วนใหญ่มาจากจีน&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;การผลิตโซลาร์เซลล์ในโลก พึ่งจีนเป็นหลัก รายงานของสำนักงานพลังงานระหว่างประเทศ (IEA) ระบุว่า&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.energytrend.com/print/46950"&gt;ราว&amp;nbsp;80% ของอุตสาหกรรมผลิตโซลาร์โลกอยู่ในจีน&lt;/a&gt; โดยจีนมีกำลังผลิตเวเฟอร์ราว 95% ของโลก โพลีซิลิคอน&amp;nbsp;96% และโมดูล&amp;nbsp;83%&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ไทยอยู่ฝั่งผู้ซื้อ มูลค่าแผงที่จีนส่งมาไทยอยู่ที่&amp;nbsp;&lt;a href="https://en.vietnamplus.vn/thailands-solar-panel-imports-surge-post352448.vnp"&gt;649.1 ล้านดอลลาร์สหรัฐในปี&amp;nbsp;2566 ลดเหลือ&amp;nbsp;422.3 ล้านในปี&amp;nbsp;2567 และ&amp;nbsp;364.1 ล้านในปี 2568&lt;/a&gt;แต่เพียง&amp;nbsp;7 เดือนแรกของปี&amp;nbsp;2569 ก็ถึง&amp;nbsp;423.9 ล้านดอลลาร์สหรัฐแล้ว เพิ่มขึ้น&amp;nbsp;107.1% จากปีก่อน ตรงกับช่วงที่รัฐเตรียมโครงการส่งเสริมให้ครัวเรือนติดตั้งโซลาร์รูฟท็อป&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อย่างไรก็ตาม ควรพิจารณาตัวเลขนี้อย่างรอบคอบ รัฐบาลชี้แจงว่าสัดส่วนแผงนำเข้าจากจีนที่&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.prd.go.th/th/content/category/detail/id/33/iid/545018"&gt;99.3% ของมูลค่านำเข้าช่วงมกราคมถึงกรกฎาคม&amp;nbsp;2569&lt;/a&gt; เป็นสัดส่วนแหล่งที่มาของแผงนำเข้า ไม่ใช่สัดส่วนแผงทั้งหมดที่ใช้ในไทย&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เมื่อแผงเป็นสินค้านำเข้าเป็นหลัก ส่วนที่ธุรกิจและแรงงานในพื้นที่แข่งได้จริงจึงเป็นงานติดตั้ง ร้านอุปกรณ์ บริการหลังการขาย และค่าแรง คำถามต่อไปคือ เม็ดเงินของโครงการไปอยู่ที่ใครบ้าง&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;เม็ดเงินของโครงการไปอยู่ที่ใคร&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;ตามมติ ครม. วันที่&amp;nbsp;27 ตุลาคม 2569&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.infoquest.co.th/2026/669389"&gt;รัฐจัดวงเงิน&amp;nbsp;50,000 ล้านบาท อุดหนุนครัวเรือนละ&amp;nbsp;50,000 บาท ตั้งเป้า&amp;nbsp;1 ล้านครัวเรือน&lt;/a&gt; เงินอุดหนุนเป็นเพียงส่วนหนึ่งของราคา &lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ราคากลางระบบ 5 กิโลวัตต์ไม่เกิน&amp;nbsp;140,000 บาท&lt;/a&gt; ส่วนที่เหลือราว 90,000 บาทมาจากเจ้าของบ้านเองหรือสินเชื่อ ถ้าใช้สิทธิครบ&amp;nbsp;1 ล้านหลังและติดตั้งตามราคากลางเต็ม ตลาดติดตั้งจะมีมูลค่าได้ถึงราว&amp;nbsp;140,000 ล้านบาท (การคำนวณของทีมข่าว)&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ยังไม่มีข้อมูลทางการว่าเงินก้อนนี้ถูกใช้ไปกับแผง อินเวอร์เตอร์ หรือค่าแรงเท่าไร ทีมข่าวจึงจำลองโดยนำสัดส่วนต้นทุนระบบ&amp;nbsp;5 กิโลวัตต์ที่ &lt;a href="https://justpow.co/article-200b-loan-solar-import-trade-deficit-risk/"&gt;RE Generation คำนวณไว้&lt;/a&gt; มาคูณกับมูลค่าตลาดข้างต้น ตัวเลขต่อจากนี้จึงเป็นการประมาณการ ไม่ใช่งบที่รัฐจัดสรรรายหมวด และสัดส่วนนี้อาจยังไม่สะท้อนภาระที่โครงการเพิ่มเข้ามา เช่น รับประกัน&amp;nbsp;7 ปี และประกันอัคคีภัย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตามโครงสร้างต้นทุนดังกล่าว ค่าแรงและการดำเนินการคิดเป็น&amp;nbsp;28.36% ค่าแผงโซลาร์เซลล์&amp;nbsp;27.28% ค่าอินเวอร์เตอร์&amp;nbsp;20.84% และอีก&amp;nbsp;23.52% เป็นค่าสายไฟ โครงสร้างรองรับแผง ตู้ควบคุมไฟ และรางสายไฟ โดยค่าแรงและการดำเนินการรวมค่าติดตั้ง ค่าแรงขออนุญาต ค่าเดินทาง และค่าล้างแผงกับตรวจเช็กอุปกรณ์เมื่อครบ&amp;nbsp;1 ปี&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หากนำสัดส่วนนี้มาคิดกับ 140,000 ล้านบาท จะได้ภาพคร่าว ๆ ดังนี้ (1) แผงราว&amp;nbsp;38,200 ล้านบาท และอินเวอร์เตอร์ราว&amp;nbsp;29,200 ล้านบาท ซึ่งแผงส่วนใหญ่นำเข้าจากจีนตามที่เล่าข้างต้น (2) ค่าแรงและการดำเนินการ ราว&amp;nbsp;39,700 ล้านบาท (3) สายไฟ โครงสร้าง ตู้ควบคุม และรางสายไฟ ราว&amp;nbsp;32,900 ล้านบาท&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ซึ่งรายการที่ (2) และ (3) รวมกันราว&amp;nbsp;72,600 ล้านบาท เป็นเม็ดเงินที่ผู้รับเหมา ช่าง และร้านอุปกรณ์ไฟฟ้าในพื้นที่มีโอกาสได้รับ แต่งานทั้งหมดต้องผ่านผู้ติดตั้งที่ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้า จึงยังบอกไม่ได้ว่าส่วนนี้ไปถึงรายเล็กในพื้นที่เท่าไร&lt;/p&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;ขึ้นทะเบียนผู้ประกอบการ ใครไม่ขึ้นทะเบียนอาจไม่ได้งานจากนโยบายส่งเสริม&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;สิ่งที่อาจกำหนดว่าใครจะได้งานมากที่สุด ไม่ใช่ตัวเงินอุดหนุน แต่คือมาตรการคุมมาตรฐานที่มาคู่กัน ช่วงเดือนสิงหาคม&amp;nbsp;2569 กระทรวงมหาดไทยร่วมกับ&amp;nbsp;&lt;a href="https://mgronline.com/greeninnovation/detail/9690000076557"&gt;กฟน. และ กฟภ. เปิดรับขึ้นทะเบียนผู้ประกอบการติดตั้งและอุปกรณ์มาตรฐาน&lt;/a&gt; กำหนดปิดรับ 30 กันยายน&amp;nbsp;2569 และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://news.trueid.net/detail/MrJMqxxvED94"&gt;เริ่มประกาศรายชื่อผู้ผ่านการพิจารณาตั้งแต่วันที่ 15 ตุลาคม&amp;nbsp;2569&lt;/a&gt; แต่ถึงวันที่&amp;nbsp;28 ตุลาคม &lt;a href="https://www.thaipbs.or.th/news/content/571802"&gt;ผู้ว่าการ กฟน. ระบุว่ายังเปิดรับขึ้นทะเบียนอยู่และจะทยอยประกาศรายชื่อ&lt;/a&gt; ควบคู่กันคือ &lt;a href="https://www.topnews.co.th/news/1692078"&gt;มาตรฐาน มอก. ชุดใหม่&lt;/a&gt;ที่ครอบคลุมตั้งแต่แผงเซลล์ เครื่องตัดวงจร ฟิวส์ สายไฟ แบตเตอรี่ลิเทียม ไปจนถึงอินเวอร์เตอร์&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตามรายงานที่การไฟฟ้าเสนอ ครม.&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258291"&gt;ผู้ประกอบการต้องได้คะแนนประเมินไม่ต่ำกว่า 70%&lt;/a&gt; จาก 4 หัวข้อ คือ ทีมบริหารและวิศวกร ฐานะการเงิน ประสบการณ์ในรอบ&amp;nbsp;4 ปี และความน่าเชื่อถือ ผู้ประกอบการต้องเป็นนิติบุคคล และต้องมี&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.dailynews.co.th/news/6076321"&gt;วิศวกรที่มีใบประกอบวิชาชีพ และช่างที่ผ่านการอบรมจาก กฟภ.&lt;/a&gt; รวมถึงผลงานที่ผ่านมาและอุปกรณ์ที่ได้มาตรฐาน กฟน. ยัง&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.posttoday.com/business/751012"&gt;แบ่งผู้ค้าเป็น 4 กลุ่มตามทุนจดทะเบียน&lt;/a&gt; ตั้งแต่ไม่ต่ำกว่า&amp;nbsp;500,000 บาท (กลุ่ม&amp;nbsp;S) ถึงไม่ต่ำกว่า&amp;nbsp;5 ล้านบาท (กลุ่ม&amp;nbsp;XL) ส่วนเกณฑ์ทุนจดทะเบียนของ กฟภ. ทีมข่าวยังไม่พบประกาศที่เผยแพร่ รัฐระบุว่าเป้าหมายคือ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thansettakij.com/pr-news/social-biz/665558"&gt;ยกระดับมาตรฐานให้ปลอดภัย โปร่งใส ตรวจสอบได้&lt;/a&gt;เกณฑ์เหล่านี้มีเหตุผลรองรับ เพราะปีนี้มีเจ้าของบ้านที่เสียหายจากการติดตั้งไม่ได้มาตรฐานจนต้องขอความช่วยเหลือจากหน่วยงานรัฐแล้ว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จำนวนผู้ผ่านเกณฑ์ที่แถลงในแต่ละวันไม่ตรงกัน วันที่&amp;nbsp;27 ตุลาคม&amp;nbsp;2569&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.thansettakij.com/economy/672362"&gt;สื่อฐานเศรษฐกิจรายงานว่ามี Vendor ที่ผ่านการรับรองราว&amp;nbsp;400 ราย&lt;/a&gt; วันที่ 28 ตุลาคม&amp;nbsp;2569 ผู้ว่าการ กฟน. ระบุราว 1,000 ราย และ&amp;nbsp;&lt;a href="https://siamrath.co.th/politics/331815"&gt;ผู้ว่าการ กฟภ. ระบุเกือบ&amp;nbsp;1,000 ราย&lt;/a&gt;โดย&amp;nbsp;&lt;a href="https://thaitabloid.com/archives/327408"&gt;แต่ละรายต้องผ่านเกณฑ์ของทั้ง 2 การไฟฟ้า&lt;/a&gt; ซึ่งการไฟฟ้ายังเปิดรับเพิ่ม ส่วนรายงานที่เสนอ ครม. คาดว่าจะมีผู้ผ่านเกณฑ์ราว&amp;nbsp;1,500 ราย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;แต่คำถามที่ตามมาคือ ผู้ประกอบการรายเล็กต้องใช้ต้นทุนเท่าไรเพื่อให้ผ่านเกณฑ์ ทั้งการเป็นนิติบุคคล การมีวิศวกร การอบรมช่าง และอุปกรณ์ที่ได้มาตรฐาน ทีมข่าวสอบถามผู้รับเหมาและคนในแวดวงแล้ว แต่ไม่มีใครกล้าให้ตัวเลขที่แน่นอน เหตุผลที่ได้รับคือต้นทุนเหล่านี้เชื่อมกับราคาที่เสนอลูกค้า การเปิดตัวเลขต่อสาธารณะจึงเท่ากับเปิดเผยกำไรส่วนต่างของตัวเอง ข้อมูลในกลุ่มออนไลน์ของช่างก็ไม่มีตัวเลขต้นทุนเข้าเกณฑ์ที่ชัดเจนเช่นกัน ส่วนค่าอบรมช่างและส่วนต่างราคาอุปกรณ์ที่ได้มาตรฐาน ทีมข่าวยังไม่พบตัวเลขสาธารณะ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เมื่อยังไม่มีใครเปิดตัวเลขต้นทุนโดยตรง ทีมข่าวจึงลองดูเรื่องวิศวกรก่อน จากประกาศรับสมัครงานออนไลน์ในธุรกิจโซลาร์เซลล์&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.jobthai.com/th/company/job/1859116"&gt;[1]&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.jobthai.com/en/job/1960381"&gt;[2]&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.jobthai.com/en/job/1861912"&gt;[3]&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.jobthai.com/en/job/1861912"&gt;[4]&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.jobthai.com/th/job/1948159"&gt;[5]&lt;/a&gt; พบว่าบริษัทเสนอเงินเดือนตำแหน่งวิศวกรออกแบบและติดตั้งระบบประมาณ 18,000-32,000 บาทต่อเดือน หรือราว&amp;nbsp;216,000-384,000 บาทต่อปี ส่วนตำแหน่งวิศวกรโครงการหรือผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางเริ่มที่&amp;nbsp;30,000 บาทขึ้นไป และบางตำแหน่งสูงถึง&amp;nbsp;70,000 บาทต่อเดือน หรือราว&amp;nbsp;840,000 บาทต่อปี (การคำนวณของทีมข่าว ยังไม่รวมประกันสังคมและค่าใช้จ่ายอื่น) ตัวเลขเหล่านี้เป็นช่วงเงินเดือนจากประกาศบางส่วน ไม่ใช่ค่าเฉลี่ยของทั้งอุตสาหกรรม และอาจไม่ตรงกับวิศวกรที่ถือใบประกอบวิชาชีพ เพราะ&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.jobthai.com/th/job/1821124"&gt;ประกาศหาวิศวกรไฟฟ้าโซลาร์ระดับสามัญของบริษัทแห่งหนึ่งในภูเก็ต เมื่อ&amp;nbsp;10 กรกฎาคม&amp;nbsp;2569&lt;/a&gt; เสนอเงินเดือน&amp;nbsp;60,000-90,000 บาท หรือราว&amp;nbsp;720,000-1,080,000 บาทต่อปี (การคำนวณของทีมข่าว) ซึ่งเป็นประกาศเดียว ข่าวที่ทีมข่าวอ่านยังไม่ระบุว่าเกณฑ์ของการไฟฟ้าต้องการใบประกอบวิชาชีพระดับใด&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อีกภาระหนึ่งคือการเป็นนิติบุคคล สำหรับผู้รับเหมารายเล็กที่ทำงานในนามบุคคลธรรมดา&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.sanook.com/money/562169/"&gt;ค่าจดทะเบียนจัดตั้งบริษัทจำกัดปัจจุบันเป็นอัตราคงที่ 5,500 บาท จดออนไลน์เหลือ&amp;nbsp;3,850 บาท&lt;/a&gt; ไม่ขึ้นกับทุนจดทะเบียน และทุนจดทะเบียนก็ไม่เท่ากับเงินที่ต้องมีในบัญชี&amp;nbsp;&lt;a href="https://legardy.com/blogs/company-registration-thailand"&gt;กฎหมายให้ชำระค่าหุ้นครั้งแรกไม่ต่ำกว่า 25%&lt;/a&gt; แต่ทีมข่าวยังไม่พบข้อมูลว่าการไฟฟ้าตรวจทุนที่ชำระแล้วหรือดูงบการเงินด้วย ใครที่เคยเปิดบริษัทย่อมรู้ว่าตัวเลขเหล่านี้เป็นแค่ค่าเปิดประตู ความเป็นนิติบุคคลหมายถึงต้องมีงานบัญชี ส่งงบการเงินทุกปี เสียภาษีนิติบุคคล และเมื่อต้องมีพนักงานประจำอย่างวิศวกรตามที่เกณฑ์ต้องการ ก็ต้องส่งเงินสมทบประกันสังคมส่วนของนายจ้างเพิ่มอีก สำหรับผู้รับเหมารายเล็กที่คุ้นกับการรับงานเป็นจ็อบ ค่าใช้จ่ายประจำเหล่านี้ต่างจากรูปแบบการทำงานเดิมมาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ในกลุ่มออนไลน์ของช่างและผู้ประกอบการรายย่อย ยังมีความไม่มั่นใจต่อระบบนี้&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.facebook.com/share/p/1ETJsnHfWv/"&gt;เมื่อเดือนตุลาคม&amp;nbsp;2569 เพจเซียนโซล่าเซลล์โพสต์&lt;/a&gt; เรื่องโครงการที่รัฐผลักดัน ผู้แสดงความเห็นกว่า&amp;nbsp;40 รายตั้งคำถามว่าหน่วยงานใดเป็นผู้ออกประกาศอย่างเป็นทางการ บางรายมองว่าการลงทะเบียนอาจเป็นการรวบงานไว้ที่ส่วนกลาง และใช้คำว่า "กินรวบ" ขณะที่บางรายสงสัยว่าจะหาผู้ติดตั้งที่ผ่านเกณฑ์ให้พอสำหรับการติดตั้งระดับล้านหลังได้อย่างไร ความเห็นเหล่านี้มาจากโพสต์เดียว ทีมข่าวยังตรวจสอบไม่ได้ว่าสะท้อนผู้ประกอบการส่วนใหญ่หรือไม่&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ฝ่ายรัฐแย้งว่าเกณฑ์ไม่ได้มีไว้กีดกันรายเล็ก พลพีร์ระบุว่าผู้ประกอบการรับงานได้ตามกำลังของตัวเอง ไม่ต้องรับจำนวนมากตั้งแต่ต้น ผู้ว่าการ กฟภ. ระบุว่ามีการขึ้นทะเบียนระดับจังหวัด เพื่อให้ประชาชนเลือกผู้ติดตั้งในพื้นที่ได้ และนายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกูล&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/politics/1258323"&gt;ระบุว่ารายเล็กที่เห็นว่าไม่เป็นธรรมยื่นอุทธรณ์หรือร้องเรียนได้&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อีกคำถามคือรัฐมีเครื่องมือช่วยให้รายเล็กยกระดับเข้าสู่มาตรฐานหรือไม่ เท่าที่ทีมข่าวตรวจสอบ ยังไม่พบสินเชื่อเฉพาะสำหรับผู้รับเหมารายเล็ก ด้านการอบรม วันที่&amp;nbsp;27 ตุลาคม&amp;nbsp;2569 ครม.&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.prachachat.net/politics/news-2086685"&gt;อนุมัติโครงการจ้างฝึกอบรมแรงงานเพื่อออกแบบและติดตั้งระบบพลังงานแสงอาทิตย์ วงเงิน&amp;nbsp;972 ล้านบาท ตั้งเป้า&amp;nbsp;32,000 คน&lt;/a&gt; แต่ข่าวยังไม่ระบุกรอบเวลา ขอบเขตหลักสูตร และวิธีคัดเลือกผู้เข้าอบรม ส่วนผู้ประกอบการในวงการประเมินว่าที่นั่งอบรมช่างยังน้อยเมื่อเทียบกับเป้าติดตั้ง ซึ่งในตอนที่&amp;nbsp;2 และ&amp;nbsp;3 ของรายงานชุดนี้จะตามต่อ หากเครื่องมือเหล่านี้ไม่ทันกับกำหนดเกณฑ์ มาตรฐานที่ตั้งขึ้นเพื่อความปลอดภัยอาจกลายเป็นกำแพงเข้าสู่ตลาดของรายเล็กโดยไม่ตั้งใจ&lt;/p&gt;&lt;table class="table" border="1" cellspacing="0" cellpadding="0"&gt;&lt;tbody&gt;&lt;tr&gt;&lt;td style="width:601px;"&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;เสียงวิพากษ์นโยบายโซลาร์ภาคประชาชน จากฝั่งการเมือง&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ณัฐพล โตวิจักษณ์ชัยกุล สส.เชียงใหม่ พรรคประชาชน&lt;/strong&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.facebook.com/share/p/1CtPn2ZdrG/"&gt;ตั้งข้อสังเกตว่า&lt;/a&gt; โครงการโซลาร์ภาคประชาชนวงเงิน 50,000 ล้านบาท ซึ่งรัฐบาลกำหนดให้สนับสนุนค่าติดตั้งโซลาร์หลังคาบ้านละ 50,000 บาท จำนวน 1 ล้านหลัง แม้มีเป้าหมายส่งเสริมการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงาน แต่เงื่อนไขกำหนดให้ประชาชนต้องติดตั้งผ่านการไฟฟ้าหรือผู้รับเหมาที่ขึ้นทะเบียนกับการไฟฟ้าเท่านั้น ขณะที่หลักเกณฑ์ทางการเงินสำหรับผู้รับเหมาซึ่งประกาศก่อนเริ่มโครงการเพียง 1 วัน กลับสร้างภาระให้ผู้ติดตั้งรายย่อยอย่างมาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เงื่อนไขดังกล่าวกำหนดให้ผู้รับเหมาต้องสำรองเงิน 50,000 บาทต่อหลังจนกว่าจะได้รับอนุมัติเชื่อมต่อระบบ ซึ่งอาจใช้เวลา 7-8 เดือน และต้องวางหลักประกันอีก 10,000 บาทต่อหลัง เป็นเวลานาน 7 ปี ส่งผลให้ผู้รับเหมารายเล็ก โดยเฉพาะในต่างจังหวัด ขาดสภาพคล่องและไม่สามารถเข้าร่วมโครงการได้ สะท้อนจากจำนวนผู้ให้บริการที่ลดลงจากกว่า 1,000 ราย เหลือประมาณ 400 ราย จึงเกิดข้อกังวลว่าเงื่อนไขที่รัฐกำหนดอาจกลายเป็นอุปสรรคต่อการแข่งขัน เปิดทางให้ผู้ประกอบการรายใหญ่ได้เปรียบ และกีดกันช่างติดตั้งรายย่อยออกจากโครงการ&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;ศุภโชติ ไชยสัจ สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน &lt;/strong&gt;&lt;a href="https://www.facebook.com/photo/?fbid=1085239521212547&amp;amp;set=a.135130589556783"&gt;ตั้งข้อสังเกตว่า&lt;/a&gt; โครงการโซลาร์เซลล์ประชาชนที่รัฐบาลประกาศว่าเปิดเสรีให้ประชาชนเลือกผู้ติดตั้งได้อย่างอิสระ ไม่มีการล็อกโควตาให้บริษัทใดบริษัทหนึ่ง อาจฟังดูเหมือนเป็นการเปิดโอกาสให้เกิดเสรีภาพด้านพลังงานอย่างแท้จริง แต่เมื่อตรวจสอบรายชื่อบริษัทที่ผ่านเกณฑ์กว่า 60 แห่ง กลับพบข้อสังเกตว่าหลายบริษัทมีที่อยู่ซ้ำกัน ขณะที่รายชื่อกรรมการก็มีชื่อและนามสกุลเดียวกันปรากฏซ้ำ ถือหุ้นหรือมีความเกี่ยวข้องไขว้กันมากกว่า 120 บริษัท ทำให้เกิดคำถามว่าบริษัทที่ประชาชนเลือกนั้นเป็นผู้ประกอบการคนละรายจริงหรือไม่ หรือเป็นเพียงเครือข่ายบริษัทที่มีเจ้าของกลุ่มเดียวกัน&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ยิ่งเมื่อข้อมูลจากสื่อชี้ว่า บริษัทขนาดเล็ก 60-70% ตัดสินใจถอนตัวจากโครงการ ก็ยิ่งทำให้ต้องพิจารณาว่าปัจจุบันเหลือผู้ประกอบการที่เข้าร่วมจริงกี่ราย และในจำนวนที่เหลือมีบริษัทที่เกี่ยวข้องกันมากน้อยเพียงใด ประเด็นนี้ทำให้เกิดคำถามถึงกระบวนการคัดกรองบริษัทและความโปร่งใสในการเปิดรับผู้ประกอบการ เพราะแม้จะมีตัวเลือกนับร้อย แต่หากหลายบริษัทมีความเชื่อมโยงกัน การเปิดให้ประชาชนเลือกอย่างอิสระก็อาจไม่ได้หมายถึงการแข่งขันที่หลากหลายอย่างที่รัฐบาลประกาศไว้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;กรณ์ จาติกวณิช รองหัวหน้าพรรคประชาธิปัตย์และทีมของพรรค&lt;/strong&gt;&amp;nbsp;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/10/119246"&gt;ตั้งข้อสังเกตว่า&lt;/a&gt; นอกจากข้อกังวลเรื่องการกีดกันผู้ติดตั้งรายย่อยแล้ว ยังตั้งข้อสังเกตถึงความเป็นไปได้ในการดำเนินโครงการให้ครบ&amp;nbsp;1 ล้านครัวเรือน โดยปี&amp;nbsp;2568 ที่ผ่านมาไทยติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปทั่วประเทศเพียง&amp;nbsp;120,000 ครัวเรือน การเร่งติดตั้งให้ครบ&amp;nbsp;1 ล้านหลังภายในเวลาประมาณ &amp;nbsp;1 ปี จึงอาจไม่สอดคล้องกับกำลังแรงงาน ความต้องการของตลาด และปริมาณอุปกรณ์อินเวอร์เตอร์ที่มีอยู่ ซึ่งหากต้องติดตั้งให้เสร็จภายในเดือนกรกฎาคม&amp;nbsp;2570 เพื่อให้ทันกำหนดขนานไฟในเดือนกันยายน จะต้องติดตั้งเฉลี่ยไม่น้อยกว่า&amp;nbsp;2,800 หลังต่อวัน ซึ่งเป็นเป้าหมายที่ท้าทายอย่างมาก&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ข้อสังเกตต่อการออกแบบและการดำเนินโครงการ ยังมีประเด็นที่พรรคมองว่ารัฐบาลต้องชี้แจง ได้แก่ ความล่าช้าของกระบวนการขอขนานไฟ ซึ่งเดิมใช้เวลาประมาณ&amp;nbsp;60-90 วัน และอาจกระทบประชาชนที่ติดตั้งระบบไปแล้วแต่ยังไม่ได้รับอนุมัติ รวมถึงความเสี่ยงที่จะได้รับเอกสารลดหย่อนภาษีไม่ทันสิ้นปี นอกจากนี้ ยังตั้งคำถามถึงความย้อนแย้งระหว่างการจัดสรรงบประมาณ&amp;nbsp;970 ล้านบาทเพื่อฝึกอบรมช่าง &amp;nbsp;32,000 คน กับหลักเกณฑ์ที่อาจทำให้ช่างและผู้ประกอบการรายย่อยเข้าไม่ถึงงาน ตลอดจนบทบาทของ กฟน. และ กฟภ. ที่เข้ามารับงานติดตั้งเอง ทั้งที่มีหน้าที่หลักด้านระบบจำหน่ายไฟฟ้า พรรคจึงเตือนว่า หากรัฐไม่ปรับเงื่อนไขและเพิ่มขีดความสามารถในการดำเนินงาน อาจเกิดการซื้อขายโควตา การหักหัวคิว และการกระจุกตัวของผลประโยชน์ในกลุ่มทุนรายใหญ่&lt;/p&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;&lt;/tbody&gt;&lt;/table&gt;&lt;h2&gt;&lt;strong&gt;สองตลาดที่ต้นทุนต่างกัน&lt;/strong&gt;&lt;/h2&gt;&lt;p&gt;เมื่อเทียบข้อมูลภาคสนามกับมาตรการส่งเสริมของรัฐ งานติดตั้งโซลาร์รูฟท็อปน่าจะแยกเป็น&amp;nbsp;2 ตลาดที่ต้นทุนต่างกัน คือ&amp;nbsp;1. "ตลาดที่เข้าร่วมระบบรับรองและมาตรการรัฐ" ผู้ติดตั้งต้องขึ้นทะเบียนเป็น&amp;nbsp;Vendor วางหลักประกัน รับประกัน&amp;nbsp;7 ปี และมีวิศวกรรับรองแบบ ขอเชื่อมต่อกับการไฟฟ้า เพื่อให้เจ้าของบ้านใช้สิทธิตามมาตรการได้ ผู้รับเหมารายเล็กที่ให้สัมภาษณ์มองว่าบริษัทใหญ่ที่มีทั้งเงินทุน วิศวกร และบริการครบวงจรได้เปรียบในตลาดนี้ และ&amp;nbsp;2. "ตลาดติดตั้งเพื่อใช้เองโดยไม่ร่วมมาตรการ" เจ้าของบ้านต้องการลดค่าไฟเป็นหลัก รายเล็กยังแข่งได้ด้วยราคาที่ต่ำกว่าและความยืดหยุ่น แต่เจ้าของบ้านจะไม่ได้เงินอุดหนุน&amp;nbsp;50,000 บาท และสิทธิลดหย่อนภาษีซึ่ง&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.infoquest.co.th/?p=591719"&gt;ต้องเชื่อมต่อโครงข่ายและมีใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์จากผู้ขายที่จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม&lt;/a&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;เงินอุดหนุนและสินเชื่อของรัฐออกแบบให้เจ้าของบ้านเป็นผู้รับ ไม่ใช่ผู้ติดตั้ง ธนาคารจ่ายค่าติดตั้งให้ผู้ติดตั้งแทนเจ้าของบ้านเต็มจำนวน ซึ่งเป็นตัวกำหนดว่าผู้รับเหมาต้องสำรองเงินนานแค่ไหน&amp;nbsp;&lt;a href="https://www.bangkokbiznews.com/economics/1258338"&gt;แหล่งข่าวในวงการที่ให้ข้อมูลกับกรุงเทพธุรกิจ&lt;/a&gt; ระบุว่าลูกค้าบางรายขอชะลอจ่ายงวดสุดท้ายจนกว่ารัฐจะอนุมัติเงินคืน ส่วนผู้รับเหมาที่ต้องซื้ออุปกรณ์เองและเหมาทั้งระบบ ต้องสำรองเงินก่อนได้รับเงินจากลูกค้า เท่าที่ตรวจสอบ ก่อน มติ ครม.วันที่ 27 ตุลาคม&amp;nbsp;2569 ทีมข่าวยังไม่พบผลิตภัณฑ์สินเชื่อเฉพาะสำหรับผู้รับเหมาโซลาร์รายเล็กที่ไม่ได้จดทะเบียนเป็นนิติบุคคล สินเชื่อที่ใช้ได้ยังเป็นสินเชื่อ&amp;nbsp;SME ทั่วไป&lt;/p&gt;&lt;p&gt;อีกเรื่องที่ต้องแยกออกมาคือแพ็กเกจของบริษัทใหญ่ที่มีเงินผ่อนร่วมกับธนาคารพาณิชย์ เช่น&amp;nbsp;&lt;a href="https://thaipublica.org/2024/11/scb-x-godungfaifaa-x-huawei-scb-easy-pr-27112024/"&gt;ความร่วมมือของธนาคารไทยพาณิชย์ โกดังไฟฟ้าดอทคอม และหัวเว่ย&lt;/a&gt; ที่เสนอผ่อน&amp;nbsp;0% ผ่านบัตรเครดิต แพ็กเกจแบบนี้เป็นข้อเสนอเชิงพาณิชย์ที่ประกาศตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน&amp;nbsp;2567 ก่อนมาตรการรัฐรอบนี้ ไม่ใช่มาตรการรัฐ แต่ช่วยให้บริษัทใหญ่ขายเจ้าของบ้านได้ครบจบในจุดเดียว&lt;/p&gt;&lt;p&gt;ตลาดโซลาร์เซลล์ที่ขยายตัวนี้จึงยังบอกไม่ได้ว่ารายได้ไปถึงมือผู้รับเหมารายเล็กแค่ไหน ในตอนที่&amp;nbsp;2 จะตามต่อว่ารายเล็กแข่งกับรายใหญ่ได้อย่างไร และเมื่อต้องลดต้นทุนเพื่อให้อยู่รอด ผลนั้นส่งต่อไปถึงใครบ้าง&lt;/p&gt;&lt;div class="more-story"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;เรื่องที่เกี่ยวข้อง&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;ul&gt;&lt;li data-list-item-id="ec65a68b45737d7b254b5628a5497d3e2"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119283"&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (1) ตลาดใหม่ที่รัฐปั้น กับคำถามว่าใครได้ประโยชน์&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e611b6b2cdcad27760b0a4ca4489ee3a7"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119303"&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (2) ความเหลื่อมล้ำในตลาดโซลาร์ ใครรับผิดชอบคุณภาพและความเสี่ยง?&lt;/a&gt;&amp;nbsp;&lt;/li&gt;&lt;li data-list-item-id="e5da552cfc4d1d4b338ed850ed62d319f"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/journal/2026/11/119330"&gt;โอกาสและอุปสรรคของช่างไฟรายย่อยเมื่อโซลาร์เซลล์ภาคเหนือบูม (3) การเปลี่ยนผ่านที่เป็นธรรม ต้องยกระดับช่างและผู้รับเหมารายเล็ก&amp;nbsp;&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;&lt;/ul&gt;&lt;/div&gt;&lt;div class="note-box"&gt;&lt;p&gt;&lt;strong&gt;รายงานโดย วิทยากร บุญเรือง รายงานเพิ่มเติมโดย พงษ์พันธุ์ ชุ่มใจ&lt;/strong&gt;&lt;br&gt;&lt;strong&gt;รายงานชิ้นนี้ได้รับการสนับสนุนจาก Informed Earth และ&amp;nbsp;Internews' Earth Journalism Network&lt;/strong&gt;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%9E%E0%B8%B4%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A9" hreflang="th"&gt;รายงานพิเศษ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B8%81%E0%B8%B4%E0%B8%88" hreflang="th"&gt;เศรษฐกิจ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สังคม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%B8%E0%B8%93%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%9E%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%95" hreflang="th"&gt;คุณภาพชีวิต&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B4%E0%B9%88%E0%B8%87%E0%B9%81%E0%B8%A7%E0%B8%94%E0%B8%A5%E0%B9%89%E0%B8%AD%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สิ่งแวดล้อม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/depth" hreflang="th"&gt;depth&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9E%E0%B8%A5%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;พลังงาน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%82%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B9%80%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%A5%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;โซลาร์เซลล์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%A8%E0%B8%A3%E0%B8%A9%E0%B8%90%E0%B8%81%E0%B8%B4%E0%B8%88%E0%B8%AA%E0%B8%B5%E0%B9%80%E0%B8%82%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%A7" hreflang="th"&gt;เศรษฐกิจสีเขียว&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%8A%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%87%E0%B9%84%E0%B8%9F%E0%B8%9F%E0%B9%89%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;ช่างไฟฟ้า&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B9%80%E0%B8%AB%E0%B8%99%E0%B8%B7%E0%B8%AD" hreflang="th"&gt;ภาคเหนือ&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%80%E0%B8%8A%E0%B8%B5%E0%B8%A2%E0%B8%87%E0%B9%83%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B9%88" hreflang="th"&gt;เชียงใหม่&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%97%E0%B8%B8%E0%B8%99%E0%B8%88%E0%B8%B5%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;ทุนจีน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B9%82%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%84%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%8A%E0%B8%B2%E0%B8%8A%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;โซลาร์ภาคประชาชน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%98%E0%B8%B5%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B9%82%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B9%80%E0%B8%8B%E0%B8%A5%E0%B8%A5%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;วิธีติดโซลาร์เซลล์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Sun, 01 Nov 2026 09:31:58 +0000</pubDate>
    <dc:creator>auser15</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119283 at https://prachatai.com</guid>
    </item>
<item>
  <title>อานันท์ ปันยารชุน วงศ์วานว่านเครือ สายสัมพันธ์ และอำนาจ | หมายเหตุประเพทไทย EP.650</title>
  <link>https://prachatai.com/journal/2026/10/119193</link>
  <description>&lt;span&gt;อานันท์ ปันยารชุน วงศ์วานว่านเครือ สายสัมพันธ์ และอำนาจ | หมายเหตุประเพทไทย EP.650&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;span&gt;user8&lt;/span&gt;&lt;/span&gt;
&lt;span&gt;&lt;time datetime="2026-10-25T23:59:59+07:00" title="Sunday, October 25, 2026 - 23:59"&gt;Sun, 2026-10-25 - 23:59&lt;/time&gt;
&lt;/span&gt;

            &lt;div class="field field--name-body field--type-text-with-summary field--label-hidden field-item"&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;&lt;iframe width="560" height="315" src="https://www.youtube.com/embed/4DdySijF5Sw?si=2rGWPUB086nQ47su" title="YouTube video player" frameborder="0" allow="accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share" referrerpolicy="strict-origin-when-cross-origin" allowfullscreen&gt;&lt;/iframe&gt;&lt;/p&gt;&lt;p&gt;หมายเหตุประเพทไทยสัปดาห์นี้ ปองขวัญ สวัสดิภักดิ์ และ ต่อศักดิ์ จินดาสุขศรี ชวนอ่านบทความ &lt;a href="https://www.cambridge.org/core/journals/journal-of-southeast-asian-studies/article/abs/birds-of-a-feather-anand-panyarachun-elite-families-and-network-monarchy-in-thailand/F46299BA8FC0D10B90AF7474E6971107"&gt;“Birds of a Feather: Anand Panyarachun, Elite Families and Network Monarchy in Thailand”&lt;/a&gt; ของ Yoshinori Nishizaki จากมหาวิทยาลัยแห่งชาติสิงคโปร์ (NUS) ตีพิมพ์ใน Journal of Southeast Asian Studies ปี 2020 บทความนำสำนวน “Birds of a Feather” หรือคนที่มีลักษณะคล้ายกันมักรวมกลุ่มกัน มาใช้สำรวจความสัมพันธ์ระหว่างตระกูลชนชั้นนำของไทย และขยายความเข้าใจแนวคิด “Network Monarchy” หรือ “สถาบันกษัตริย์เชิงเครือข่าย” ที่ Duncan McCargo เสนอไว้ก่อนหน้านี้&lt;/p&gt;&lt;p&gt;Nishizaki เสนอว่า การทำความเข้าใจเครือข่ายดังกล่าวไม่ควรมองเฉพาะความจงรักภักดี อุดมการณ์ หรือระบบอุปถัมภ์ แต่ต้องพิจารณา สายเลือด การแต่งงาน และความสัมพันธ์ระหว่างตระกูลเชื้อพระวงศ์กับตระกูลขุนนางและข้าราชการชั้นสูง ที่สืบเนื่องมาหลายชั่วอายุคน เครือข่ายเหล่านี้มีรากมาก่อนการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 และสามารถปรับตัวเข้าสู่ระบบราชการ กองทัพ ศาล และสถาบันทางการเมืองหลังเปลี่ยนระบอบ ผู้เขียนจึงเสนอว่า Network Monarchy หลัง พ.ศ. 2516 ไม่ได้ถูกสร้างขึ้นใหม่ทั้งหมด แต่เติบโตต่อยอดจากเครือข่ายชนชั้นนำที่มีอยู่เดิม&lt;/p&gt;&lt;p&gt;บทความใช้ อานันท์ ปันยารชุน เป็นกรณีศึกษาหลัก เพื่อติดตามว่าเครือญาติของครอบครัวหนึ่งเชื่อมโยงไปยังราชสกุล ตระกูลข้าราชการ นักการเมือง กองทัพ และองค์กรสำคัญได้อย่างไร ก่อนขยายไปสำรวจตระกูลอื่น ๆ เพื่อให้เห็นโครงสร้างที่กว้างกว่าความสัมพันธ์ของบุคคลสำคัญเพียงไม่กี่คน อย่างไรก็ตาม ผู้เขียนไม่ได้เสนอว่าคนในเครือข่ายทั้งหมดมีอุดมการณ์เดียวกัน หรือได้รับคำสั่งจากศูนย์กลางเดียว เพราะสมาชิกในครอบครัวเดียวกันอาจอยู่คนละฝ่ายทางการเมืองได้ ประเด็นสำคัญคือ ความสัมพันธ์ทางครอบครัวสามารถทำหน้าที่เป็นโครงสร้างพื้นฐานที่ช่วยให้ชนชั้นนำรักษาความต่อเนื่องของสถานะและอิทธิพลข้ามยุคสมัย&lt;/p&gt;&lt;p&gt;จากแนวคิด Network Monarchy บทความจึงไปถึงข้อเสนอเรื่อง “Royalist Family Network State” หรือรัฐที่เครือข่ายครอบครัวฝ่ายนิยมเจ้ามีส่วนเป็นรากฐานของโครงสร้างอำนาจ ชวนมองการเมืองไทยไม่เพียงมองผ่านรัฐบาล รัฐสภา กองทัพ หรือศาล แต่รวมถึงสายสัมพันธ์ทางสังคมและครอบครัวที่เชื่อมบุคคลในสถาบันเหล่านั้นเข้าหากัน คำถามสำคัญจึงอยู่ที่ว่า เครือญาติ การแต่งงาน และตระกูลชนชั้นนำช่วยอธิบายความต่อเนื่องของอำนาจทางการเมืองไทยได้มากน้อยเพียงใด และแนวคิด Network Monarchy จะเปลี่ยนไปอย่างไร เมื่อเรามองผ่าน “ครอบครัว” มากกว่าบุคคลเพียงไม่กี่คน ติดตามได้ใน #หมายเหตุประเพทไทย #อานันท์ปันยารชุน&lt;/p&gt;&lt;p class="text-align-center"&gt;&lt;img src="https://live.staticflickr.com/65535/55601495550_6e21a07656_k.jpg" width="2048" height="1152" loading="lazy"&gt;&lt;br&gt;&amp;nbsp;&lt;/p&gt;&lt;/div&gt;
      &lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%82%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A7" hreflang="th"&gt;ข่าว&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87" hreflang="th"&gt;การเมือง&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AA%E0%B8%B1%E0%B8%87%E0%B8%84%E0%B8%A1" hreflang="th"&gt;สังคม&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
&lt;div class="node-taxonomy-container"&gt;
    &lt;ul class="taxonomy-terms"&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B9%80%E0%B8%AB%E0%B8%95%E0%B8%B8%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%9E%E0%B8%97%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;หมายเหตุประเพทไทย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%AD%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B9%8C-%E0%B8%9B%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B8%8A%E0%B8%B8%E0%B8%99" hreflang="th"&gt;อานันท์ ปันยารชุน&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%A1%E0%B8%B1%E0%B8%A5%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A1%E0%B8%B5%E0%B9%80%E0%B8%94%E0%B8%B5%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;มัลติมีเดีย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%81%E0%B8%B2%E0%B8%A3%E0%B9%80%E0%B8%A1%E0%B8%B7%E0%B8%AD%E0%B8%87%E0%B9%84%E0%B8%97%E0%B8%A2" hreflang="th"&gt;การเมืองไทย&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9B%E0%B8%A3%E0%B8%B0%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%95%E0%B8%B4%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B9%8C" hreflang="th"&gt;ประวัติศาสตร์&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/network-monarchy" hreflang="th"&gt;Network Monarchy&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/yoshinori-nishizaki" hreflang="th"&gt;Yoshinori Nishizaki&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%84%E0%B8%93%E0%B8%B0%E0%B8%A3%E0%B8%B2%E0%B8%A9%E0%B8%8E%E0%B8%A3" hreflang="th"&gt;คณะราษฎร&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
          &lt;li class="taxonomy-term"&gt;&lt;a href="https://prachatai.com/category/%E0%B8%9D%E0%B9%88%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%A2%E0%B8%A1%E0%B9%80%E0%B8%88%E0%B9%89%E0%B8%B2" hreflang="th"&gt;ฝ่ายนิยมเจ้า&lt;/a&gt;&lt;/li&gt;
      &lt;/ul&gt;
&lt;/div&gt; &lt;!--/.node-taxonomy-container --&gt;
</description>
  <pubDate>Sun, 25 Oct 2026 16:59:59 +0000</pubDate>
    <dc:creator>user8</dc:creator>
    <guid isPermaLink="false">119193 at https://prachatai.com</guid>
    </item>

  </channel>
</rss>
