मोगरा फुलला

रिना

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Mon, 08 Mar 2010 06:03:00 +0000

शिक्षणाचा गंध नाही. जयपूरपासून ३ कि.मी. अंतरावर असलेल्या नारनौलसारख्या गावातून आलेली रिना सायनला असलेल्या एका पत्र्याच्या चाळीत रहाते. नवर्‍याबरोबर मुंबईला येताना तिच्याही डोळ्यांत स्वप्न होती, आशा होत्या. लग्नानंतरचं आपलं आयुष्य कसं कसेल, याचा विचार करत नवलाईने मुंबापुरी पहाणा-या रिनाच्या डोळ्यातील स्वप्न, आशा काही दिवसांतच विझून गेल्या.

आपला नवरा बाहेरख्याली आहे, हे तिला खूप उशीरा समजलं. लग्न ठरवताना सासरच्यांनी आपल्या घरच्यांना काही कल्पना दिली नाही, म्हणून ती सासरच्यांवर रागावली; तर आपल्या पाच मुलींपैकी एक मुलगी उजवली जाते आहे, असं पाहून तिच्या आईवडीलांनीही मुलाची काही चौकशी केली नव्हती, म्हणून रिना आईवडिलांवरही रागावली पण तिच्या रागावण्याची दखल कोण घेणार होतं? "तुझं प्रेम आणि आधार मिळाला, तर माझा मुलगा सुधारेलही!" सासूबाईंनी तिचं मन वळवण्याचा प्रयत्न करून पाहिला. रिनालाही सासूबाईंचं म्हणणं पटलं. आज ना उद्या नवरा सुधारेल, या आशेवर डोळ्यातलं पाणी डोळ्यांच्या आतच ठेवून ती हसायला शिकली.

पण तिचं दुर्दैव इतक्यातच संपत नव्हतं. आपला नवरा नुसता बाहेरख्याली नाही तर त्याला जुगाराचंही व्यसन आहे, हेही तिला कळलं. एका मुलाचा बाप झाल्यानंतरही तिला नवर्‍यामधे काहीच सुधारणा दिसत नव्हती. त्यातच भर म्हणून की काय, आता त्याने घरात पैसे देणंही बंद करून टाकलं. सासरची आर्थिक परिस्थिती काही फार चांगली नव्हती. साहजिकच सासू, सासरे, दीर आणि थोरल्या जावेने रिनालाच आपल्या टिकेचं लक्ष्य बनवलं . तिला अजूनही हे कळत नव्हतं की ज्या काही चुका घडतायंत त्या माझ्या नव-याच्या हातून घडातायंत, त्यासाठी हे लोक मला का दोषी ठरवतात?

"तुलाच नव-याला ताब्यात ठेवता आलं नाही", असं सासरच्यांनी रिनाला ऐकवल्यावर मात्र रिनाचा संयम सुटला.

"ज्या मुलाला तुम्ही जन्म दिलात, जो मुलगा तुमच्या संस्कारांखाली वाढला, जो मुलगा तुमच्यासोबत त्याच्या वयाची २८ वर्षे राहिला, तेव्हा तो सुधारू शकला नाही आणि एका वर्षात त्याने माझ्यामुळे सुधारावं अशी अपेक्षा तुम्ही करूच कशी शकता?" रिनाने असं खडसावून आपल्या सासरच्या मंडळींना विचारल्यावर मात्र आता ही काही आपल्याला ऐकणार नाही, हे त्या मंडळींना कळून चुकलं. त्या रात्री नवर्‍याने घरी आल्यावर रिनाला प्रचंड मारहाण केली. मात्र सासरच्यांनी "वेगळं घर घे" असं ठणकावून सांगितल्याने रिनाला नवर्‍यासोबत बाहेर पडणं भाग पडलं. कशीबशी एका पत्र्याच्या चाळीत जागा मिळाली. जागा म्हणजे नुसतीच रिकामी खोली होती ती. आता स्वयंपाकाचा ओटा सोडा पण आंघोळीसाठीही धड जागा नव्हती. पुढच्या दोन बाजूंना दोन पडदे लावून तात्पुरता आडोसा तयार करायचा. तरीदेखील रिनाने जिद्दीने आपला संसार सुरू केला. पण बाई आणि जुगार यात बुडालेल्या तिच्या नव-याने घरात पैसे देणं नाकारलंच. उलट या विषयावर बोलण्यासाठी जेव्हा जेव्हा तिने तोंड उघडलं, तेव्हा तेव्हा तिला मारहाणच झाली. "तूच मला माझ्या आईवडीलांपासून तोडलंस", असं तिला ऐकवायला रिनाचा नवरा विसरला नाही.

"नवरा पैसे देत नाही ना, ठिक आहे. मी स्वत: काम करीन आणि पैसे कमवीन." रिनाच्या बाळानेच जणू तिच्यात ही उभारी भरली होती. पण मुंबईत कामासाठी पहिल्यांदाच बाहेर पडलेल्या अशिक्षित मुलीला कसलं काम मिळणार? एवढ्या दोन वर्षांत कुठे ओळखी नाहीत की नातेवाईक नाहीत. कसंबसं चार इमारतींमधील कचरा काढण्याचं काम मिळालं. रिनाने तेही आनंदाने करायला सुरूवात केली. एक स्टोव्ह, दोन-चार भांडी कुंडी यातही रिनाने आपल्या बाळाकडे पाहून जगायला सुरूवात केली. दोन वर्षांत हातात झाडू धरून नाजूक रिनाच्या हातांना राकटपणा आला होता. पण बहुधा तिची सत्वपरिक्षा अजून संपली नव्हती. पहिलं मूल दोन वर्षांचं होत न होतं तोच तिला दुस-या बाळाची चाहूल लागली. एव्हाना तिचे शेजारीपाजारी तिला चांगलं ओळखू लागले होते. रिनाच्या अडचणीच्या वेळेस त्यांनी तिला सर्वतोपरी मदत केली. पण रिनाच्या आसुसलेल्या मनाला नव-याच्या चार प्रेमाच्या शब्दांची गरज होती. तिचं मन तसंच कोरडं राहिलं. दुस-या मुलाचा जन्म अतिशय यांत्रिकपणे झाला. एक कमावणारी बाई आणि खाणारी चार तोंडं. एका झाडूवालीच्या पगारात हे कसं जमायचं? मुलं मोठी झाल्यावर त्यांच्या शिक्षणाचं काय? रिनाला ह्या चिंता भेडसावत असताना कुणीतरी रिनाला "पोस्टाच्या बचत योजनेत पैसे गुंतवत जा", असं सुचवलं. रिनाच्या नव-याला याची कुणकुण लागल्यावर त्याने पुन्हा रिनाला मारहाण केली. त्या मारहाणीत रिनाच्या डाव्या डोळ्याला जबर दुखापत झाली. सहा टाके पडले. रिनाची सहनशक्ती संपत आली होती. इथे मार खात जगायचं असेल, तर माहेर काय वाईट आहे, असा विचार करून रिनाने आपल्या शेजार्‍यांच्या मदतीने गावची ट्रेन पकडली आणि आपल्या दोन्ही मुलांसकट माहेरी जाऊन राहू लागली. इतक्या वर्षांत आपल्या मुलीने एवढा त्रास सहन केला पण आपल्याला त्याबद्दल काहीच कल्पना दिली नाही, हे पाहून माहेरच्यांना मोठा धक्का बसला. रिनाची अवस्था पाहून तिला परत जाऊ न देण्याचा निर्णय तिच्या वडिलांनी घेतला. पण पुढे काय घडणार आहे, हे त्यांनाही माहित नव्हतं.

एके दिवशी रिनाचा नवरा आणि तिची सासरची मंडळी दत्त म्हणून तिच्यासमोर उभी ठाकली. सोबत आठ-दहा परकी माणसंही होती. थोडी बोलाचाली झाल्यावर त्या आठदहा माणसांनी सरळ रिनाच्या वडिलांना मारहाण करायला सुरूवात केली. रिनालाही थोडीफार मारहाण केली. रिनाचा नवरा आणि सासू रिनाच्या दोन्ही मुलांना उचलून घेऊन गेले आणि जाताना ही तंबी देऊन गेले की "मुलं हवी असतील, तर तुला नव-याबरोबरच रहावं लागेल. जर माहेरी रहायचं असेल, तर मुलांना विसरून जा." नाईलाजाने रिना त्यांच्या मागोमाग पुन्हा मुंबईला निघून आली. रिनाच्या वडिलांनी कायदेशीर मदत घेण्याचा प्रयत्न केला पण घरच्या प्रकरणात शक्यतो आधी दुर्लक्षच केलं जातं. "एका मुलीच्या संसाराचा असा विस्कोट झाला अशी बातमी गावात पसरली, तर माझ्या इतर चार मुलींच काय?" हा विचार करून रिनाच्या वडिलांनीही पुढे पाऊल उचललं नाही. रिनालाही आपल्या वडिलांची असहायता कळत होती म्हणून तिनेही पुढे तोंड उघडलं नाही.

या सर्व गोष्टींना आता चार वर्षं होऊन गेली. अजूनही रिना त्याच सायनच्या पत्र्याच्या चाळीत रहाते. तिचा मोठा मुलगा आता पहिलीत आहे. धाकटा मुलगा बालवाडीत जातो. आपल्या निरक्षरपणामुळे आपल्याला झाडू मारायचं काम करावं लागतं, ती वेळ आपल्या मुलांवर येऊ नये, त्यांनी खूप शिकून मोठं व्हावं अशी तिची इच्छा आहे. त्यासाठी तिने त्यांना इंग्रजी शाळेत घातलंय. शाळेची फी जास्त आहे म्हणून रिनाने घरकामंही मिळवलीत. सकाळी आठ ते संध्याकाळी चार पर्यंत रिना झाडू मारणं आणि घरकाम करणं हेच करत असते. घरातलं सर्व आवरून कामावर जाण्यासाठी तिला पहाटे चार वाजता उठावं लागतं. पण अजूनही तिच्या नव-याच्या मनात तिच्याबद्दल जराही सहानुभूती निर्माण झालेली नाही.

तिची जिद्द पाहून सासरच्यांना मात्र आपण चुकल्याची जाणीव होऊ लागली आहे. रिनाला कामावर जात असेल, तर तिच्या दोन्ही मुलांना सांभाळण्याची तयारी सासूने दर्शवली. रिनाच्या दु:खात तेवढाच एक सुखाचा शिडकावा. आता दहा वर्षांनंतर रिनाचं नाव तिच्या दिराच्या रेशनकार्डामधे टाकलं गेलंय. आजही रिनाला सायनवरून दादरला कामाला येताना ६६ क्रमांकाची म्हणजे नेमकी कोणती बस पकडायची, हे माहित नाही. तिच्या नव-याने तिला तेही माहित करून देण्याचे कष्ट घेतलेले नाहीत. सायन पासून दादरपर्यंत चालत यायला तिला ४५ मिनिटं लागतात. तितकाच वेळ पुन्हा घरी जायलाही लागतो.

बायको आणि बाहेरच्या बायका यातला फरक तिच्या नव-याला कधी कळणार आहे की नाही कुणास ठाऊक? पण रिनाने त्याची आशा सोडली आहे. तो कुठे आणि काय काम करतो, हे जाणून घेण्याचीही तिला गरज वाटत नाही. मागच्या वेळी केला तसा मुर्खपणा न करता रिनाने आता नव-याच्या नकळत आपल्या दोन मुलांसाठी पोस्टाच्या बचत योजनेमधे पैसे गुंतवले आहेत. अर्थातच तिला त्यासाठी कुणीतरी मदत केली असणार. कारण तिला अजूनही बेरीज वजाबाकी करता येत नाही. शिरडीला जाण्यसाठी म्हणून रिनाचे वडील गेल्या आठवड्यात मुंबईला आले होते, तेव्हा रिनाला भेटून गेले. तिची अवस्थ पाहून, "क्या हाल कर दिया है मेरी बेटी का..." यापेक्षा जास्त काही बोलू शकले नाहीत कारण जावयाला काही बोललं तर उद्या आपण निघून गेल्यावर आपल्याच लेकीचा एखादा अवयव निकामा झालेला असायचा. पण हे सांगताना सुद्धा रिनाच्या डोळ्यात पाणी नव्हतं.

दु:खाचा अतिरेक झाल्यावर माणूस आत्महत्या करायला प्रवृत्त होतो. पण आत्महत्या करणं शक्य नसेल, तर असा माणूस निबरपणे जगायला लागतो. मला वाटतं की रिना अशीच निबर झाली असावी. "मेरे दिन जरूर बदलेंगे, मुझे पता है," असं जेव्हा ती म्हणते तेव्हा त्या निबरपणापेक्षाही मला तिच्यामधे प्रचंड इच्छाशक्ती असल्याची जाणीव होते. रिनाच्या दु:खात मी वाटेकरी होऊ शकत नाही पण तिची जिद्द आणि मेहनत फळाला यावी, अशी मी परमेश्वराकडे प्रार्थना करते. तिला क्षुद्र किड्याची वागणूक देणार्‍या तिच्या नवर्‍याने, तिला गरूडभरारी घेताना पहावं अशी माझी मनापासून इच्छा आहे. रिनाचा एक स्त्री म्हणून मी आदर करते. आजच्या स्त्री दिनानिमित्त माझ्या कामवालीच्या जिद्दीचा माझा सलाम!

जागतिक महिला दिनाच्या शुभेच्छा!

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Sun, 07 Mar 2010 19:30:00 +0000

द टाईम ट्रॅव्हलर्स वाईफ - इथे काळाची मर्यादा नाही

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Fri, 05 Mar 2010 10:24:00 +0000

तुम्ही तारूण्याच्या उंबरठ्यावर आहात आणि अचानक एक गोड लहान मुलगा तुम्हाला येऊन सांगू लागला की भविष्यात मीच तुझा नवरा होणार आहे, तर तुम्हाला कसं वाटेल? तुम्ही कॉलेजच्या मित्रमैत्रीणींबरोबर हुल्लड करताहात आणि एक लहानशी मुलगी येऊन तुम्हाला ’बाबा’ अशी हाक मारेल, तर कशी अवस्था होईल तुमची? तुमचा जीवनसाथी, तुम्हाला आवडो अथवा न आवडो, सतत प्रवासच करत असेल आणि सहजीवनाऐवजी तुमच्या नशीबात एकटेपणाच जास्त आला तर?

वयाच्या सहाव्या वर्षी हेन्‍री आपल्या आईबरोबर प्रवास करत असताना एका जबर अपघातात सापडतो. त्यातून तो वाचतो खरा पण त्याच्या नशीबी असं जगावेगळं आयुष्य जगण्याची वेळ येते. त्याच्या आयुष्यातील कुठल्याही काळात प्रवास करणं त्याला शक्य असतं. मात्र या देणगीसोबतच दोन कठीण समस्याही येतात. एक म्हणजे कुठल्या काळात प्रवास करावा, हे त्याला ठरवता येत नाही. स्वत:ला नको असतानादेखील हेन्री ला हा प्रवास करणं भाग पडतं. दुसरी कठीण समस्या म्हणजे कुठल्याही काळात प्रवास करताना हेन्‍री ला अंगावरच्या कपडयांनीशी प्रवास करता येत नाही. प्रत्येक वेळी प्रवास करताना तो ज्या काळातून आला आहे, त्याच काळात त्याला आपले कपडे सोडून यावे लागतात. त्यामुळे दर वेळी चोरी करून, हिसकावून त्याला कपडे मिळवावे लागतात.

अशा विलक्षण माणसाची पत्नी होण्याचं भाग्य की दुर्भाग्य क्लेअरच्या भाळी लिहून ठेवलेलं असतं. हेन्‍रीसारख्या पुरूषासोबत संसार करण्याची कल्पना तिला खूप आवडते पण लग्नानंतर अनपेक्षित क्षणी हेन्‍रीचं गायब होणं, तिला तीव्रतेने जाणवू लागतं. तशातच ती आई होणार असल्याचं तिला कळतं आणि तिची चिंता अधिकच वाढते. दरम्यान एका आनंदाच्या प्रसंगी हेन्‍री, ती आणि त्यांचं कुटुंब आपल्या डोळ्यांदेखत हेन्‍रीला वेदनांनी कळवळताना पहातात. हेन्‍री तारूण्यातच मृत्यू पावणार आहे, हे क्लेअरला कळल्यावर तर ती आणखीनच अस्वस्थ होते. काहीही झालं तरी हेन्‍रीच्या मुलाला मी जन्म देणारच या जिद्दीला ती पेटते. कदाचित होणा-या मुलालाही आपल्यासारखाच विकार असला, तर या भितीने हेन्‍री तिला मूल दत्तक घेण्याविषयी सुचवतो पण क्लेअर ऐकत नाही. शेवटी जे नियतीच्या मनात असतं, तेच होणार हे हेन्‍रीला कळून चुकतं.

चित्रपटाचं नाव ’द टाईम ट्रॅव्हलर्स वाईफ’ असं असलं तरी हेन्‍रीचं निरनिराळ्या काळात प्रवास करणं आणि भविष्यातील व भूतकाळातील घटनांची माहिती मिळवणं, ते करताना त्याला आलेल्या समस्या यांवरच चित्रपटात जास्त लक्ष केंद्रीत करण्यात आलं आहे. क्लेअरशी लग्न झाल्यानंतर तिच्या दृष्टीने समस्या असलेल्या गोष्टी फार उशिराने चित्रपटात येतात. मात्र क्लेअर आणि हेन्‍रीचे संबंध या चित्रपटात सुरेख रंगवले आहेत. एरिक बाना या अभिनेत्याचा चेहेरा हेन्‍रीच्या भूमिकेसाठी अतिशय योग्य वाटतो. चित्रपट जरी काळाच्या प्रवासासंबंधी असला तरी यात स्पेशल इफेक्ट फारसे नाहीत. हेन्‍री गायब होतानाच्या प्रसंगात स्पेशल इफेक्टचा आवश्यक तेव्हढा वापर केलेला आहे. मात्र हेन्री‍ एका काळातून दुस-या काळात प्रवास करताना त्याच्या वयात होणारा बदल चांगला दाखवला आहे.

ऑड्री निफेंग्गर यांच्या ’द टाईम ट्रॅव्हलर्स वाईफ’ याच नावाच्या कांदबरीवर हा चित्रपट आधारित आहे. चित्रपटाचं दिग्दर्शन रॉबर्ट श्वेन्टक यांनी केलं आहे, तर चित्रपटाची पटकथा ब्रूस जोएल रुबीन यांनी लिहिली आहे. ज्यांनी या चित्रपटाचं संकलन केलं, त्या टॉम नोबल यांची कामगिरी जास्त महत्त्वाची होती. निरनिराळ्या काळात प्रवास करणारा हेन्‍री पहाताना कुठेही आपली गफलत न होता, चित्रपट व्यवस्थित समजतो. मायकल डाना यांनी दिलेलं पार्श्वसंगीत चित्रपटाला साजेसं आहे. हेन्‍रीच्या गायब होतानाच्या प्रसंगात दिलेलं संगीत उत्तम.

ट्रॉय, म्युनिक, लकी यू सारख्या चित्रपटांमधून काम केलेल्या एरिक बाना याने हेन्‍रीची भूमिका नेहमीच्याच पद्धतीने समरसून केली आहे. त्याचा चेहेरा हेच त्याचं वैशिष्ट्य आहे. तर हल्लीच्याच ’शरलॉक होम्स’ या रॉबर्ट डाऊनिंग (ज्यू) व ज्यूड लॉ अभिनित चित्रपटात दिसलेल्या रेचल मॅकअॅडम्स हिने हेन्‍रीच्या पत्नीची म्हणजे क्लेअरची भूमिका साकारली आहे. इतर सहकलाकारांची कामेही ठीक आहेत.

टाईम ट्रॅव्हलर म्हणजे एका काळातून दुस-या काळात प्रवास करणारा. हा प्रवास जसा भविष्यकाळात असू शकतो, तसाच तो भूतकाळातदेखील होऊ शकतो. मात्र भविष्य किंवा भूतकाळ बदलण्याची शक्ति यामुळे मिळत नाही. आपल्या जीवनात घडलेल्या आणि घडणा-या घटनांचे आपण साक्षिदार असावं इतकीच नियतीची इच्छा असते. अगदी आपलं मरणही आपल्या डोळ्यांसमोर दिसतं पण आपण काहीच करू न शकत नाही. हे सर्व स्वत:पुरतं असेल तर ठीक असतं पण आपल्या जीवलगांचीसुद्धा यात ससेहोलपट होते, तेव्हा हे सर्व आपल्याच बाबतीत का घडलं, असा प्रश्न मनात आल्यावाचून रहात नाही.

शिवजयंतीच्या शुभेच्छा!

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Wed, 03 Mar 2010 01:28:00 +0000

होळीच्या व रंगपंचमीच्या शुभेच्छा!

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Sun, 28 Feb 2010 13:32:00 +0000

सर्व विघातक शक्ती आज होळीच्या पवित्र अग्नीमधे भस्मसात होवोत आणि उद्यापासून जगभरात विधायक रंगांची उधळण होवो, ही सदिच्छा!

मराठी भाषा दिनाच्या शुभेच्छा!

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Fri, 26 Feb 2010 18:41:00 +0000

ट्वेन्टी वन - मोजूनमापून जुगार

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Fri, 26 Feb 2010 07:09:00 +0000

बेन कॅम्पबेल हा अतिशय कुशाग्र बुद्धिमत्ता असलेला विद्यार्थी आहे. बोस्टनला रहाणा-या या विद्यार्थ्याचं स्वप्न आहे की स्वत:च्या बळावर हार्वर्ड स्कूल ऑफ मेडिकल सायन्सची शिष्यवृत्ती मिळवून डॉक्टर व्हायचं. ३ मिलियन डॉलर्सची आवश्यकता असते. मध्यमवर्गीय कुटुंबातून आलेल्या बेनला साहजिकच हे शक्य नसतं. इतके पैसे गोळा करता करता आपल्याला चार-पाच वर्षं तरी सहज लागतीलच ही चिंता सतत त्याचं मन खात असते.

बेन त्याच्या इतर दोन मित्रांसमवेत एक छोटं स्वयंचलीत चाक तयार करण्याच्या प्रोजेक्टवरही काम करत असतो पण या गोष्टीचाही उपयोग त्याला शिष्यवृत्ती मिळवण्यासाठी होत नाही. पैसे कसे मिळवावेत याचा विचार करतच बेन गणिताच्या वर्गात बसलेला असतो. आपल्या कुशाग्र बुद्धीच्या जोरावर दिलेल्या व्यावहारीक उत्तराने तो प्राचार्य मिकी रोसा यांचं मन जिंकतो. पण प्राचार्य मिकी यांना बेनच्या बुद्धीमत्तेचा वापर वेगळ्याच कारणासाठी करायचा असतो.

एके दिवशी बेन लायब्ररीमधे आपला अभ्यास करत असताना, त्याला एक मुलगा आपल्या मागोमाग यायला सांगतो. बेन त्याच्या मागोमाग जिथे पोहोचतो तिथे प्राचार्य मिकी रोसा हे काही खास व्यक्तींबरोबर उपस्थित असतात. प्राचार्यांकडून बेनला कळतं की जर व्यवस्थित डोकं वापरलं तर जुगार खेळताना नेमकं कोणत्या पानावर पैसे लावून जिंकावं, हे आपण स्वत:च ठरवू शकतो. एकदा का पत्ते ओळखण्याचं कौशल्य आत्मसात केलं की दर आठवड्याच्या सुटीला लास वेगासला जायचं आणि मोठी बाजी मारून पैसे मिळवायचे असा मिकिचा बेत असतो. या कामी प्राचार्य मिकी त्याला आपल्या टीममधे सामील करून घेण्यास उत्सुक असतात. मिकीचं हे खरं रूप पाहून बेन हडबडतो. मिकीची ऑफर धुडकावून लावतो. पण जर डॉक्टर व्हायचं असेल, तर आपल्याला याच मार्गाने झटपट पैसे मिळू शकतात, हे त्याला लक्षात आल्यावर तो होकार देतो. मिकी त्याला पत्ते कसे ओळखायचे हे शिकवतो. लवकरच बेन या कौशल्यात पारंगत होतो. मिकीच्या टीममधील इतर मुलं-मुली त्याचे चांगले मित्र होतात. जिलशी तर त्याचे विशेष संबंध जुळतात.

दर आठवड्याच्या सुटीला लास वेगासला जाऊन पैसे मिळवणं हा तर बेनचा छंदच बनतो. त्याच्या अपेक्षेपेक्षाही जास्त पैसे त्याने मिळवलेले असतात पण त्याला अशा प्रकारे जुगार जिंकण्याची चटक लागते. जिलसोबत मस्त आयुष्य जगताना तो आपल्याला काय करायचं होतं हेही विसरून जातो. एक दिवस असा उगवतो जेव्हा बेन जुगार खेळताना प्रा. मिकीने दिलेला सल्ला विसरतो. ’जुगार हा भावनेने नाही डोक्याने खेळायचा असतो’. बेन हा सल्ला विसरतो. मिकी आणि बेनमधे वाद होतात. परिणामी मिकी त्याला आपल्या टीममधून बाहेर काढतो आणि त्यानंतर बेनला आपला आयुष्यातील सर्वात मोठा जुगार खेळावा लागतो.

मदिरा, मदनिका आणि माया यांच्या मोहजालातून बाहेर पडणं तसं कठीणच. जितकं जवळून यांना पहावं तितका मोहाचा पाश घट्टच आवळला जातो. यातून जो बाहेर पडला तो निभावला नाहीतर अंताच्या दिशेने त्याची वाटचाल केव्हा सुरू होते, हे त्याला कळतंही नाही. पण बाहेर पडणंही वाटतं तितकं सोपं नसतं. भावनाहीन होऊन जो यात स्वत:ला गुरफटून घेऊ शकतो, त्यालाच मोहाचे हे पाश तोडून मोकळा श्वास घेणं शक्य असतं. कुठे थांबायचं हे ज्याला माहित असेल, त्याला असा मोजून मापून जुगार खेळणं अशक्य नाही पण त्याचवेळी आपल्या अशा खेळाकडे कुणाचं लक्ष तर नाही ना, हेही पहाणं तितकंच महत्त्वाचं असतं.

चोरावर मोर - द इटालियन जॉब (२००३)

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Wed, 24 Feb 2010 10:37:00 +0000

चार्ली क्रोकर आपल्या बुद्धीच्या जोरावर इटलीतील व्हेनिस शहरामधे ३५ मिलियन डॉलर किमतीच्या सोन्याची चोरी घडवून आणतो. बुद्धीच्या जोरावर अशासाठी की व्हेनिस नदीतील बोटींच्या वाहतुकीची गजबज व पोलिंसाचा ससेमिरा चुकवत, रक्ताचा एकही थेंब न सांडता ही चोरी केली जाते. चार्लीच्या ग्रुपमधील सर्वात वयस्क साथिदार जॉन ब्रिजर याच्या कारकिर्दीतील ही शेवटची चोरी असते.

आता आपलं उर्वरित आयुष्य आपल्या मुलीसोबत घालवण्याचा विचार तो चार्लीजवळ व्यक्त करतो. शिवाय तो चार्लीलाही हा सल्ला देतो की केवळ चोरी करण्यासाठी जगण्यापेक्षा एक चांगली मुलगी निवड आणि आपल्या सुखी आयुष्याला सुरूवात कर. दुर्दैवाने जॉनच्या ब्रिजरसाठी ही चोरी त्याच्या कारकिर्दीतीलच नव्हे, तर आयुष्यातीलही शेवटची चोरी ठरते. चार्लीच्याच ग्रुपमधील एक साथिदार फितुरी करतो. चोरी केलेलं सोनं जेव्हा चार्ली आपल्या ग्रुपसमवेत दुस-या ठिकाणी घेऊन असतो तेव्हा हा फितुर ते सोनं पळवतो आणि चोरावर मोर बनतो.

चार्ली आणि त्याचे इतर साथिदार फितुराने केलेल्या गोळीबारातून वाचतात पण त्यांना जॉनला गमवावंच लागतं. जॉनला आपल्या वडीलांच्या जागी मानणारा चार्ली जॉनच्या मृत्यूने पेटून उठतो. काहीही झालं तरी या फितुराला मी धडा शिकवणारच या हेतुने चार्ली त्या फितुराच्या मागावर निघतो. चोरीसाठी आवश्यक असलेल्या विविध कौशल्यांत पारंगत असे आपले साथिदार मित्र आणि प्रत्यक्ष जॉन ब्रिजरची मुलगी स्टेला यांची त्याला या कामी मदत मिळते.

सोनं परत मिळवण्यापेक्षाही विश्वासघात करून जॉनचा खून करणा-या आपल्या शत्रुला धडा शिकवणं, हे चार्लीचं मुख्य उद्दिष्ट असतं पण चोरावर मोर झालेल्या त्या फितुराच्या जवळ जाणं इतकं सोपं नाही हे चार्लीला काही दिवसांतच कळून येतं आणि मग पुन्हा त्याच्या डोक्यात चोरीच्या निरनिराळ्या कल्पना आकार घेऊन लागतात. त्यातून एक योजना आकाराला येतेही पण मधेच कुठेतरी माशी शिंकते. चार्लीला आपली योजना बदलावी लागते आणि मग सुरू होतो खेळ ऊनसावलीचा.

चित्रपटाची सर्वात जमेची बाजू म्हणजे पार्श्वसंगीत. चित्रपट सुरू होताना दिसणा-या नामावलीपासून ते चित्रपटाच्या शेवटच्या भागात असलेल्या पाठलागाच्या प्रसंगापर्यंत पार्श्वभूमीवर वाजत रहाणारं संगीत आपल्याला त्या प्रसंगाशी एकरूप व्हायला मदत करतं. संगीतकार जॉन पॉवेल यांनी प्रसंगानुरूप वाद्यांचा वापर करत दमदार असं संगीत या चित्रपटाला दिलं आहे. ट्रॉय केनेडी मार्टीन यांच्या कथेला, पटकथालेखक डोना आणि वायन पॉवर्स व दिग्दर्शक एफ. गॅरी ग्रे यांची उत्तम साथ लाभली आहे. मेमेन्टो आणि द डार्क नाईट सारख्या चित्रपटांचं दृश्यचित्रिकरण हाताळणा-या वॉली फिस्टर यांनी या चित्रपटाचं दृश्यचित्रीकरण सांभाळलं आहे. शेवटपर्यंत खुर्चिला खिळवून ठेवणारी, चित्तथरारक अशी पाठलागाची दृश्य आणि त्यासाठी वापरलेल्या बोटी, कार्स आणि हेलीकॉप्टर यांनी चित्रपट एकदम स्टायलीश झाला आहे. चित्रपटाचं संकलन इतकं सुंदररित्या केलं आहे की चित्रपट पहाताना कुठेच कंटाळा येणार नाही.

घरपोच

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Tue, 23 Feb 2010 12:11:00 +0000

मद्यपान करून गाडी चालवणं हे जसं स्वत:साठी धोकादायक असतं, तसंच ते आपल्यासोबत असलेल्यांसाठीही घातक होऊ शकतं. कधी कधी तर मित्रांसोबत पार्टीचा आनंद घेताना मद्यपानावरचा संयम सुटतो आणि घरी जाताना स्वत:च्या पायांनी घरापर्यंत चालत जाणंही मुश्किल होऊन बसतं. आपले मित्र अशावेळी घरापर्यंत सोडायला आले तर ठीक पण मित्राचं विमानसुद्धा आपल्याचसारखं हवेत उडत असेल तर?

शिवाजी पार्कच्या ’ग्रीन रेस्टॉरंट आणि बार’ मधे अशी हवेत उडणारी विमानं सुखरूप घरापर्यंत सोडण्याची सेवा पुरवण्यात आली आहे. ’ग्रीन रेस्टॉरंट आणि बार’ मधे बसून अतिरिक्त मद्यपान केल्यावर आता गाडी चालवत घरी कसं जावं, अशी चिंता तुम्हाला जर तुम्हाला भेडसावत असेल, तर किमान १५० रूपये भरून तुम्ही या सेवेचा लाभ घेऊ शकता. गाडी रेस्टॉरंटजवळ पार्क करायची. रेस्टॉरंटचाच एक माणूस तुम्हाला घरापर्यंत सोडेल.

’मद्यपान करून गाडी चालवू नये’, या सूचनेचं पालन करण्यासाठी जरी ही सेवा चांगली वाटत असली, तरी किती मद्य प्यायचं आणि मद्य प्यायचं की नाही, हे शेवटी आपल्याच हातात असतं नाही का?

प्रदर्शनात काढलेले फोटो

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Tue, 16 Feb 2010 08:20:00 +0000

फुले, फळझाडे व फळभाज्यांचं प्रदर्शनाची चित्रफीत

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Mon, 15 Feb 2010 11:56:00 +0000

एक रंग दोन अर्थ

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Mon, 15 Feb 2010 07:13:00 +0000

परवा रेडीओ क्लबला जाताना सहज ’ताज’कडे नजर गेली. ’हेच ते ठिकाण! इथेच ते सारं नाट्य घडलं.’ .... २६/११ च्या आठवणी अजून मनावरून पुसल्या गेलेल्या नाहीत. गाडी पुढे गेली तरी मनावर पसरेलेलं ते उदासीचं शेवाळ काही हटायला तयार नाही. मित्रांसोबत गप्पागोष्टी सुरू होत्या, तरी मनात निरनिराळे विचार येतंच राहिले. ’उद्या १४ फेब्रुवारी, व्हॅलेंटाईन डे! ... प्रेमाचा संदेश देताना लाल रंग अनिवार्य... रक्ताचा रंगही लालच. पण एक बॉम्बस्फोट लाल रंगाचे सारे संदर्भच बदलून टाकतो... लाल रंग म्हणजे क्रोध, हिंसा, आक्रोश...'

जेवण सुरू असताना मी अगदी आवर्जून सांगितलं, "आज मी कुणाचं ऐकणार नाही. प्रत्येक डिशचा फोटो घेणार." प्रत्येकानेच हसून संमती दिली. समोर निरनिराळ्या पदार्थांनी भरलेल्या डिशेस आल्या, जोडीला कोल्ड ड्रींक्स!.... पण घास घशाखाली उतरलाच नाही. फोटो साठी कॅमेरा उचलावासा वाटलाच नाही. मनावरचं ते शेवाळ आणखीनच काळपट हिरवं झालं.

".... आता मुंबईच्या जोडीने पुणेसुद्धा का?" कुणीतरी उद्गारलं. मी वळून पाहीपर्यंत बोलणा-याने त्याच्या पुढ्यातलं अन्न खायला सुरूवात केली होती. त्याने केलेल्या विनोदावर(?) त्याचे मित्र हसले. ’एक बातमी’ या पलिकडे अशा घटनांना फारसं महत्त्व द्यायचं नसतं, हे मुंबईकर व्यवस्थित शिकले आहेत.

थंड म्हणा, मुर्दाड म्हणा. निर्लज्ज, कोडगे, निर्ढावलेले म्हणा. पण आपण असेच आहोत आणि आपण असंच असलं पाहिजे. नाहीतर आपण जगणार कसे? सरकार बदलण्याची आपल्यात हिम्मत नाही. देश कसा बदलणार? रोज ८:४० ची लोकल गाठणार. आज तिच्यात बॉम्बस्फोट झाला, त्यातून जगलो वाचलो तर उद्या ९:४० ची लोकल पकडणार. परवा आहेच ८:४० पुन्हा!

घरी आल्यावर नव-यानेच आठवण करून दिली, "उद्यासाठी तुझ्या ब्लॉगवर टाकायला काही ग्रिटींग बिटींग हवंय का करून?" म्हटलं, "दे बाबा, बनवून." या वरचेवरच्या बातम्यांनी प्रेमातही लाल रंग असतो हे विसरायलाच झालंय."

व्हॅलेंटाईन दिनाच्या शुभेच्छा!

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Sat, 13 Feb 2010 20:22:00 +0000

प्रेम

प्रेम म्हणजे हृदयात उठणारी
नाजूक गोड कळ,
प्रेमच देतं आयुष्याला
सावरण्याचं बळ.

असं असेल तर प्रेमापासून
दूर का रहावं?
प्रेमाचा आधार घेऊन
प्रेमच होऊन जगावं ...

साडी

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Wed, 10 Feb 2010 15:39:00 +0000

त्यादिवशी टी.व्ही. वर ’चक दे इंडिया’ पाहिला. ऑस्ट्रेलियाच्या राकट आणि शरीरप्रदर्शन करणा-या मुलींसमोर आपल्या अंगभर चापून चोपून साडी नेसलेल्या पोरी अगदी उठून दिसत होत्या. एक सहा मीटरचा कपडा तो काय? अंगभर व्यवस्थित गुंडाळला तर एका संस्कृतीची ओळख बनू शकतो.

बाबरचा मुलगा हुमायूँ

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Tue, 09 Feb 2010 17:03:00 +0000

बाबर, हुमायूँ आणि अकबर यांचा पिअर्स साबणाशी काय संबंध? मी साबणाचा खोकाही तपासून पाहिला. काहीच माहिती आढळली नाही. ह्या जाहिरातीसाठी ए. आर. रेहमानच्या गाण्याची चाल वापरायचीच होती, तर ’दिल है छोटासा...’ काय वाईट होतं? तरी नशीब! अजून मराठी माणसाने ’जाहिरातीमधे बाबरचा मुलगा हुमायूँ... च्या ऐवजी शहाजीचा मुलगा शिवाजी, शिवाजीचा मुलगा संभाजी... असे शब्द घाला’ असं सांगितलं नाही.

प्रियाराधन

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Mon, 08 Feb 2010 10:29:00 +0000

असे दुर्मिळ क्षण कॅमे-यात बंदिस्त करता आले की आपल्याकडे कॅमेरा असल्याचं सार्थक झाल्यासारखं वाटतं.

आयडीयाची कल्पना

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Sun, 07 Feb 2010 12:35:00 +0000

घरात नवीन लाकडी कपाट आल्यावर आधीची दोन जुनी लोखंडी कपाटं बाहेर कशी काढायची हा मोठ्ठाच प्रश्न होता. चार माणसांना एक रिकामं कपाट उचलता आलं, तरी ते दरवाज्यामधून बाहेर काढताना कुठेतरी भिंतींना ओरखडे येतील, दरवाजाच्या लाकडाचा टवका उडेल अश्या निरनिराळ्या भितीदायक शक्यता मनात गर्दी करून होत्या. पण काय आश्चर्य! त्या चौघा मजूरांनी दोन कपाटं हा हा म्हणता बाहेर नेली, तीही न उचलता!

कपाट रिकामं केलेलं होतं, त्यामुळे आत वजन असण्याचा प्रश्न नव्हता. रिकाम्या कपाटाचंच काय ते वजन. त्या चार जणांनी रिकामं कपाट एकदा उजच्या बाजूने, एकदा डाव्या बाजूने कलतं करून कपाटाच्या पायांखाली एक चादर अंथरली आणि चादरीची टोकं हातात धरून त्यांनी ते कपाट ओढत अगदी सहज बाहेर नेऊन ठेवलं. दुसरंही कपाट अशा रितीने बाहेर गेलं तरी माझ्या तोंडाचा वासलेला आ काही मिटायला तयार नव्हता. जवळ-जवळ दहा ते पंधरा मिनिटांचं काम त्यांनी अक्षरश: पाच मिनिटांत केलं होतं. ही आयडीयाची कल्पना मला फारच आवडली. शक्तीपेक्षा युक्ती श्रेष्ठ असते म्हणतात, ती अशी.

नाना परिमळ

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Sat, 06 Feb 2010 07:32:00 +0000

सुवासिक साबण, अगरबत्ती, टाल्कम पावडर, परफ्युम या गोष्टी रोजच्या जीवनक्रमात इतक्या आवश्यक आहेत की सुगंध आपल्या आयुष्यातून अगदी हद्दपार करायचा म्हटला तरी ते शक्य नाहीये. काही लोकांना तर या सुवासाचं इतकं वेड असतं की त्यांच्या घरात पाच ते आठ निरनिराळे सुगंध असलेल्या अत्तराच्या आकर्षक बाटल्या तुम्हाला सापडतील. बाजारातही असे निरनिराळे सुगंध प्रचंड प्रमाणात विकले जातात. तुम्ही कुठच्याही मॉलमधे जा. प्रवेश केल्यावर अगदी सुरूवातीलाच तुम्हाला परफ्युमचा स्टॉल दिसेल. तिथे उभे असलेले सेल्समन ’सर, मॅडम..’ अशा हाका मारून आपल्याला परफ्युम पहाण्यासाठी बोलावत असतात. फेरारी, करेरा, बेनेटन असे कितीतरी निरनिराळे परफ्युम ब्रॅन्डस बाजारात उपलब्ध आहेत.

ह्या परफ्युम्समधेहि स्त्रीने वापरायचे व पुरूषाने वापरायचे परफ्युम निरनिराळे असतात. एकमेकांना आकर्षित करण्यासाठी असे स्पेशल परफ्युम वापरले जातात म्हणे. खरं खोटं वापरणाराच जाणे. मध्यंतरी एक प्रसिद्ध परफ्युम वापरणा-या ग्राहकाने सुगंध विक्रेत्या कंपनीवरच फसवणुकीची केस दाखल केली होती. त्याचं म्हणणं होतं की, "हा परफ्युम वापरल्यावर मुली तुम्हाला सहज पटतील, अशा आशयाची जी कंपनीची जाहिरात होती, ती पाहून मी परफ्युम खरेदी केला. पण प्रत्यक्षात मला मुली पटण्याऐवजी, दोन-तीन मुलींनीच मला पटकलं." असे काही तुरळक अपवाद सोडले, तरी काही सुगंध असे असतात की जे वापरल्यामुळे आपल्याला प्रसन्न वाटू शकतं. उत्साह वाटू शकतो. पूर्वी अत्तराचा फाया कानात ठेवण्याची सवय काही लोकांना होती. अजूनही लग्नाच्या दिवशी नवरदेवाला अत्तराचा फाया कानात ठेवण्यासाठी दिला जातो.

परफ्युमचा शिडकावा कपड्यावर नाही, तर आपल्या शरिरावर करायचा असतो असं म्हणतात. काहींना विशिष्ट सुगंधाची अॅलर्जीही असू शकते. एखादा नवीन परफ्युम वापरल्यावर शिंका येणे, अंगावर पुरळ उठणं किंवा घेरी आल्यासारखं वाटणं असे प्रकार झाले, तर ताबडतोब तो परफ्युम वापरणं थांबवायला हवं. परफ्युम विकत घ्यायला जाताना कधीही अंगावर परफ्युमचा शिडकावा न करताच जावं. कागदाच्या पट्टीवर एका टोकाला हलकेच अत्तराचा शिडकावा करून ती पट्टी हवेत दोन-तीनदा हलवायची आणि नाकाजवळ फिरवायची. बाटलीतला सुगंध नेमका कसा आहे, हे पडताळून पहाण्याची ही एक कसोटी. पण अमूक परफ्यूम आपल्याला सूट होतो की नाही, म्हणजे आपल्याला चालतो की नाही हे जर पडताळून पहायचं असेल, तर तो परफ्यूम आपल्या मनगटाच्या आतल्या बाजूला लावावा आणि काही क्षण थांबावं. मग नाकापासून मनगटाचा तो भाग किमान एक इंच लांब ठेवून तो सुवास घेऊन पहावा. आपल्या शरिराचा गंध आणि मनगटाला लावलेला सुगंध यांचं मिश्रण होऊन एक वेगळाच सुवास आपल्याला अनुभवता येतो. हा सुवास जर आवडला, त्याने काही त्रास झाला नाही, तर तो परफ्युम घेण्यास काहीच हरकत नाही, असं समजावं.

काही लोक परफ्युम किंवा अत्तराचा इतका अति वापर करतात की त्यांच्या जवळून जाताना, हे अत्तराच्या हौदातच बुडून आले असावेत असं वाटतं. अत्तराचा अति वापर इतर व्यक्तींची डोकेदुखी होऊ शकतो हे नेहमी लक्षात ठेवा. काही सुगंध मुळातच सौम्य असतात. पण काही परफ्यूम खूप तीव्र असतात आणि एकदा का ते अंगावर लावले की हळूहळू आपल्या शरिराच्या गंधासोबत मिसळून ते सौम्य होतात. मात्र सगळेच परफ्युम असे सौम्य होत नाहीत म्हणून परफ्युम निवडताना काळजीपूर्वक निवडावा.

जेव्हापासून डिओडरंट स्वस्त दरात मिळू लागलेत, तेव्हापासून तरूणवर्गामधे त्याचा चांगलाच खप वाढला आहे. शे-दीडशे रूपयांना मिळणारी परफ्युमची बाटली कुणालाही सहज परवडण्यासारखी असते. शिवाय एक ते दीड महिना चालते. आणखी काय हवं? पण भरमसाठ किंमत असलेली उंची अत्तरं खरेदी करणारी लोकंही कमी नाहीत. सर्वसाधारणपणे २५० मि.लि. इतका द्राव असलेली बाटली सुद्धा दोन ते पाच हजारांपर्यंत, किंबहुना त्याहीपेक्षा जास्त किंमतीला विकली जाऊ शकते. लोकांना असलेली सुगंधाची आवड आणि विविध क्षेत्रातील नामवंत व्यक्तींभोवती असलेलं प्रसिद्धीचं वलय, या दोन गोष्टी सुगंध विक्रेत्यांनी अचूक हेरल्या. आता ब-याच नामवंत व्यक्तींच्या नावाने उपलब्ध असलेले परफ्युमही मोठ्या प्रमाणावर विकले जातात. अमिताभ बच्चनच्या नावाचा परफ्युम हे त्यातलंच एक उदाहरण. मात्र परफ्युम कुणाला भेट म्हणून देणार असाल तर जपून! न जाणो त्या व्यक्तीचा गैरसमज व्हायचा की त्यांच्या घामाचा दर्प तुम्हाला असह्य होतोय, म्हणून तुम्ही त्यांना ही भेट देत आहात.

मध्यंतरी सेंटेड इंकची पेन्स वापरण्याची लाट आली होती. पूर्वी प्रेमवीर पत्र लिहिल्यानंतर, ते सुगंधी व्हावं म्हणून त्यावर अत्तराचा हलकासा शिडकावा करून पत्र पाठवायचे. आता तर ह्या सेंटेड शाई सोबत सुगंधी कागदही मिळू लागलेत. म्हणजे या प्रेमविरांना केवढी मदत! गेल्याच वर्षी मला सुगंधी कागद वापरून बनवलेली एक लग्नाची पत्रिका आली होती. तो सुगंध इतका छान होता की मी ती पत्रिका बरेच महिने जपून ठेवली होती. पाच-सहा महिन्यांनंतरही तो सुगंध जसाच्या तसा होता.

प्रेम आणि सुगंध यांचं जवळचं नातंच आहे म्हणा ना! रुसलेल्या प्रेयसीला खुलवण्यासाठी सुंगंधी फुलं भेट म्हणून देणारा प्रियकर कुणाला आवडणार नाही? रोमॅंटीक वातावरणात रंग भरण्यासाठी आकर्षक रंगाच्या व आकाराच्या मेणबत्त्यांचा वापर सर्रास होतो. आता तर या मेणबत्याही सुवासिक बनल्यात. मगाशी मी सुवासिक साबणाचा उल्लेख केला होता. खास दिवाळीच्या वेळी बाजारात उटण्यासोबतच बरेच सुगंधी साबणही येतात. मोती साबण तर इतका लोकप्रिय झाला होता की दिवाळी आली म्हणजे मोती साबण खरेदी करायचाच असं मध्यमवर्गीय लोकांचं मत होतं. पूजा अर्चेसाठी लागणा-या अगरबत्त्यांच्या सुगंधामधेही वैविध्य असतंच. अगरबत्त्यांचा दीर्घकाळ दरवळणारा सुगंध सर्व वातावरणच बदलून टाकतो. अरोमा ऑईल हा एक प्रकार हल्ली फार लोकप्रिय झाला आहे. शरीराच्या मसाजसाठी स्पामधे अरोमा ऑईलचा वापर आवर्जून केला जातो. आंघोळीच्या पाण्यातही ह्या तेलाचा एखादा थेंब खूप छान सुगंध देऊन जातो.

सुगंध, अत्तर, कलोन, डिओ, स्प्रे, परफ्युम, खुशबू, परिमळ... काहीही म्हणा! ज्याला सुवासाचं वेड नाही, असा माणूस विरळाच. बालपणापासून असलेली ही सुगंधाची सोबत आपल्या जीवनाच्या अंतिम प्रवासापर्यंत कायम असते. संपूर्ण जगामधे दर चौथ्या सेकंदाला एक परफ्युमची बाटली विकली जाते, असं म्हणतात. यावरूनच कळतं की सुवासाने आपलं एकूण जगच व्यापून टाकलंय.

तुमचा मित्र

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Fri, 05 Feb 2010 08:30:00 +0000

कधी स्वत:चाचा शोध घ्यायचा असं ठरवलं, तर आपल्याकडे कितीतरी कल्पना, विचारांचा, कलेचा साठा आहे, हे लक्षात येतं. कामाचा व्याप म्हणा किंवा रोजच्या जीवनशैलीमुळे म्हणा आपल्याला स्वत:शीच संवाद करायला सवड मिळत नाही. कधी जर वेळ मिळाला, तर स्वत:मधेच इतके शोध लागतात की आपण असेही आहोत, हे आपल्यालासुद्धा नव्याने कळतं. हे असं होण्याचं कारण म्हणजे चाकोरीबद्ध जीवन जगण्याची आपल्याला सवय झालेली असते. झापडं लावलेल्या घोड्याला जसं डाव्या-उजव्या बाजूचं काही दिसत नसतं, तसंच काहीसं आपलं होतं. एकच एक लक्ष्य ठेवून नुसतं आपलं धावायचं.

या धावण्याच्या नादात नवीन कल्पना, नवीन विचार यांचं स्वागत करताना मन आधी नकारघंटाच वाजवतं. मग हळूहळू स्विकार केला जातो. आस्वाद घेणं दूरच राहिलं, आपल्याला ह्या नवीन कल्पनेबद्दल काही कळतच नसतं. चाकोरीबद्ध जीवनाचा हा सर्वात मोठा दुर्गुण आहे. समजा, आपण जसं वागतोय, त्याच्या अगदी विरूद्ध नाही पण थोडंसं वेगळं वागलं तर? कितीतरी अवघड प्रश्नांची उत्तरं सहज मिळून जातात.

कधीतरी अगदी सहज जसे आरशासमोर उभे रहातो तसंच उभं राहून स्वत:कडे नीट पाहिलं, तर आपल्याआतमधील खरीखुरी व्यक्तीच आपल्याकडे पहात आहे असं वाटतं. हीच ती व्यक्ती जिला तुम्ही शोधत असता.

कदाचित तुम्हाला गायक व्हायचं होतं पण इतक्या लहान वयात नोकरी करायला सुरूवात केली की तुमचं स्वप्न कधी पूर्णच झालं नाही. टी.व्ही. वरचं सारेगमप पहाताना तुम्हाला तुमचं स्वप्न आठवतं. ठीक आहे, नाही जमलं तुम्हाला गायक व्हायला पण बाथरूममधेही गाऊ नका, असं कुणी सांगितलंय का?

कदाचित तुम्हाला चित्रकार व्हायचं होतं पण वडीलांचा व्यवसाय सांभाळताना तुम्हाला या आवडीला मुरड घालावी लागली. आर्ट गॅलरीतलं प्रदर्शन पहाताना, नकळत तुमच्या तोंडून सुस्कारा बाहेर पडतो. सगळ्यांना सगळंच मिळतं असं नाही. तुमच्या घरच्या बाल्कनीत तुम्ही स्वत: काढलेलं एखादं चित्र नक्कीच लावू शकता. हो ना?

तुमच्या आत असलेला तुमचा मित्र कुठेही बाहेर सुटीवर गेलेला नसतो. तो नेहमीच तुमच्या सोबत असतो आणि तुमच्या सोबतीची अपेक्षा करत असतो. तुम्ही फक्त त्याच्या खांद्यावर हात ठेवायची गरज आहे.

सुंदर ललना

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Thu, 04 Feb 2010 07:31:00 +0000

एका स्त्रीने दुस-या स्त्रीला सुंदर म्हणणं ही खूपच दुर्मिळ गोष्ट. इतरांची उदाहरणे कशाला द्यायची, मी स्वत: माधुरी दीक्षित या मदनिकेच्या सौंदर्यद्वेष्ट्यांमधे सामिल होते. या ललनेला मी कधी प्रत्यक्ष पाहिलं नाही पण तिचं हास्य, तिचा आवाज मला पहिल्यापासूनच आवडत गेला आणि स्त्रीसुलभ भावनेतून मी नकळत तिचा मत्सर करू लागले. तिचं सौंदर्य माझ्यासारख्याच कित्येक स्त्रियांच्या मत्सराला कारणीभूत ठरलं असेल, कुणास ठाऊक?

त्याही आधी जिच्या सौंदर्याने एक स्त्री म्हणून मला प्रभावीत केलं असेल तर ती आहे, रेखा. आवाज आणि डोळे यांची निसर्गदत्त देणगी मिळालेल्या या अभिनेत्रीच्या सौंदर्याने घायाळ झालेल्या पुरूषांची संख्या काही कमी नाही. रेखाचं सौंदर्य मला कायम एक गूढ वाटत आलं आहे. ते गूढ तसंच रहावं या हेतूने या अभिनेत्रीची प्रत्यक्ष भेट घेण्याचा विचार मी कधीच मनावर घेतला नाही.

मी प्रत्यक्ष पाहिलेल्या अभिनेत्रींपैकी दोन अभिनेत्रींच्या सौंदर्याने मी अवाक् झाले होते. पहिल्या आहेत वस्त्रहरण नाटकात काम करणा-या संजीवनी जाधव. संजीवनींना मी प्रत्यक्ष पाहिलं ते वस्त्रहरणच्या मध्यंतरामधे. वास्तविक नाटकाच्या प्रयोगासाठी केली जाणारी रंगभूषा ही खूप गडद असते. पण त्या गडद मेक अप मधेही संजीवनी इतक्या सुंदर दिसत होत्या की त्यांनी मला माझं नाव विचारलं नि मी त्याचं उत्तर दिलं इतकंच मला आठवतं. त्यानंतर त्यांना भेटण्यासाठी लोकं येत होती, मधेच कुणीतरी चहा आणून दिला तरी माझं सगळं लक्ष त्यांच्या चेहे-यावर एकवटलेलं होतं. इतक्या भडक रंगांमध्येही ही स्त्री इतकी सुंदर कशी काय दिसू शकते, असा मला प्रश्न पडला होता. त्यांचं संजीवनी हे नाव सार्थ आहे असं मला त्यावेळी वाटून गेलं.

त्यानंतर ’हृदयी वसंत फुलताना’ हे नाटक पहाण्यासाठी मी कल्याणला गेले होते, त्यावेळेस ऐश्वर्या नारकरला अगदी हाताजवळच्या अंतरावरून पाहिलं होतं. साधा पंजाबी ड्रेस, केसांचा अंबाडा बांधलेला, स्वच्छ धुतलेला चेहेरा आणि कपाळावर ठसठशीत कुंकवची टिकली. बहुधा तिच्या नाटकाचा प्रयोग संपवून ती घरी चालली होती. तिच्या चेहे-यावर जी सोज्वळ तकाकी होती ती पाहून असं वाटलं की आजपर्यंत कुठलाच कॅमेरा ऐश्वर्याचं खरं सौंदर्य आपल्या चौकटीत बंदिस्त करू शकलेला नाही. तिच्याकडे पहाताना मला नाटक पहाण्यासाठी आत जायचंय हे विसरायला झालं.

रंगभूमी आणि चित्रपटसृष्टीत अशा कित्येक अभिनेत्री आहेत, ज्यांच्या सौंदर्याला वरवरच्या रंगरंगोटीची गरज नाही. आपल्या विचारांचं प्रतिबिंब आपल्या चेहे-यावर उमटतं असं म्हणतात. या अभिनेत्रींचं सौंदर्य खुलवण्यामधे त्यांच्या सुंदर विचारांचाच तर वाटा नसेल ना?

टी शर्ट संदेश (T Shirt Quotes)

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Wed, 03 Feb 2010 09:33:00 +0000

टी शर्ट वापरण्याची फॅशन तशी आपल्याकडे जुनीच म्हटली पाहीजे. आधी फक्त खेळाडूंनी वापरण्याचा हा कपडा हळूहळू तरूण वर्गात चांगलाच लोकप्रिय झाला. त्यापाठोपाठ मध्यमवयीन आणि वरिष्ठ नागरिकांनीही टी शर्ट आपलासा करून टाकला. पूर्वी निव्वळ फॅशन म्हणून वापरल्या जाणा-या टी शर्टचा उपयोग काही कंपन्यांनी आपल्या उत्पादनांच्या जाहिरातींसाठी सुरू केला आणि टी शर्टला जणू नवा अर्थ मिळाला. कंपन्यांच्या जाहिरातींमागोमाग लोकप्रिय झाले ते म्हणजे टी शर्ट कोट्स अर्थात टी शर्ट वर लिहिलेले संदेश.

कधी गंमत म्हणून, कधी दुस-यांना खिजविण्यासाठी म्हणून, तर कधी एखादा सामाजिक संदेश देणारा टी शर्ट घालण्याची आवड सर्वात आधी तरूणवर्गातही लोकप्रिय न होती तरच नवल! टी शर्टवरचे हे संदेश सुद्धा मोठे गंमतीदार आणि विचार करायला लावणारे असतात बरं का!

आता हेच बघा ना, ’आठवडाभर सोमवार!’ हा किती छोटासा संदेश आहे पण या दोन शब्दांत एखाद्याचा पूर्ण आठवडा कसा गेला असेल, हे समजतं. गेल्या आठवड्यातील पडून राहिलेलं काम पूर्ण करणं, येत्या आठवड्याचं प्लानिंग करणं अशा व इतरही महत्वाच्या कामांचा वार म्हणजे सोमवार. रविवारच्या आळसावणा-या सुटीनंतर लगेचच येणारा सोमवार कुणालाच आवडत नाही. जर पूर्ण आठवडाभर कामाचे रगाडे उपसत रहावं लागलं, तर आठवडाभर सोमवार आहे असंच वाटणार ना!

पूर्वी इंग्रजी भाषेत उपलब्ध असणारे हे टी शर्ट संदेश आता मराठी भाषेतूनही उपलब्ध होऊ लागले आहेत. मराठीचा प्रचार करण्यासाठी टी शर्ट संदेशांचा वापर हल्ली सहजपणे होऊ लागला आहे. संदेश लिहिलेले टी शर्ट ब-याच कार्यालयांतून बाद करण्यात आलेले आहेत, ते संदेशामधे वापरल्या गेलेल्या भाषेमुळे. मुळात टी शर्ट हा कार्यालयात वापरण्याचा कपडा नाही, त्यात त्याच्यावर एखादा खिजवणारा संदेश असेल तर नकळत कुणाच्या तरी भावना दुखावल्या जाण्याची भिती! पण कार्यालयाव्यतिरिक्त पार्टी, सहल यासारख्या ठिकाणी असे टीशर्ट घालून आपल्याला वातावरणात गंमत निर्माण करता येऊ शकते.

असे संदेश असलेले टी शर्ट घातले की आपल्या बुद्धीचातुर्याचीही ओळख पटते. बाजारात असे संदेश असलेले रेडिमेड टी शर्ट उपलब्ध आहेत. पण हे घरच्या घरीसुद्धा करता येऊ शकतं. आपल्याला आलेला एखादा छोटासा गंमतीदार एस. एम. एस. किंवा सुभाषित फॅब्रिक कलरने आपल्या प्लेन टी शर्ट वर लिहिलं की आपण स्वत: काहीतरी केल्याचा आनंद तर मिळतोच शिवाय रेडिमेड टी शर्टवरच्या संदेशापेक्षा आपला संदेश निराळा असेल, तर वाचणारा आपल्याकडे दुस-यांदा वळून पहाणार हे निश्चित! मात्र एखाद्या प्रसिद्ध कविचं काव्य टीशर्ट वर लिहिताना जपून. असं करणं हे पायरसीमधे गणलं जाऊ शकतं.

छोटे छोटे एस. एम. एस., म्हणी, सुभाषिते किंवा ग्राफीटी यांचा उपयोग टी शर्ट कोट्स म्हणून करता येतो. असे टीशर्ट विकणा-या काही वेबसाईट्सही आहेत. मी इथे काही टी शर्ट संदेश मराठी आणि इंग्रजीत देतेय. यातील काही तुम्ही आधी वाचलेलेही असतील पण मला हे संदेश जास्तच आवडले म्हणून तुमच्यासोबत शेअर करतेय.

तुझे आहे तुजपाशी

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Tue, 02 Feb 2010 09:04:00 +0000

"खरं सांगू का, ही गर्दी मला सहा डिसेंबरला शिवाजी पार्कच्या मैदानावार होणा-या गर्दीसाठीच वाटते. शिवाजी पार्कवर जी गर्दी होते, त्याला लोक हसतात आणि हे काय निराळं आहे का?" एक बाई सिद्धीविनायकाच्या दर्शनासाठी लागलेल्या लांबच लांब रांगेकडे पाहून म्हणाल्या. मी प्रतिसादादाखल नुसतंच हसले. आज अंगारिका असल्याने सिद्धीविनायकाच्या दर्शनासाठी लागलेली रांग पोर्तुगीज चर्चपर्यंत आली होती. आधीच मुंबईत वाहतुकीचे तीन तेरा वाजलेले असतात, त्यात असा दिवस उगवला की अमका रस्ता बंद, तमक्या रस्त्याला एकतर्फी वाहतूक हे ठरलेलंच!

"आपल्या घरात गणपती नसतो का? त्याची पूजा करायचं सोडून हे लोक देवळातल्या गणपतीसाठी एवढी गर्दी का करतात?" बाई पुढे बोलतच होत्या. खरंच होतं की ते! घरातल्या गणपतीची पूजा करून देवळातल्या गणपतीच्या दर्शनालासुद्धा जायचं की नाही, हा ज्याचा त्याचा प्रश्न आहे. पण अशी लांबच लांब रांग पाहिली की मलाही नेहमी हा प्रश्न पडतो की घरातल्या गणपतीपेक्षा, देवळातला गणपती जास्त पॉवरफुल असतो का? ज्या लेकराच्या भल्याची चिंता वहायची, त्याच लेकराला कडेवर घेऊन उन्हातान्हाचं दोन-दोन तास रांगेत रखडायचं. पुन्हा दर्शन नीट मिळत नाहीच. कुठेतरी कोप-यात उभं रहायचं आणि घाईघाईत नवस बोलायचा. नवस पूर्ण झाला की तो फेडण्यासाठी पुन्हा रांगेत उभं रहायचं. हाच नवस घरातल्या गणपतीसमोर बोलला तर तो पूर्ण होत नाही का? कॉलेजच्या प्रवेशासाठी रांगेत उभं रहाताना कटकट करणारी तरूण मुलंसुद्धा देवाच्या दर्शनासाठी शिस्तीत रांगेत उभी रहातात, तेव्हा मला आश्चर्य वाटल्यावाचून रहात नाही. अशा रांगा लावताना कुणालाच वाहतुकीची समस्या, गैरसोय, ध्वनीप्रदूषण याबद्दल काहीच वाटत नाही.

माझ्या ओळखीचे एक गृहस्थ अपत्यप्राप्तीसाठी दर मंगळवारी पहाटे दोन वाजता ठाण्याहून अनवाणी चालत प्रभादेवीपर्यंत सिद्धिविनायकाच्या दर्शनासाठी येत असत. त्यांच्या प्रार्थनेला फळ आलं की आणखी कशाला माहीत नाही पण ते एका गोंडस मुलाचे बाबा मात्र झाले. आता त्यांना सिद्धिविनायकाच्या दर्शनासाठी पूर्वीसारखी पहाटे दोन वाजता सुरू होणारी ठाणे ते प्रभादेवी अनवाणी पदयात्रा करण्याची गरज वाटत नाही. जसा वेळ मिळेल, तसं दर्शनासाठी जातात. मला हा प्रकार ’गरज सरो....’ सारखा वाटला. लाचलुचपत रोखली पाहिजे असं आपण म्हणतो पण आपल्या उद्देशपूर्तीसाठी नवस बोलणं हे देवाला लाच देण्यासारखंच नाही का? आपल्या आर्थिक कुवती नुसार प्रत्येकाचा नवस निराळा - पाच नारळांचं तोरण, १०१ मोदक, सोन्याचं जास्वंदीचं फूल इ. इ. देवाला या सगळ्याची खरंच गरज असते का? मग हे आपण घरातल्या देवासाठी का नाही करत? त्याच्यासमोर नेहमीचा नैवेद्य ठेवून, "देव बिचारा वासाचा धनी", असं का म्हटलं जातं?

सार्वजनिक गणेशोत्सवामधेसुद्धा ज्या विभागाच्या गणपतीची मूर्ती जास्त उंच त्या विभागाची प्रसिद्धी जास्त. चित्रपट तारे तारका, इतर क्षेत्रातील नामवंत मंडळी त्या ठिकाणी आपली हजेरी लावून गणपतीच्या प्रसिद्धीला हातभार लावणार. मला तर आता गणपतीचीच दया येते. दहा दिवस बिचारा आपल्या मूर्तीच्या उंचपणामुळे आणि या प्रसिद्ध मंडळींच्यामुळे प्रकाशझोतात येतो. अकराव्या दिवशी त्याचे ’भक्तगण’ नाशिक ढोल आणि आणखी कसलं कसलं संगीत बडवून याला तलाव नी समुद्रापर्यंत सोबत करतात. दुस-या दिवशी हेच भक्तगण जर त्याच ठिकाणी जात असतील, तर आपण देवाचं विसर्जन करतो म्हणजे नेमकं काय करतो, हे त्यांना उघड्या डोळ्य़ांनी पहायला मिळत असेल. एक गाव एक गणपतीची संकल्पना कुठे दिसतच नाही.

अरे, पत्रिकेवर छापलेला गणपती पायाखाली येऊ नये म्हणून आपण पत्रिकेचं विसर्जन करतो, त्यापेक्षा गणपती छापूच नका ना, पत्रिकेवर! गणपतीचं चित्र नसेल, तर नवदाम्पत्याला काय आशिर्वाद मिळणार नाहीत का? आणि ज्यांच्या लग्नाच्या पत्रिकेवर गणपती छापलेला होता, ती सगळीच लग्न शेवटपर्यंत ’टिकली’ का? असं असेल तर तमाम हॉलीवूड चित्रपट तारे तारकांनी त्यांच्या वेडींग इन्व्हिटेशनवर गणपतीचं चित्र छापावं. अनब्रेकेबल मॅरेज गॅरेंटेड!

मुरूमांवरच्या औषधाची एक जाहिरात होती. त्यात एक मुलगी काच साफ करत असते पण काही केल्या काच साफच होत नाही, तेव्हा तिची मैत्रीण म्हणते, "अंदरसे क्लिन नही हो, तो बाहर से क्लिअर कैसे दिखोगी?" म्हणजे काच दोन्ही बाजूंनी स्वच्छ असेल, तरच आरपार स्पष्ट दिसेल. आपल्या उद्देशपूर्तीसाठी स्वत: प्रयत्न न करता देवाला वेठीला धरण्यात काय अर्थ आहे? काही ठिकाणी प्रयत्नांची पराकाष्ठा करूनसुद्धा ईप्सित साध्य होत नाही, तेव्हाही लोक देवालाच दोष देतात, ते कशासाठी? आपल्या यशापयाशाचा विचार करण्यासाठी आत्मचिंतनाची जास्त आवश्यकता असते, हे आपण विसरलो आहोत का?

गुगलकाका आणि याहूदादाची गंमत

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Mon, 01 Feb 2010 07:25:00 +0000

गुगल काका आता आपल्या सगळ्यांचे लाडके काका झालेले आहेत. त्यांना काही विचारलं आणि उत्तर मिळाली नाही असं होतंच नाही. गुगल काकांच्या मागोमाग नंबर लागतो, तो याहूदादाचा. पण गंमत अशी आहे की गुगलकाका आणि याहूदादाला काही विचारायचं झालं तर एकावेळी एकच प्रश्न विचारता येतो. समजा एकाच वेळी चार प्रशन विचारायचे झाले तर…?

….तर काय? गुगलकाका आणि याहूदादा आपल्याला असे वा-यावर थोडंच सोडणार आहेत! आता गुगलकाका आणि याहूदादाला एकाच वेळी चार प्रश्न विचारता येऊ शकतात.

गुगलकाकांना प्रश्न विचारण्यासाठी http://www.googlegooglegooglegoogle.com/ आणि याहूदादाला प्रश्न विचारण्यासाठी http://www.yahooyahooyahooyahoo.com/ या दुव्यांवर गेल्यास एकाच वेळी चार खिडक्या एका पानात उघडतात. आता आपलं काम करणं आणखीनच सोप्पं! आहे की नाही गंमत?

सदैव – पान १४ (समाप्त)

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Sun, 31 Jan 2010 06:14:00 +0000

हुन तिच्यासोबत पलंगाजवळ आला. पलंगावरची पांढरी सॅटीनची चादर पाहून मोई जागच्या जागीच थांबली. हुनला ती अस्वस्थ आहे, हे कळत होतं पण त्यामागचं कारण त्याच्या लक्षात येत नव्हतं.

“खूप अवघडल्यासारखं होतंय का, मोई?” हुनने तिला विचारलं.

“अं? हो ना!” मोईने बळेच हसून उत्तर दिलं.

“बरोबर आहे. आज या घरात तुझी ही पहिलीच रात्र. असं वातावरण तू कधी पाहिलेलं नाहीस ना, म्हणून थोडं वेगळं वाटत असेल. शिवाय हे जड दागिने, कपडे....” असं म्हणून हुनने तिला पलंगावर बसवलं. हळूच तिच्या केशरचनेत गुंफलेला मोत्यांचा सर व फुलं काढली आणि मोईचे केस मोकळे केले. मोई आणखीनच अवघडली.

“मोई, या लाल पोशाखात तू खूप सुंदर दिसते आहेस.” हुनने तिला जवळ घेत म्हटलं. मोईने हुनचा हात बाजूला केला आणि ती उठून उभी राहिली. हुनने तिच्या कमरेला मागून विळखा घातला आणि तो मोईच्या कानात कुजबुजला, “मोई आजची रात्र माझ्या आयुष्यातील सर्वात सुंदर रात्र आहे. तुझ्यासारखी स्त्री माझी अर्धांगिनी बनली आहे. मला माझ्याच भाग्याचा हेवा वाटतोय.”

आता मात्र मोईला रडू फुटलं. बेचैन होऊन तिने आपला खालचा ओठ दातांखाली घट्ट दाबला. तिचं रडणं ऐकून हुनने तिला आपल्या दिशेने वळवलं. तिच्या डोळ्यांत पहात त्याने विचारलं, “काय झालं मोई. तुला कसला त्रास होतोय का? माझं काही चुकलं का?” मोईने मानेनेच ’नाही’ म्हटलं.

“मोई, तू माझ्यापासून काही लपवतेयंस का?” हुनने गंभीर स्वरात विचारलं.

आता जर आपण बोललो नाही, तर हुनचा गैरसमज होईल म्हणून मोईने सांगायचं ठरवलं पण ही गोष्टच अशी होती की कोणत्या शब्दात त्याला हे समजावून सांगावं तेच तिला कळत नव्हतं. कशीबशी शब्दांची जुळवाजुळव करत मोईने सांगायला सुरूवात केली.... ’दासींकरवी मिंगला कळलेली प्रथा, पलंगावर अंथरलेली सॅटीनची चादर, पहिली रात्र आणि अबाधित कौमार्याचा पुरावा...’ मोईने काही काही हातचं राखून ठेवलं नाही.

ती बोलत असताना हुन तिच्या चेहे-यावरचे हावभाव पहात होता. तिचं बोलणं ऐकून तोही गंभीर झाला होता. पण गोंधळलेली, बावरलेली मोई त्याला खूप आवडली होती. तिने बोलणं संपवलं आणि पापण्यांची फडफड करत ती हुनकडे पाहू लागली. हुन तिच्याकडे पाहून हसत सुटला. त्याला हसणं आवरेना पण मोईच्या डोळ्यांत पुन्हा अश्रू तरारलेले पाहून त्याने हसणं आवरतं घेतलं. तो मोईच्या जवळ गेला. हलक्या हाताने त्याने तिच्या केसातून हात फिरवला.

“वेडी! कुणी सांगितलं तुला की लग्न म्हणजे दोन शरीरांचं मिलन असतं म्हणून? अगं जर दोन मनंच एकत्र आली नाहीत, तर शरीरं एकत्र येऊनही दुरावाच रहाणार! लग्नाची पहिली रात्र म्हणजे स्त्रीचा दुसरा जन्म असतो, याची मला पूर्ण कल्पना आहे. मला ही प्रथाही माहित आहे पण म्हणून तुझ्या कौमार्याची परिक्षा घेण्यासाठी मला या पांढ-या चादरीची आवश्यकता नाही.

मोई, माझा तुझ्यावर पूर्ण विश्वास आहे. तुझ्यासमोर लग्नाचा प्रस्ताव ठेवण्याआधी मी तुझी माहिती जाणून घेतली, ती केवळ कुणाच्याही प्रेमावर अन्याय होऊ नये म्हणून. तुझ्या पावित्र्याचा त्याच्याशी काहीच संबंध नाही. आणि रहाता राहिली आजच्या रात्रीची गोष्ट, तर....” असं म्हणून हुनने आपल्या मान्यातून तलवार उपसली आणि आपला अंगठा तलवारीच्या टोकावर दाबला. रक्ताचा एक थेंब टचकन बाहेर आला.

मोई भान हरपून हुन काय करतो ते पहात होती. हुनच्या चेहे-यावर शांत हास्य होतं. रक्ताचा तो थेंब त्याने पलंगावरील सॅटीनच्या चादरीला हलकेच पुसला. त्याने पुन्हा मोईकडे पाहिलं.

“बस! झालं समाधान? आता तर दासींच्या मनात काही शंका उत्पन्न होऊन त्या चर्चा करणार नाहीत ना? आता तर माझ्या बाहूंच्या उशीवर तुला शांत झोप लागेल ना?” हुनने स्मितहास्य करत विचारलं.

मोईच्या डोळ्यातून अश्रू वहात होते. हुनने आपले दोन्ही बाहू पसरून मोईला आपल्या दिशेने येण्यास खुणावलं. मोई धावतच त्याच्या मिठीत शिरली. ती अजूनही रडत होती. हुनने तिचं चुंबन घेतलं आणि म्हणाला, “मोई, तुझ्या अश्रूंनी आज या चुंबनालाही चव आली आहे. एरव्ही हे चुंबन गोड गोड वाटायचं. आज त्याला एक वेगळीच लज्जत आली आहे.” मोईने लाजून मान खाली वळवली.

“मोई, आपलं आयुष्य असंच लज्जतदार करायचं आहे आपल्याला. मी म्हटलं होतं ना, तुझ्या मताचा आदर करणं हे देखील प्रेमच आहे माझं. मी सदैव तुझ्यासोबत राहीन. तुझं काही चुकलं तर तुला सावरायला, तुला दिशा दाखवायला, मी नेहमी सोबत असेन. माझ्या आनंदात, दु:खात सहभागी होशीला ना मोई?”

मोईने होकारार्थी मान डोलावत म्हटलं, “होय हुन. मी सदैव तुमच्यासोबत असेन.”

हुनने आपल्या हातांनी पलंगावरची सॅटीनची चादर बाजूला काढून फेकली आणि तो मोईला आपल्या बाहुपाशात घेऊन विसावला. त्याच्या सुरक्षित मिठीत मोई केव्हा गाढ झोपी गेली हे तिचं तिलाही कळलं नाही.

- समाप्त

मागील पान

ही कथा सुरूवातीपासून वाचावयाची असल्यास येथे टिचकी द्या.

योग्य समस्येचं निराकरण

mogaraafulalaa@gmail.com (कांचन कराई) — Sat, 30 Jan 2010 06:47:00 +0000

ह्या असल्या स्टूलावर उभं राहून मी नाही काम करायची!" सरलाने ठणकावून सांगितलं आणि ती निघून गेली. कौमुदी तिच्याकडे पहातच राहिली. सरलाचंही बरोबर होतं म्हणा. स्टुलाचा एक पाय किंचीत ढिला झाला होता त्यामुळे उंचावरची एखादी वस्तू काढण्यासाठी स्टुलवर उभं राहिलं की तो डुगडुगत असे.

आधीच सरलाच्या डाव्या पायाचा गुडघा दुखत असायचा. त्यात हा असला डुगडुगणारा स्टुल म्हणजे अपघाताला निमंत्रणच. कौमुदी तिला काही बोलली नाही. आठवड्याभरानंतर कौमुदीने सरलाला पुन्हा त्याच स्टुलवर उभं राहून काम करायला सांगितलं.

"सरला, आता तुला हवा तसा स्टूल करून दिला आहे. आता तरी करशील ना काम?" कौमुदीने उत्साहात विचारलं.

सरलाने तो स्टुल हाताने हलवून पाहिला आणि ती वैतागून म्हणाली, "काय बाई, स्टूल तर जसाच्या तसाच आहे."

"जसाच्या तसा कुठे गं, सरला? मी त्याला चांगला रंग लावून घेतला ना! बघ, किती छान दिसतोय." कौमुदी म्हणाली.

"अहो, बाई, स्टूल डुगडुगतोय म्हणून मला काम करायला जमत नाही. त्याच्या देखणेपणाचा मला काय फायदा?" सरलाने कपाळावर हात मारला.

कौमुदीने खरंच योग्य समस्येचं निराकरण केलं होतं का? कौमुदीने तिला कळालेल्या समस्येचं निराकरण केलं होतं पण त्याने हेतू सफल झाला का? सरलाने तिची समस्या योग्य शब्दांत मांडली होती का?

या तीनही प्रश्नांचं उत्तर ’नाही’ असंच येईल. आपल्या कळत नकळत आपणही आपल्या आयुष्यातील समस्या अशाच हाताळतो का?