Wiele się nie pomylę głosząc tezę, że każde europejskie miasto posiada ławkę. Mało tego, siedzenie jest czynnością równie miejską, co chodzenie, czy jeżdżenie. A może nawet miejską bardziej, wszakże rzadko kiedy siedzimy bez celu, zwykle przysiadamy z kimś, bądź z czymś – książką, gazetą, jedzeniem czy przemyśleniem. Podróżujemy, czekamy na kogoś, na tramwaj. O ile się da – siedząc.

Zagadką pozostaje więc dla mnie tak daleko idące niedocenienie roli ławki w codzienności miasta. Bo ławka dla mieszkańca jest czymś zupełnie innym, niż dla urzędnika, czy właściciela kawiarni. My chcemy na niej usiąść, a oni nam nie pozwolą, bo albo mamy usiąść w ich lokalu, albo zakładają, że jesteśmy bezdomnym chcącym się przespać.

Tak jak tabloidy, czy tego chcemy czy nie, wpłynęły na poważne gazety, tak galerie handlowe i ich quasipubliczna przestrzeń wpłynęła na nasze dotąd miasto. Bo ławka w mieście staje się tym, czym w galerii – miejscem do przepakowania zakupów, czy wchłonięcia kebaba.

Jedna z polskich redaktorek zajmujących się przestrzenią opowiadała kiedyś w radiu o pierwszej wizycie we Francji, jeszcze za czasów głębokiej komuny. Podczas wizyty z francuskimi przyjaciółmi w jednej z galerii postanowiła, dla żartu, położyć się obok nich na takiej oto galeryjnej ławeczce. Ale Francuzki od razu ją zestrofowały, żeby przestała, bo przyjdzie ochroniarz i ją wyrzuci. Ta historia stanowi chyba definicję quasipublicznej przestrzeni.

Dzisiaj ławkologia dostrzega pewną ewolucję również w domenie publicznej. Od ławki wygodnej, ozdobnej, drewnianej, która zachowała się jeszcze w parkach przechodzimy do ławki zimnej, najlepiej kamiennej, koniecznie bez oparcia, która w dodatku ustawiona jest na samym środku ulicy, w widocznym miejscu, pozbawionym odrobiny intymności. Tak wyglądają ławki na Rynku, ławeczka przed księgarnią na Grodzkiej, czy w Rondzie Mogilskim. Nawet nowe ławki przystankowe w tunelu hołdują obawie, że jeszcze znajdzie się jakiś bezdomny chcący się oprzeć w cieplutkim tunelu i nie pomoże nawet stado ochroniarzy, jakie ten tunel zatrudnia. W końcu bezdomny nie pasuje do całej tej narracji o nowoczesnym tunelu; jak określiła to jedna z bezradnych, prametra.

Zacnym obszarem badań ławkologii jest Świętokrzyskie i Roztocze. Istnieje tam zwyczaj stawiania ławek przed wejściem do domów, gdzie pozbawiona wyspecjalizowanych w tym celu instytucji (galeria handlowa) ludność zwyczajnie spotyka się. Przejeżdżając choćby przez Szczebrzeszyn spotykamy domy z gawędzącymi mieszkańcami i ich sąsiadami.

Nauką pomocniczą ławkologii jest trawnikologia. Rozwinęła się ona w Wielkiej Brytanii, gdzie (wskutek braku dostatecznej liczby galerii?) uniwersytety wpuściły studentów na pielęgnowane od stuleci trawniki. Już za kilka tygodni zobaczymy też morze ludzi wygrzewających się na “trawnikach” krakowskich bulwarów, zadeptanych przez wiankowiczów i zasranych przez psy.

Widać, że temat jest wdzięczny, w dodatku jak powiedziałby Foucault, nieskolonizowany przez jednolite dyskursy. Możemy bowiem podążyć tropem trawników, możemy oprzeć się o tradycyjną ławkę, albo wspiąć się na wielkie krzesło z placu Bohaterów. Nie ma jasnych, jedynych odpowiedzi, są jedynie nierozwiązane problemy.

foto: _Teb, Darwin Bell

Tego rodzaju rozważania na niewątpliwie ważne tematy – problemy komunikacyjne krakowskich osiedli – Złocień – wraz z eksperckimi prezentacjami z dołączonym do nich dźwiękiem, można śmiało zamieszczać w internecie i tam prowadzić dyskusję z obywatelami. Wtedy też ma ona szansę zainteresować znacznie szersze grono krakowian i co chyba równie ważne konkurować, polemizować z pomysłami mieszkańców, którym nie pozostaje nic innego jak pisanie listów do Gazety Wyborczej lub prowadzenie blogów. Do zobaczenia na Forum Mobilności.

To było spotkanie i będzie jeszcze jedno. Nawet momenty były – krótkie problemy z wyświetlaniem prezentacji oraz gorący / zaangażowany głos pani, która pozwoliła sobie niezgodzić się ze stanowiskiem prelegenta Chrisa Sharplesa nt. łączenia starego z nowym. I najważniejsze – wypełniona po brzegi słuchaczami sala MCK – świadectwo wagi zagadnienia przestrzeni miejskiej i żywego zainteresowania krakowian. Wg słów amerykańskiego gościa, architekta SHoP, podobne zaangażowanie przestrzenią publiczną nowojorczycy zaczęli wykazywać po atakach 11 września 2001 roku. Niedługo później rozpoczęły się prawdziwe konsultajce społeczne na temat zagospodarowania tragicznie doświadczonego kwartału Wielkiego Jabłka. Raz rozpoczęte dyskusje, w zasadzie nieustały (strefa WTC wciąż nie jest zagospodarowana), ale także rozprzestrzeniły się na inne rejony Nowego Jorku. Mieszkańcy zaczęli domagać się lepszej, przyjaźniejszej człowiekowi, zielonej przestrzeni.

Demokratyczne narzędzia pomogły nowojorczykom nakłonić ratusz do rozpoczęcia prac nad poprawą przestrzeni. Odgrodzony od rzeki Manhattan powoli, acz systematycznie się na nią otwiera. Dla mnie najciekawszym, a w wykładzie Chrisa Sharplesa tylko wymienionym, przykładem wzorowego kształtowania wysokiej jakości przestrzeni publicznej jest High Line – 2 kilometrowy park uformowany na nieużywanej i porastającej zielenią od 1980 roku estakadzie kolejowej.

I w tym kontekście pytanie z sali zadane przez współautora koncepcji zabudowania Zakrzówka, jest pytaniem fundamentalnym. Stanisław Deńko zapytał kto finansuje budowę tych wszystkich parków w Nowym Jorku. Odpowiedź Chrisa Sharplesa była jednoznaczna – parki powstają za pieniądze publiczne.

foto: joevare

Niewinni kierowcy padli ofiarą słabej reorganizacji ruchu, a dokładniej braku ograniczeń, choćby tymczasowych, dla ruchu samochodowego. Bardzo dobrze podsumował to tramwajem:

Remont rozpoczęty w środku tygodnia (takie przedsięwzięcia podejmuje się zwykle w weekendy, by podróżujący mogli poznać nową organizację ruchu, a organizatorzy zdążyli wychwycić błędy), bez jakiejkolwiek, nawet symbolicznej próby zachęcenia do rezygnacji z samochodu musiał skończyć się zakorkowaniem bez mała połowy Krakowa.

A zapowiada się, że będzie tylko gorzej, bo pomimo rozpoczęcia opóźnionych inwestycji w komunikację miejską, nasi włodarze zakochani w indywidualnym transporcie samochodowym, największe pieniądze przeznaczają na tzw. poprawę konkurencyjności tego rodzaju komunikacji. A to przecież autostrada do całkowitego paraliżu miasta.

foto: savethedave

Z rozbawieniem przyjąłem dziś nowy komunikat głosowy pojawiający się w tramwajach. Brzmi on tak:

Dworzec Główny. Możliwość przesiadki na inne linie tramwajowe i autobusowe.

Pisała o tym Gazeta Wyborcza.

Sam pomysł jest chyba dobry, ale jego wykonanie mogłoby być lepsze. Otóż osobiście spotkałem się z takimi komunikatami w innych miastach i zwykle podają one przybliżone kierunki, w których można się przesiąść. Szczególnie, że jadąc np. dwójką prawie każdy przystanek jest węzłem przesiadkowym i sama informacja o przesiadce nie wzbogaci naszej wiedzy.

Jak jednak broni się rzecznik MPK Marek Garncarczyk:

Nie zdecydowaliśmy się na to, by wymieniać wszystkie dostępne na węźle linie, bo komunikat byłby za długi. Być może za jakiś czas lektor będzie wymieniał rejony miasta obsługiwane przez dany węzeł, ale to zależy tylko i wyłącznie od sugestii pasażerów.

Rzecznik ma oczywiście sporo racji, ale idąc tym tropem należy podważyć sens obecnego komunikatu, bo też jest on przesadnie długi. Mógłby on brzmieć po prostu “Przesiadka na autobus”, czy “Przesiadka na tramwaj”. Zresztą mniejsza o to.

Skoro pan rzecznik zachęcił mnie do wyrażenia sugestii, to podam własną propozycję. Przykładowo dla linii 4:

Rondo Czyżyńskie. Przesiadka do Bieńczyc, Dąbia i Płaszowa

Dworzec Główny. Przesiadka do Krowodrzy Górki, Kazimierza i dzielnic południowych

Innymi słowy nie ma sensu wymieniać linii, czy docelowych pętli, warto jednak posługiwać się nazwami, które turysta ma szansę znać. Dodatkowo powinny one obowiązkowo pojawiać się na planie komunikacji miejskiej i tzw. choinkach, czyli schematach umieszczanych w tramwajach. Nazwy dzielnic można ewentualnie zastąpić nazwami węzłów, np. dzielnice południowe -> Łagiewniki, Bieżanowska.

A co Wy zaproponujecie?

foto: magro_kr

Teraz już wiem dlaczego od 160 dni Cecylia Malik fotografuje się codziennie na krakowskich drzewach. Szuka takiego, na którym mogłaby zbudować nowy dom, a właściwie domek na drzewie. Kto wie, może w ten sposób uchroni je przed wycinką.

A teraz całkiem poważnie, bo powyższym mogę się bardzo narazić krakowskiemu środowisku artystycznemu. A szczególnie Paśtwu Malikom, którym współczuję, że są zmuszeni wyprowadzić się z mieszkania przy ulicy Smoleńsk 22/8, i którym jednocześnie gratuluję, że tak godnie i mam nadzieję spektakularnie będą się z nim żegnać.

Artystyczne pożegnanie ze Smoleńsk wymyśliła wspomniana Cecylia Malik i jej koleżanka Justyna Koeke. Ja miałem przyjemność poznać obie artystki podczas wydania 4 numeru tygodnika ściennego Walpapier.

Wciąż do nas nie dociera, że się wyprowadzamy. Gdy zdejmie się wszystko ze ścian, te pokoje będą wyglądać bardzo smutno. Projektem “Ulica Smoleńsk 22/8” chcemy też zwrócić uwagę na proces, w wyniku którego równoległa ul. Zwierzyniecka stała się już tylko ulicą banków i hoteli. Dawniej mieszkali tam nasi koledzy z podstawówki, były podwórka z trzepakami. Teraz w weekendy ulice stają się puste

- opowiada Cecylia Malik Gazecie Wyborczej.

Od 16 do 30 marca na pustkę po Malikach wypełnią zaproszeni artyści. Mateusz Torbus i Tomasz Wiech przygotowują cykle fotografii. Piotr Madej dźwięki mieszkania złoży w instalację. W tym czasie na Smoleńsk 22/8 będą także koncerty i performance.

Drzewa w al. 3 Maja, które ZIKiT wciąż planuje wyciąć, bo jak wykazała pierwsza ekspertyza są w katastrofalnej kondycji i stanowią zagrożenie, po raz kolejny wykazały się szczególną złośliwością. Przetrwały silny wiatr, który połamał inne drzewa w Krakowie, o czym skrupulatnie doniosły lokalne media. Teraz istnieje obawa, że już wyłącznie za tę złośliwość jesiony i lipy rosnące wzdłuż Błoń trafią pod topór. Innego powodu raczej urzędnicy nie znajdą, bo druga ekspertyza, o którą walczyliśmy, wykazała, iż

kategorycznie należy usunąć tylko jedną lipę i 14 jesionów

- pisał Dziennik Polski w połowie grudnia.

Ta sama gazeta miesiąc później cytuje słowa wicedyrektor ZIKiT-u, Anny Krzyżanowskiej, która radnym z Komisji Planowania Przestrzennego i Ochrony Środowiska przekazała, iż

według nowej ekspertyzy, pięćdziesiąt kilka nadaje się do usunięcia.

Sprawa, jak widać, nadal wymaga społecznej kontroli.

foto: gosia małochleb

Największy krakowski przewoźnik jest zdesperowany, o czym najlepiej świadczy kampania informacyjna Wystarczy 1 metr! skierowana do kierowców samochodów, którzy nękają MPK i jego pasażerów niemal codziennymi zatrzymaniami tramwajów. W ubiegłym roku było ich 200, w tym roku w dwa miesiące, kierowcy urządzili już ponad 50 blokad. Czy zatem na pewno wystarczy 1 metr?

Przez 1 miesiąc, kiedy prowadzona będzie kampania na najczęściej cierpiących na zatrzymanie przepustowości ulicach Krakowa, być może. Nawet jeśli tak się stanie, to będzie to raczej wyniki działań strażników miejskich, którzy jak zapewnia rzecznik MPK Marek Gancarczyk

w czasie trwania kampanii informacyjnej zwrócą szczególną uwagę na problem parkowania kierowców na tych ulicach, na których najczęściej dochodzi do blokowania tramwajów.

Ale to nie bezradność MPK (które powinno mieć własne pojazdy do odholowywania aut i podpisaną na to umowę z ZIKiT-em), straży miejskiej, czy wspomnianego ZIKiT-u rozśmieszyła mnie najbardziej, bo ta jest raczej żałosna, bo opłacana z naszych podatków. Zabawny wydał mi się następujący fragment oficjalnego komunikatu

Dodatkowo podczas trwania całej akcji każdy, kto zrobi zdjęcie nieprawidłowo zaparkowanego samochodu na ulicy, który blokuje lub utrudnia przejazd tramwajom, będzie go mógł zamieścić na portalu swietekrowy.pl

A wcześniej nie można było tego zrobić? I czy te zdjęcia mają być straszakiem na niefrasobliwych kierowców? A może będą dowodem w sprawie?

Ja pamiętam tzw. telefon grzecznościowy, który dziś wydaje się czymś nieprawdopodobnym. Mam jednak nieodparte wrażenie, że telefon grzecznościowy bardziej zbliżał do siebie ludzi, niż dostępne w każdej chwili, zniewalające nas komórki.

Za miesiąc, 25 marca, uczestnicy debatować będą o tym, czy potrzebujemy innej ordynacji do Rady Miasta? Tematy kolejnych debat to:
29 kwietnia – Kraków a Małopolska – czy jest im po drodze?
27 maja – Wisła w Krakowie – szansa czy bariera rozwoju?

Ciekawie się zapowiada, ale czy istnieje może możliwość nagrywania debat i zawieszenia ich gdzieś w internecie dla tych, którzy nie będą mogli być na miejscu?

- padło pytanie jeszcze przed pierwszą debatą na Facebooku. Na razie bez odpowiedzi.

“Widzę ciemność, ciemność widzę!” – ten kultowy zakrzyk Jerzego Stuhra był pierwszym skojarzeniem na tytuł otwartej wczoraj wystawy Dark Rooms Konrada Pustoły. To pierwsza indywidualna wystawa tego młodego artysty w Bunkrze Sztuki. Cykl wielkoformatowych fotografii składających się na projekt współtworzy

prace o szerokim spektrum czytelności, od tonących w ciemnościach abstrakcyjnych kompozycji po obrazy tajemniczych pustych wnętrz. Prace należące do pierwszej grupy operują subtelnymi światłocieniami, uwodzą swym malarskim charakterem, są ćwiczeniem wyostrzającym wzrok. Fotografie wnętrz są zróżnicowane, czasem przywodzą na myśl ekstrawagancki salon, czasem więzienie lub szkolną szatnię. Zawsze mają w sobie coś z opuszczonej przez aktorów scenografii. W tej drugiej grupie prac uwagę przykuwa brutalna realność detalu, widoczne ślady niedawnej obecności użytkowników miejsca, nie pozostawiające wątpliwości co do jego funkcji

- czytam w opisie wystawy, którą w Bunkrze Sztuki możesz zobaczyć do 11 kwietnia.

foto: Konrad Pustoła

A na koniec zostawiłem zwiastun Nędzy, która nadejdzie w kwietniu. Najnowszy film Filipa Rudnickiego jest adaptacją opowiadania “Zianie” Wojciecha Kuczoka. To historia podstarzałej nauczycielki języka polskiego – Krystyny Nędzy, która pod pozorem odstręczającego staropanieństwa skrywa namiętne uczucie do kolegi z pracy. Nędza co noc rozpamiętuje kilka upojnych chwil, które spędzili na studenckim wypadzie w góry. Ta wieloletnia romantyczno-erotyczna fascynacja Januszem doprowadza w końcu do tragicznego finału, który każe Nędzy przewartościować całe swoje dotychczasowe życie.

czy może rozpoczęta niedawno akcja internetowa – podziękuj za beton?

Pewne jest, że niektórym radnym należą się podziękowania za, jak się wydaje, szansę na ocalnie Zakrzówka. Podczas środowej sesji Rady Miasta Krakowa rajcy odrzucili wszystkie poprawki do uchwały wprowadzającej na Zakrzówku zespół przyrodniczo-krajobrazowy. Teraz dokument trafi do zaopiniowania przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska, a następnie powróci do Rady Miasta pod głosowanie.

Do tego czasu, by radni nie zmienili zdania na temat Zakrzówka, ale także by zdali sobie sprawę, że dla Krakowian ważne są również tereny zielone, “podziękowań” za betonowanie miasta powinno być znacznie więcej.

Popierających zakaz palenia jest na fejsbuku ponad 37 tysięcy osób. Po drugiej stronie jest tylko nieco ponad 600 awatarów. Łukasz Bursa ma na ten temat swoje zdanie.

W piątek 19 lutego w księgarni CUD na Małym Rynku o g. 18 odbędzie się spotkanie z Sir Julianem Rose autorem książki Zmieniając kurs na życie. Książki zaangażowanej społecznie i jakże aktualnej w kontekście toczącej się w Krakowie batalii obywateli z zagranicznym developerem, ale i z miastem. Książki – podręcznika pomagającego lokalnie rozwiązywać globalne problemy.

Sir Julian Rose brytyjski pisarz, rolnik i aktywista społeczny, mieszka w Małopolsce i jest dobrze znany tym wszystkim, którzy interesują się przyszłością polskiej wsi, żywności i rolnictwa. Jednak w swej najnowszej książce, autor idzie dalej i podejmuje wyzwanie zasadniczej zmiany kursu w szerokim spektrum dyscyplin takich jak: rolnictwo, nauka, sztuka, zdrowie, edukacja, duchowość i polityka. Jej celem jest nadanie nowego impulsu i wizji napędzanym przez konsumpcję, zuniformizowanym i coraz bardziej pozbawionym głosu społeczeństwom. Proponuje dające się zrealizować oddolne i lokalne rozwiązania, w odróżnieniu od oderwanych od rzeczywistości “odgórnych strategii”.

Zmieniając kurs na życie, jak zapewnia autor, jest uniwersalnym wezwaniem ludzkości do przebudzenia i śmiałego zmierzenia się z najbardziej zasadniczymi wyzwaniami naszych czasów.

Pięknie usytuowany Pałac Sztuki w moim odczuciu lata świetności ma już za sobą. Co prawda przy okazji ciągnącej się jeszcze, a rok temu planowanej, przebudowy Placu Szczepańskiego o Pałacu zrobiło się głośno za sprawą znakomitego pomysłu i projektu prof. Witolda Cęckiewicza otwarcia obiektu na rzeczony plac. Idea oczywiście została pogrzebana, a niewzruszony i nienaruszony Pałac powrócił do swojego spokojnego kulturalnego dryfu. Do czasu, kiedy wszechstrony artysta fotografik Tomek Sikora postanowił celebrować Rok Chopinowski. Wernisażowe uroczystości nostalgii Chopina w fotografii Tomka Sikory rozpoczną się w czwartek 18 lutego o g. 17.45.

Dziś Światowy Dzień Kota. Przypomniało mi o tym radio (tradycyjne media jeszcze żyją), a chwilę później kalendarz K27, stworzony w ramach ściennego tygodnika ulicznego, w którym nieznane przeciętnemu Kowalskiemu czy Wójcikowi święta stały się pretekstem do artystycznych wypowiedzi młodych krakowskich projektantów. W tym roku tygodnik K27 przybrał nazwę Walpapier i jest bardziej kontrowersyjny, ale to zupełnie inna historia.

Dziś przecież Światowy Dzień Kota. Postanowiłem więc przypomnieć i pokazać mojego pierwszego kota Maxa i spełniać wszystkie zachcianki śpiących w tej chwili Miro, Molka i Toli. Ty też postaraj się by Twój przyjaciel poczuł się w tym dniu wyjątkowo.

Nie byłem tak jak ksiądz Andrzej Augustyński w Central Parku, ale spędziłem trochę czasu w Ameryce. Moją uwagę zwróciło tam to, że kiedy włóczyłem się z plecaczkiem po różnych zakątkach Waszyngtonu, to na ogół byłem jedyny, a jeżeli ktoś zachowywał się podobnie do mnie, to prawdopodobnie był Europejczykiem. Amerykanie albo jeździli samochodami albo biegli albo pędzili na rowerach w obcisłych błyszczących stroikach, kaskach, okularach.

Mój amerykański znajomy powiedział mi kiedyś (ale to było już dobrych parę lat temu), że tym co w centrum Krakowa uderza go najbardziej, jest ogromna ilość ludzi poruszających się piechotą. Minęło jednak trochę czasu i Ameryka przyszła do nas. Na przykład nad Bałtykiem jest coraz mniej pieszych spacerowiczów, a coraz więcej rowerzystów z dziećmi, także w kaskach zabezpieczających przed groźnym upadkiem na piasek, a jeżeli już ktoś idzie piechotą, to koniecznie wymachując kijkami. Pokazywano mi także treść ślubowania jakie musiały składać maluchy w pewnej szkole, a było to zobowiązanie do „aktywnego spędzania czasu”, również w serwisach randkowych wyczytać można, że dana osoba „aktywnie spędza czas”, po czym wyliczona jest zwykle lista kilku modnych sportów.

Dosyć często chodzę przez Błonia, ale chodzę chyba nie aktywnie, bez kijków, specjalnego stroju, idę po prostu do pracy, Mijając psie kupy, zastanawiając się dlaczego znowu rotwailery są bez smyczy i kagańca, i gdzie jest ta cholerna straż miejska, lub brodząc w błocie gdy pada deszcz. Myślę sobie wtedy, że fajnie by było jakoś utwardzić te ścieżki, może jakimś żwirkiem czy faszyną, ale wiem, że to akurat uznano by za profanację, a w dodatku nie mam argumentów, ja po prostu idę, rozmyślam, więc jestem nieaktywny.

Koło Błoń budowane są obecnie dwa, gigantyczne niczym piramidy upamiętniające obecnych włodarzy Krakowa, cyrki dla aktywnych kibiców, którzy dojadą na nie samochodami, żeby zaparkować na specjalnie przygotowanych w tym celu parkingach, pod które wytnie się stare drzewa i poszerzy ulice. Poziom spalin w tym rejonie już dzisiaj często przekracza stężenia alarmowe. Teraz dojdą nowi aktywni, którzy jak to na aktywnych przystało dojadą tam samochodami, włożą rolki i będą płynąć z walkmanami w uszach, przy świetle neonów. Nie przeczę, w takie ciepłe wieczory jest często na czym, a raczej na kim oko zatrzymać.

A jednak coraz bardziej przypomina mi to wszystko George’a Orwella z jego przymusową poranną gimnastyką, tylko dziewczyny jakby z Huxleya, no i jeszcze „aktywny” ksiądz zajmujący się szlachetną działalnością, czysta perwersja.

foto: fakeplasticgirl

W piątek w Magistracie odbyło się szalenie ważne (wierzę w to, choć pewności nie mam) dla losów Zakrzówka spotkanie obywateli z wiceprezydentem Kazimierzem Bujakowskim. Spotkanie miało charakter konsultacji społecznych, niemniej jednak prezydent oficjalnie spotkania tak nazwać nie chciał. Indagowany przez przedstawicieli krakowskich organizacji pozarządowych, którzy zwyczajnie chcieli wiedzieć jaki charakter ma to zgromadzenie, Bujakowski ostatecznie nazwał je konsultacjami prezydenckimi, które ku zaskoczeniu wszytkich po 5 godzinach rozmów zakończyły się… brakiem oficjalnego protokołu oraz brakiem podpisu wiceprezydenta pod przygotowanym przez stronę społeczną oświadczeniem dla rajców miejskich. Rada Miasta ma bowiem na najbliższej sesji zająć się sprawą objęcia Zakrzówka ochroną, czyli uchwaleniem tamże zespołu przyrodniczo-krajobrazowego.

Piątkowe spotkanie, które najtrafniej jest nazwać konfrontacją zwolenników zabudowy Zakrzówka, reprezentowanych przez firmę Centrum Nurkowe Kraken, Klub Wysokogórski oddział Kraków, blogaska oraz kilku właściecieli działek, ze społecznymi organizacjami pozarządowymi broniącymi dziedzictwa kulturowo – przyrodniczego Krakowa (listę tychże podmiotów znajdziesz poniżej), było w moim przekonaniu nieudolną próbą negocjacji, mających na celu przeforsowanie strategii Miasta i developera dotyczącej tego terenu. Sprytnym zabiegiem było dążenie Miasta do powołania dwóch kilkuosobowych zespołów: pierwszy pracowałby nad terenem na zachód od ul. Wyłom, czyli urządzaniem parku, drugi natomiast miał zajmować się obszarem pomiędzy ulicami Wyłom i św. Jacka – terenem na którym developer chce zbudować osiedle dla 4,5. tys. mieszkańców.

Na takie rozwiązanie nie mogła przystać strona społeczna, bo byłoby to jednoznaczne z wyrażeniem zgody na degradację cennych terenów zielonych Zakrzówka. Ten bowiem powinien być przedmiotem analiz specjalistów i konsultacji społecznych jako jedność. Wychodząc z Magistratu wyczuwałem atmosferę zwycięstwa wśród przedstawicieli organizacji pozarządowych, ale pewności, że udało się wynegocjować jeden zespół roboczy, nie było i nie ma. Tak samo jak nie ma oficjalnej listy podmiotów mających uczestniczyć w pracach rzeczonego zespołu. Jest natomiast

Oświadczenie dla mediów i Radnych RMK z konsultacji społecznych u Prezydenta Krakowa dotyczących przyszłości Zakrzówka z dnia 12.02.2010r.

Conajmniej 20 Krakowskich stowarzyszeń i innych organizacji zgłosiło chęć uczestnictwa w obradach okrągłego stołu dotyczącego przyszłości Zakrzówka. Wszystkie one podzielają pogląd Zielonego Zakrzówka i jednoznacznie opowiadają się za utworzeniem parku na tym terenie i zablokowaniem możliwości budowy osiedla mieszkaniowego.

Pierwsze spotkanie w poszerzonym gronie gronie organizacji społecznych (do negocjacji dołączyło kolejnych 18 organizacji) w ramach okrągłego stołu odnośnie Zakrzówka odbyło się w piątek 12.02.2010. Konkluzje z tego spotkania są następujące:

Obecnie w Radzie Miasta Krakowa procedowana jest w uchwała ustanawiająca na Zakrzówku zespół przyrodniczo-krajobrazowy.

Popieramy działania radnych mające na celu ochronę Zakrzówka. Powołanie zespołu przyrodniczo krajobrazowego na tym obszarze jest w pełni uzasadnionym działaniem, które kontynuuje przyjętą wiele lat temu strategię przyszłości i rozwoju tych terenów. Koncepcja dalszej ochrony krajobrazowej, przyrodniczej i zasobów wodnych Zakrzówka w połączeniu z wprowadzeniem funkcji usług publicznych oraz rekreacyjnych w pełni realizuje zarówno politykę przestrzenną zapisaną w dokumentach planistycznych, jak i oczekiwania mieszkańców Krakowa.

Uważamy, że problem Zakrzówka powinien być w pierwszej kolejności rozstrzygnięty przez Radę Miasta. To ona powinna podjąć suwerenną decyzję dotyczącą wprowadzenia zespołu przyrodniczo-krajobrazowego. Przyjęcie uchwały o zespole nakreśli ramy prawne (wnosimy o opracowanie planu ochronnego).

Prowadzenie rozmów dot. Zakrzówka przy jednoczesnym procedowaniu zespołu przyrodniczo-krajobrazowego przez radnych wprowadza niepotrzebny spór kompetencyjny. Dlatego zawieszamy rozmowy przy okrągłym stole, aż do chwili podjęcia decyzji przez Radę Miasta. Wtedy powrócimy do rozmów w celu wypracowania szczegółów przyszłości Zakrzówka.

Stanowisko to popierają niżej podpisane podmioty:

Stowarzyszenie 10 czerwca
Stowarzyszenie Centrum im. Mirosława Dzielskiego
Konfederacja na rzecz Przyszłości Krakowa – Cracovia Urbs Europaea
Stowarzyszenie Zielona Mogiła
Stowarzyszenie Wilga
Towarzystwo na Rzecz Ochrony Przyrody
Obywatelski Komitet Ratowania Krakowa
Towarzystwo Urbanistów Polskich
Komitet Ratowania Dzielnicy VII
Zieloni 2004
Zielony Zakrzówek
Polski Klub Ekologiczny Okręg Małopolska
Stowarzyszenie Przyjaciół Zwierzyńca
Stowarzyszenie PODGORZE.PL
Krytyka Polityczna Kraków
Projekt Miejski
Stowarzyszenie Przyjazny Kazimierz
Stowarzyszenie na Rzecz Ochrony i Rozwoju Dębnik

Zakrzówek – niezabudowany, dziki i przede wszystkim zielony – jest jednym z 7 cudów Krakowa. Tak zdecydowali Krakowianie w zorganizowanym przez serwis społecznościowy Moje Miasto plebiscycie. Dlatego tak istotne jest by uchronić ten cenny fragment Krakowa przed zabudową. A można tego dokonać doprowadzając do prawnej ochrony obszaru Zakrzówka jako zespołu przyrodniczo-krajobrazowego.

W tym celu w poniedziałek 15 lutego od godz. 17 przed magistratem na pl. Wszystkich Świętych odbędzie się happening w obronie Zakrzówka. Happening jest otwarty dla każdego, komu leży na sercu dobro krakowskiej przyrody. Organizatorzy zachęcają do przyjścia ze znajomymi, najlepiej całymi rodzinami, aby pokazać co jest ważne i jakie my obywatele mamy priorytety.

Jeśli chcesz poznać historię działań na rzecz zachowania przyrodniczych walorów tej części Krakowa, zachęcam Cię do śledzenia Zielonego Zakrzówka.

foto: Zielony Zakrzówek