– Ngăn cách bởi những ngọn núi cao và những thảo nguyên mênh mông và chưa từng bị thực dân xâm chiếm, vùng đất dọc sông Omo ở Châu Phi đã hình thành nên một nền văn hóa bộ lạc độc đáo.

Đến thập niên 60 thế kỷ 19 các nhà thám hiểm mới phát hiện ra bộ lạc Kala ở lưu vực sông Omo, từ đó, nền văn hóa bộ lạc đậm chất nguyên thủy nơi đây ngày càng được thế giới biết đến và khám phá.

Thiếu nữ Kala và quần áo lót tân thời.

Tuy nhiên, điều mà giới khoa học, thám hiểm và những người yêu khám phá lo lắng chính là những tác động của hiện đại hóa đang ngày càng ảnh hưởng tới bộ lạc này. Mặc dù hiện tại văn hóa của người Kala vẫn đang được bảo lưu đầy đủ và nguyên vẹn, tuy nhiên người ta đã bắt đầu thấy được mùi thuốc súng và các dấu vết của cuộc sống hiện đại đang hiện diện ở khu vực này.

Các tổ chức từ thiện quốc tế xuất hiện và giúp đỡ người dân bộ lạc Kala xây trường học, trạm y tế nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của họ. Tuy nhiên những hoạt động đó đang phá vỡ lối sống nguyên thủy của bộ lạc Kala là những điều không thể tránh khỏi.

Một tộc trưởng trong bộ lạc Kala dõi ánh mắt theo dòng sông Omo, nơi bộ lạc họ đã làm chủ cả ngàn năm qua và hiện nay đang bị những người lạ xâm chiếm.

Cách trang điểm lạ của bộ lạc này!

Thanh nữ Kala

Ở lưu vực sông Omo, bò, dê và các loại gia súc khác được coi là biểu tượng của sự giàu có. Đó chính là lễ vật mà một chàng trai bắt buộc phải nộp cho nhà gái khi muốn kết hôn với con gái họ.

Một người mẹ đang trang điểm cho con gái của mình. Các cô gái ở bộ lạc Kala đều rất thích để kiểu tóc như thế.

Đứa trẻ trèo lên cao để xem một đám cưới trong làng.

Người thanh niên này đang kiểm tra độ dẻo dai của chiếc roi sẽ được sử dụng trong nghi thức “vỡ lòng” – vụt người bạn gái.

Trong cuộc đấu gậy gộc, người đàn ông thua cuộc bị đánh chảy máu.

Không có mía, thân cây cao lương cũng đủ ngọt với lũ trẻ.

Những đứa trẻ đang chơi cầu trượt, một món quà các tổ chức từ thiện quốc tế dành tặng trong khi đang nỗ lực xây dựng cơ sở hạ tầng giáo dục, y tế nơi đây.

Nhảy bò, nghi thức không thể thiếu của một thanh niên Kala khi anh ta muốn chính thức được cộng đồng công nhận mình đã trưởng thành.

Những du khách đến từ Australia rất thích thú trước nền văn hóa bản địa còn đậm chất nguyên thủy, sơ khai .

Múa hát, hoạt động không thể thiếu trong một đám cưới thường được tổ chức vào ngày trăng tròn nhất trong tháng.

Những lúc nông nhàn, các chàng trai Kala lại … vác gậy tỉ thí.

Chấp nhận đau đớn để có bộ ngực…đẹp theo tiêu chuẩn Kala.

Mùi thuốc súng đã và đang phảng phất trong bộ lạc Kala.

Sôi động và cuồng nhiệt

Cậu bé và người bạn.

Bình Nguyên (Theo NGs)

Nhưng viết tắt như thế nào lại là một chuyện:

Thời gian gần đây mình có tìm hiểu về “Cách thức hoạt động và hiệu quả của loại hình Quỹ tín dụng Nhân Dân và Hợp tác xã” việc tham khảo các bài viết trên internet là không thể bỏ qua và đã tìm được một bài viết thế này:

Khảo sát tình hình hoạt động của các HTX trên địa bàn tỉnh

Thường trực HĐND tỉnh họp với Đoàn Khảo sát tình hình hoạt động của các HTX. Vừa qua, Thường trực HĐND tỉnh Kiên Giang đã tiến hành cuộc họp thông qua kết quả khảo sát về tình hình hoạt động của các hợp tác xã (HTX) trên địa bàn tỉnh. Toàn tỉnh hiện có 2.755 THT và 156 HTX, trong đó, có 11 HTX giao thông vận tải, 05 HTX xây dựng, 02 HTX thương mại dịch vụ, 02 HTX tiểu thủ công nghiệp, 05 HTX nuôi trồng thủy sản, 109 HTX nông nghiệp và 22 Quỹ tín dụng nhân dân cơ sở với 125 thành viên Liên minh HTX tỉnh. Các HTX được thành lập đều xuất phát từ nhu cầu và nguyện vọng của người lao động, tổ chức theo Luật Hợp tác xã, phương thức kinh doanh mang tính tổng hợp. Kết quả khảo sát phân loại chất lượng HTX năm 2008 với 98 HTX phân loại như sau: 55 HTX khá, đạt 56,12%; 25 HTX trung bình, đạt 25,5% và 18 HTX yếu, chiếm 18,36%. Từ nhu cầu phát triển kinh tế hộ và điều kiện kinh tế – xã hội ở mỗi địa bàn, THT được thành lập với nhiều hình thức tổ chức, quy mô và nội dung hoạt động đa dạng, phong phú. Hoạt động của THT chủ yếu hướng vào mục đích giúp đỡ, tương trợ nhau trong sản xuất và đời sống như: trao đổi kinh nghiệm sản xuất, áp dụng tiến bộ khoa học, công nghệ vào sản xuất, cung cấp thông tin về thị trường và tiêu thụ sản phẩm, xây dựng kênh mương, bờ bao chống lũ, bơm tát, làm đất,… Nhìn chung, tình hình sản xuất kinh doanh của các HTX dần dần đi vào ổn định, các HTX mới thành lập đều xuất phát từ nhu cầu thực tế, nguyện vọng của nông dân và người lao động, thực hiện đúng nguyên tắc tự nguyện, tự chủ, tự chịu trách nhiệm. Nội dung hoạt động của các HTX đang từng bước được đổi mới, hướng vào quản lý các khâu dịch vụ tạo công ăn việc làm cho xã viên và người lao động, quan tâm hơn đến an sinh xã hội. Các loại hình KTTT phát triển đa dạng trên các lĩnh vực, đổi mới một bước nội dung và phương thức hoạt động theo Luật Hợp tác xã. Các loại hình hợp tác từng bước nâng cao hiệu quả hoạt động, tình đoàn kết tương trợ và tình làng nghĩa xóm được phát huy, hộ nghèo giảm, nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống nhân dân. KTTT đã góp phần chuyển dịch cơ cấu sản xuất nông nghiệp, nông thôn, xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, củng cố xây dựng hệ thống chính trị cơ sở. Vai trò của Liên minh Hợp tác xã tỉnh được nâng lên, hoạt động đi vào nề nếp, nhất là chủ động phối hợp với các cấp, các ngành để đẩy mạnh công tác tuyên truyền vận động. Các hoạt động hỗ trợ của Liên minh có tác dụng động viên, khuyến khích phong trào KTTT của tỉnh. Các cấp ủy Đảng và chính quyền đã tổ chức quán triệt, học tập từ trong nội bộ Đảng, các tổ chức đoàn thể đến quần chúng nhân dân tạo chuyển biến về mặt nhận thức, xác định rõ hơn vị trí, vai trò và tầm quan trọng của KTTT, nâng cao vai trò trách nhiệm, tạo sự nhất trí và quyết tâm trong tổ chức thực hiện. Nguyên nhân đạt được kết quả trên là do: Các ngành, các cấp đã kịp thời cụ thể hóa chủ trương của Đảng bằng các giải pháp cụ thể và triển khai thực hiện một số cơ chế, chính sách khuyến khích, hỗ trợ đối với KTTT. Tổ chức tập huấn chuyên môn, nghiệp vụ về quản lý cho đội ngũ cán bộ quản lý nhà nước về  KTTT, cán bộ quản lý HTX, THT. Quan tâm hỗ trợ kinh phí, đầu tư xây dựng hệ thống thủy lợi, xây dựng trụ sở cho HTX thúc đẩy việc hình thành HTX, THT mới, một số huyện đã có phong trào HTX khá như: Tân Hiệp, Giồng Riềng, Châu Thành,… Tuy nhiên, KTTT phát triển còn chậm và chưa thật vững chắc, quy mô còn nhỏ, chất lượng và hiệu quả hoạt động chưa cao. Sự liên kết hợp tác chưa đa dạng, chỉ mới thực hiện được một số khâu của quá trình sản xuất kinh doanh, đội ngũ quản lý điều hành THT, HTX còn hạn chế về trình độ, năng lực, chưa tạo được động lực và khâu đột phá trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Một số tổ chức KTTT còn mang tính hình thức, hiệu quả hoạt động thấp. Việc vận dụng thực hiện cơ chế chính sách của Nhà nước đối với KTTT, nhất là chính sách hỗ trợ về thuế, tín dụng, đầu tư còn chậm, chưa khuyến khích và thu hút được nhiều nguồn lực tham gia phát triển KTTT, một số chính sách hỗ trợ của Nhà nước chưa đến được với HTX, THT. Chức năng quản lý nhà nước về KTTT chưa được xác định rõ giữa các sở, ngành và chính quyền cấp huyện, xã nên trong chỉ đạo, quản lý còn lúng túng, chồng chéo và có nơi còn can thiệp sâu vào nguyên tắc tự chủ, tự chịu trách nhiệm của HTX, THT. Nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế trên là do: Một số cấp ủy và chính quyền, cán bộ, đảng viên và nhân dân nhận thức về kinh tế hợp tác kiểu mới còn hạn chế, còn ngán ngại, hoài nghi, định kiến với HTX, tập đoàn sản xuất trước đây. Tư tưởng trông chờ Nhà nước đầu tư còn nặng. Cán bộ quản lý kinh tế hợp tác từ tỉnh đến cơ sở còn thiếu và yếu. Sự phối hợp giữa các cấp, các ngành và đoàn thể chưa đồng bộ, thiếu thường xuyên, chặt chẽ. Các chủ trương, biện pháp thường chỉ dừng lại ở mức văn bản, chỉ đạo thiếu kiên quyết, ít kiểm tra đôn đốc. Trình độ cán bộ của HTX còn nhiều bất cập, nhất là trình độ quản lý, năng lực điều hành của Ban Chủ nhiệm HTX, Ban Quản lý THT còn yếu kém nên lúng túng trong phương hướng, điều hành hoạt động sản xuất kinh doanh, nhiều nơi xã viên chưa yên tâm phát triển sản xuất. Thường trực HĐND kiến nghị UBND tỉnh tiếp tục quán triệt sâu sắc chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về KTTT trong các cấp chính quyền từ tỉnh đến cơ sở, nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, công chức, viên chức và nhân dân. Tăng cường chỉ đạo kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước về KTTT của tỉnh ở các ngành chuyên môn như: Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Công thương, Sở Xây dựng, Sở Giao thông Vận tải; huyện, thị xã, thành phố có cán bộ chuyên trách; xã, phường, thị trấn có cán bộ bán chuyên trách. Chỉ đạo các ngành chuyên môn hoàn thành đề án thành lập Quỹ hỗ trợ phát triển HTX tỉnh trình HĐND tỉnh. Tập trung đầu tư xây dựng hệ thống thủy lợi, hệ thống điện phục vụ sản xuất nông nghiệp; chỉ đạo thực hiện liên kết 04 nhà theo Nghị quyết 80 của Thủ tướng Chính phủ để hợp đồng tiêu thụ nông sản hàng hóa cho nông dân. Đồng thời, yêu cầu Liên minh HTX tỉnh tăng cường tuyên truyền, vận động và hướng dẫn thành lập HTX mới với thủ tục gọn nhẹ, đúng quy định; Khuyến khích và vận động nhân dân tự nguyện tham gia vào các HTX, THT thông qua việc triển khai các chủ trương, chính sách kích cầu đầu tư, hỗ trợ lãi suất vay vốn để phát triển KTTT. Tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ quản lý HTX, THT nhằm nâng cao hiệu quả và chất lượng hoạt động của HTX, THT. Nghiên cứu, đề xuất sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới các văn bản quy phạm pháp luật về phát triển KTTT cho phù hợp với tình hình mới. Đối với UBND huyện, xã cần quan tâm chỉ đạo phát triển KTTT, xem đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng để góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế ở địa phương. Xây dựng kế hoạch phát triển KTTT gắn với kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội chung của địa phương, phân công cụ thể người chịu trách nhiệm theo dõi, chỉ đạo phát triển KTTT, thường xuyên sơ, tổng kết, nhân rộng các mô hình KTTT làm ăn có hiệu quả. Tăng cường công tác tuyên truyền, quán triệt các chủ trương chính sách của Đảng và Nhà nước về phát triển kinh tế tập thể trong nội bộ và nhân dân thông qua chính quyền và các tổ chức đoàn thể ở cơ sở. Chỉ đạo thực hiện tốt phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm” trong việc xây dựng các công trình phúc lợi phục vụ sản xuất và đời sống, qua đó tạo điều kiện thúc đẩy nhu cầu hợp tác. Tập trung chỉ đạo thường xuyên, liên tục, quyết liệt đối với nhiệm vụ phát triển KTTT, tạo phong trào mạnh mẽ cổ vũ động viên nhân dân tham gia bằng các giải pháp thiết thực. Ngô Trung Nguyên

Theo Ban biên tập

Đọc xong bài viết thì vài từ viết tắt như: HTX, HĐND thì có thể dễ dàng nhận biết được là: Hợp tác xã, Hội đồng Nhân dân còn những từ như: THT thì khó mà ai biết được mình đoán là Tổ hợp tác, còn KTTT thì chịu luôn định nghĩ là: Kinh tế thị trường nhưng lại có câu thế này thì thấy rằng dịch vậy chưa hẳn đã đúng “Các loại hình KTTT phát triển đa dạng trên các lĩnh vực, đổi mới một bước nội dung và phương thức hoạt động theo Luật Hợp tác xã.”

HTX thì Ban biên tập có viết cụm từ  (Hợp tác xã) một lần nên có thể hiểu nhưng không hiểu sao, KTTT thì không có.

Những bài viết như  trên có tác dụng rất lớn với những người cần tham khảo thông tin nhưng lại không giúp người đọc hiểu được.

Cũng mong bạn nào biết được thì giải thích giùm mình nhé.

Chiều 24/2, vượt qua những đỉnh núi cao tới vài trăm mét, phóng viên Dân trí luồn sâu vào “lõi” những cánh rừng già mới bị “bà hỏa” thiêu rụi trong những ngày Tết Nguyên đán vừa qua. Trước đó nhiều người cho rằng đây là rừng non, rừng tái sinh. Còn các cán bộ kiểm lâm gọi là “rừng già nghèo kiệt” bởi hầu hết những cây gỗ lớn đã bị đốn hạ được xác định chủ yếu là gỗ Pơmu quý hiếm nằm ngổn ngang dưới những vạt cây tái sinh khô khốc, đỏ quạch sót lại vụ hỏa hoạn.

Đến lưng chừng một cánh rừng thuộc thôn Séo Mý Tỷ, trước mặt chúng tôi hiện ra cả một bè gỗ mà có lẽ lâm tặc chưa kịp tẩu tán trước khi xảy ra vụ cháy rừng. Bên cạnh đó là những gốc cây đại thụ đường kính rộng chừng 2 vòng tay ngưởi ôm cháy đen xì, trông như một “cây than” khổng lồ. Có cả gốc cây, thân cây cổ thụ vừa bén lửa ám muội đen đã được ai đó vạch dấu nhân khẳng định chủ quyền. Cùng với những cây đại thụ bị cháy xém là những cây tái sinh tự nhiên, tuổi đời chỉ mới vài năm, cũng đã bị lửa thiêu rụi.

Phía bên kia quả núi, rừng Quốc gia Hoàng Liên vẫn thuộc thôn Séo Mý Tỷ, một cột khói xanh lè bốc lên mỗi lúc một to, ẩn họa những nguy hiểm cho cánh rừng già Hoàng Liên. Ngay lập tức thông tin được truyền về cho Trạm Kiểm lâm Séo Mý Tỷ. Các chiến sĩ lên kiểm soát tình hình xác định: Người dân đang đốt nương thảo quả nhưng quên không báo cho chính quyền địa phương. Ngọn lửa được dập tắt tức thì.

Càng cuốc bộ sâu vào rừng, chúng tôi càng thấy nhiều hơn những cây đại thụ đã bị đốn gục với những đường cưa bằng lì hay những vết rìu chặt nham nhở… tất cả đều đã cháy đen. Nhiều người trong đoàn chua xót: Cứ đà này sau nhiều năm nữa họ sẽ gọi là “rừng trọc”.

Chiều muộn, khi cái nắng yếu ớt đổ dài trên những triền núi cũng là lúc mặt mũi anh em trong đoàn đen nhẻm bởi bụi tro. Chúng tôi xuống núi, bỏ lại sau lưng mênh mông những vạt rừng cháy nham nhở và những cây gỗ Pơmu cổ thụ đã bị đốn hạ nằm ngổn ngang, những vạt bụi cây tái sinh tự nhiên khô khốc, đỏ úa và cả những người dân bản địa đang tranh thủ “hôi” những tấm gỗ mới tinh tươm.

Đem những câu chuyện “mắt thấy tai nghe” sau chuyến thâm nhập rừng Quốc gia Hoàng Liên trao đổi với ông Phạm Văn Đăng – Giám đốc Vườn quốc gia Hoàng Liên, chúng tôi nhận được lời giải thích: Những cây Pơmu cổ thụ này có thể đã được lâm tặc chặt hạ rồi… bỏ sót từ những năm 90 và sau đợt cháy rừng năm 1994, trong khi vườn chỉ mới được thành lập từ năm 2002.

Về vấn đề bè gỗ được xẻ ngay tại rừng mà chúng tôi bắt gặp, ông Đăng cho rằng có thể do người dân đã lên rừng tận dụng những cây gỗ bị đốn hạ từ xưa.

Tuy nhiên ông Đăng thừa nhận, việc khai thác những cây đã bị đốn hạ trong khu vực rừng Quốc gia là trái quy định, sẽ xem xét trách nhiệm.

Những cây gỗ đại thụ bị đốn hạ cháy nham nhở trong rừng Hoàng Liên

Những vạt rừng đỏ quạch còn sót lại sau vụ cháy

Những thân gỗ lớn được xác định là gỗ Pơmu vừa bị đối tượng chặ hạ

Những gốc đại thụ và cả thân gỗ lớn vừa thoát khỏi vụ hoả hoạn đã bị người dân đánh dấu “xí phần”

Những tấm gỗ vừa bị xẻ ra chưa kịp vận chuyển

Người dân bản địa tranh thủ lên “hôi” của rừng.

Hồng Ngân

Trong những ngày lang thang trong đại ngàn Hoàng Liên Sơn, “người rừng” Trần Ngọc Lâm kể cho tôi nghe về một thung lũng mà ông đặt tên là “thung lũng chết”. Sự chết chóc, nỗi đau của nó khiến ông rất ấn tượng. Thế là, tôi cùng ông Lâm vượt núi băng rừng đi tìm “thung lũng chết”.

Để đến được “thung lũng chết”, chúng tôi phải bắt đầu từ Trạm Tôn, rồi cuốc bộ đến độ cao 2.400m trên đường lên đỉnh Fansipan. Từ độ cao này, chúng tôi vạch rừng rẽ trái, rồi cứ thế hết lên dốc, lại thả dốc, đến chiều tối thì lạc vào “thung lũng chết”.

Tôi đã choáng ngợp bởi sự chết chóc của rừng và sự phá hoại khủng khiếp của con người với thiên nhiên. Người ta đã đốt trụi những cánh rừng ngàn năm tuổi – những cánh rừng giữa Vườn Quốc gia Hoàng Liên Sơn…

Vẻ âm u của “thung lũng chết” nhìn từ trên cao xuống.

Cận cảnh những thân cây chết khô

Những “ngọn núi chết chóc” bao quanh “thung lũng chết”.

Muôn hình vạn trạng của sự chết chóc.

Cận cảnh “thung lũng chết”.

Những thân cây khổng lồ ngàn năm tuổi đổ vật dưới “thung lũng chết”.

Sự sống “nhỏ nhoi” nảy nầm không thể hàn lại vết đau của “thung lũng chết”

Giữa đại ngàn Hoàng Liên Sơn, lâm tặc vẫn ngang nhiên dựng lều, xẻ gỗ.

Những thân pơ-mu bị đốt tận gốc…

Những lò đốt than giữa rừng già…

Những cây gỗ quý bị đánh dấu…

Thân pơ-mu nhỏ xíu cuối cùng cũng bị tróc vỏ, chờ khô để hạ sát vác cho nhẹ.

Trước đây những nghiên cứu về tác động của biến đổi khí hậu với các cuộc chiến tại châu Phi chỉ tập trung vào lượng mưa. Nhưng mới đây các nhà khoa học của Đại học California và Đại học Stanford (Mỹ) đã phân tích cả dữ liệu về lượng mưa, nhiệt độ và số lượng các cuộc xung đột vũ trang tại châu Phi từ năm 1981 tới 2002.

Theo New Scientist, nhóm nghiên cứu nhận thấy có một mối liên hệ chặt chẽ giữa nhiệt độ và nguy cơ xung đột vũ trang. Trong những giai đoạn mà nhiệt độ trung bình tăng thì số lượng các cuộc chiến cũng leo thang. Các tính toán dựa trên mô hình khí hậu cho thấy, nguy cơ chiến tranh sẽ tăng lên 54% trong khoảng thời gian từ nay tới năm 2030, với số người chết tăng thêm 393.000. Marshell Burke và David Lobell, hai trưởng nhóm nghiên cứu, cho rằng lượng khí thải sẽ không giảm trong ngắn hạn nên nhiệt độ trái đất còn tăng và các cuộc chiến trong tương lai sẽ thảm khốc như hiện nay.

Hơn hai triệu người mất nhà cửa và trở thành dân tị nạn vì cuộc nội chiến ở Sudan. Ảnh: ehponline.org.

Nhiều nhà khoa học khác đồng ý rằng sự thay đổi nhiệt độ có thể tác động tới nguy cơ chiến tranh, song họ không nghĩ mối tương quan lại mạnh đến thế. “Tôi hoài nghi kết luận của Burke và Lobell”, Peter Brecke, một chuyên gia của Viện Công nghệ Georgia (Mỹ), phát biểu.

Cullen Hendrix, một nhà khoa học chính trị của Đại học North Texas (Mỹ), cho rằng có nhiều vấn đề có thể làm sai lệch kết quả nghiên cứu của Burke và Lobell. Thứ nhất, nghiên cứu tập trung vào giai đoạn mà số lượng các cuộc chiến cao hơn hẳn so với những giai đoạn khác. Thứ hai, sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, các cường quốc đã cắt viện trợ dành cho châu Phi khiến nhiều nước ở lục địa đen rơi vào cảnh nội chiến. Như vậy sự tăng nhiệt độ không phải là nhân tố hàng đầu dẫn tới nguy cơ chiến tranh.

“Chúng tôi rất vui nếu ai đó chứng minh rằng chúng tôi sai. Nhưng mối liên hệ giữa nhiệt độ và nguy cơ chiến tranh vẫn rất chặt chẽ ngay cả khi chúng tôi loại trừ các yếu tố khác, như mức độ dân chủ và thực trạng kinh tế”, Lobell và Burke tuyên bố.

Burke và Lobell cho rằng khi nhiệt độ tăng, sản lượng lương thực sẽ giảm do cây trồng sinh trưởng kém hơn. Ngoài ra năng suất lao động trong nhiều ngành kinh tế khác cũng giảm. Tình trạng đó khiến kinh tế tụt dốc. Khi nền kinh tế suy yếu, căng thẳng xã hội và nguy cơ xung đột sẽ tăng. Sự ấm lên toàn cầu cũng khiến số lượng nguồn nước ngọt giảm dần. Trong tương lai tranh chấp nguồn nước sẽ trở thành một trong những nguyên nhân gây mâu thuẫn giữa các quốc gia.

Minh Long

BBC cho biết, Liên minh Quốc tế Bảo tồn thiên nhiên và tài nguyên thiên nhiên (IUCN) vừa thực hiện một nghiên cứu về khả năng tồn tại của 47.677 loài sinh vật trong Sách đỏ và nhận thấy 17.921 loài có nguy cơ tuyệt chủng rất cao. Trong số 17.921 loài này có 21% động vật có vú, 30% động vật lưỡng cư, 70% thực vật và 35% động vật không xương sống.

Các nhà khoa học của IUCN cảnh báo rằng những biện pháp mà các nước đang thực hiện chưa đủ mạnh để ngăn chặn những mối hiểm họa đối với sinh vật – như tình trạng thu hẹp môi trường sống.

Ếch Kihansi spray, một trong những loài được cho là mới tuyệt chủng. Cách đây vài năm số lượng loài này tại Tanzania vẫn đạt khoảng 17.000 cá thể, nhưng tới nay người ta không nhìn thấy chúng nữa. Ảnh: thedailygreen.com.

“Ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy một cuộc khủng hoảng đối với động vật và thực vật đang tới gần. Đã đến lúc các chính phủ cần quan tâm một cách nghiêm túc tới nỗ lực bảo vệ các loài sinh vật do chúng ta không còn nhiều thời gian”, Jane Smart, giám đốc IUCN, cảnh báo.

Sách đỏ IUCN (thường gọi Sách đỏ) là tài liệu khoa học được nhiều nước sử dụng trong việc ban hành các quy định, luật về bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, tính đa dạng sinh học và môi trường sinh thái. Nó là thành quả lao động của vài nghìn nhà khoa học trên khắp hành tinh.

Sau lần cập nhật mới nhất, động vật lưỡng cư (sống cả trên cạn và dưới nước) trở thành nhóm sinh vật có nguy cơ tuyệt chủng lớn nhất – gồm 1.895 trong 6.285 loài. Trong số này có 39 loài đã “tuyệt chủng” hoặc “tuyệt chủng trong thiên nhiên”, 484 loài đang ở trong tình trạng “cực kỳ nguy cấp”, 754 loài “bị đe dọa” và 657 loài “có nguy cơ tuyệt chủng”.

Minh Long (vnexpress.net)

Theo báo cáo phát triển của ngân hàng thế giới năm 2004 cho biết có khoảng 57 tổ chức phi chính phủ quốc tế lớn đang hỗ trợ hoạt động hình thành QTD tại Việt Nam, đối với các NGO trong nước thì khá nhiều. Vào thời điểm cuối năm 2004, hoạt động của các QTD đang có mặt tại 36 tỉnh (57%), 132 huyện/thị (23%), và 2.900 xã/phường (27%) trên toàn quốc, và đã tiếp cận tới 351.289 khách hàng. Tổng tài sản của các chương trình này là 396.618 triệu đồng, mức vốn cho vay trung bình của các QTD là 1,05 triệu đồng và dư tiết kiệm bình quân là 342.000 đồng.

Hoạt động của các QTD góp phần vào việc đạt được mục đích quốc gia về xóa đói giảm nghèo thông qua số thành viên thoát nghèo sau khi tham gia hoạt động của QTD, các khoản đầu tư cho các dịch vụ đã có sự gia tăng như chi tiêu vào giáo dục và y tế, tỷ lệ suy dinh dưỡng của trẻ em đã có sự sút giảm. QTD cũng đã góp phần đa dạng hóa các nguồn thu nhập của các thành viên và giảm rủi ro trong cuộc sống thông qua việc vay vốn và đầu tư sản xuất kinh doanh có hiệu quả. Hoạt động QTD góp phần hình thành các tổ chức cung cấp dịch vụ tín dụng thỏa mãn nhu cầu vay vốn của người nghèo, đặc biệt đối với các xã vùng sâu vùng xa, nơi mà các ngân hàng chính thức khó có thể tiếp cận được.

Hệ thống thông tin quản lý của QTD hiện nay đang là một vấn đề lớn cần xem xét đến, phần lớn kế toán các QTD quản lý tài chính bằng sổ sách kế toán đơn giản, ghi chép tay, một số tổ chức đã có áp dụng máy tính vào quản lý nhưng phần lớn chỉ sử dụng trong quản lý bảng biểu, chỉ cung cấp thông tin báo cáo theo định kỳ, thiếu việc thiết kế phần mềm cho quản lý tín dụng phù hợp với kế toán của các Quỹ. Ngoài ra, phần lớn các Quỹ tín dụng sử dụng kế toán không tuân theo chế độ kế toán quy định của Luật kế toán, mà chủ yếu mang tính chất thống kê, cung cấp các thông tin theo “yêu cầu” của nhà tài trợ, không khoa học. Phần lớn các Quỹ áp dụng kế toán báo sổ, không phải là 1 đơn vị hạch toán độc lập.

Nhận thấy được vấn đề cấp thiết nêu trên, một hệ thống bảng biểu được thiết kế trên phần mềm excel đã được xây dựng.

2. Giới thiệu về hệ thống quản lý tài chính Quỹ tín dụng và tiết kiệm

Để phù hợp với năng lực của kế toán Quỹ, tác giả đã thiết kế 1 file excel gồm có các sheet, trong đó kế toán Quỹ chỉ cần nhập số liệu vào 1 sheet gồm bảng biểu gồm các cột thông tin gồm “Nội dung”, “Số tiền”, và “Định khoản”, Việc định khoản đã có hướng dẫn cụ thể cho từng nội dung, và chỉ có 5 bút toán cơ bản.

Sau khi nhập các số liệu vào bảng của sheet thứ nhất, các sheet còn lại sẽ tự động cập nhật thông tin và cho ra báo cáo tài chính, các thông tin ở các sheet tiếp theo sẻ cung cấp các thông tin như số dư nợ cho vay, số vốn cho vay trong kỳ báo cáo, tiền mặt tồn quỹ, và các thông tin cần thiết khác. Các sheet còn lại được khóa, nhằm đảm bảo không có sai lệch, hay điều chỉnh. Điểm mạnh của hệ thống quản lý tài chính này là:

-                   Sử dụng file excel, không cần phải  cài đặt chương trình.

-                   Không đòi hỏi kế toán có trình độ chuyên môn, kế toán biết nhập số liệu (con số) vào bảng số liệu là được, các hướng dẫn về nhập số liệu sẻ được cung cấp/hướng dẫn.

-                   Hệ thống báo cáo tài chính tuân thủ theo quy định của Luật kế toán, cung cấp đầy đủ thông tin cho nhà quản lý, như một đơn vị hạch toán độc lập.

-                   Quỹ sau khi sử dụng hệ thống quản lý kế toán này, đủ năng lực để tiếp nhận các nguồn tài trợ của các tổ chức/cá nhân bên ngoài và cung cấp báo cáo tài chính về việc sử dụng nguồn tài trợ cho nhà tài trợ theo quy định của Luật kế toán.

-                   Các thông tin được cung cấp trong báo cáo một cách khoa học, đầy đủ, kịp thời ngay lập tức cho nhà quản lý khi có yêu cầu. Cán bộ quản lý Quỹ sẽ hiểu được các báo cáo tài chính.

-                   Nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý, kế toán.

Để áp dụng hệ thống quản lý kế toán này, Quỹ phải có máy tính, kế toán chỉ cần biết sử dụng máy tính, cụ thể là biết nhập số liệu vào sheet excel, không yêu cầu về trình độ học vấn về chuyên ngành tài chính hay kế toán.

3. Chương trình chuyển giao hệ thống quản lý tài chính Qũy tín dụng và tiết kiệm

Bước 1: Hướng dẫn cho cán bộ dự án việc sử dụng và đọc báo cáo trên hệ thống quản lý tài chính Quỹ tín dụng và tiết kiệm (2 ngày).

Bước 2: Tập huấn cho cán bộ quản lý Quỹ tín dụng và tiết kiệm về sử dụng và đọc báo cáo trên hệ thống quản lý tài chính Quỹ tín dụng và tiết kiệm (4 ngày).

Bước 3: Giám sát hỗ trợ sau khi chuyển giao (1 ngày/1 tháng*3 tháng).

Chi tiết liên hệ: dungkeu78@yahoo.com

Khi con trâu vừa nhỏm dậy, nó nhảy chồm lên lưng…

Ngoạm chặt vào lưng nhằm khiến con mồi gục ngã.

Con trâu rên rỉ và cố lê đi…

Cả hai lao ra giữa đường và vật lộn ngay giữa làn xe cộ.

Con sư tử bị hất xuống nhưng vẫn cố cắn chặt vào chân con trâu.

Sau một hồi chiến đấu, con trâu đã hất cẳng được kẻ săn mồi.

Con sư tử cái đành bỏ mặc con mồi sau khi nhận thấy nó quá sức với mình.

(Ảnh: mgdonny)

Lưu vực sông Cầu tiếp nhận nước thải của 6 tỉnh Bắc Kạn, Thái Nguyên, Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Bắc Giang, Hải Dương và một phần nước thải của Hà Nội. Theo thống kê của Cục Bảo vệ môi trường, đến năm 2004, toàn bộ lưu vực sông Cầu có hơn 2.000 doanh nghiệp sản xuất công nghiệp với các ngành nghề như luyện kim, chế biến thực phẩm, chế biến lâm sản, vật liệu xây dựng, sản xuất phương tiện vận tải… Nước thải của nhiều doanh nghiệp trong số đó được thải trực tiếp ra sông Cầu trong khi đa số các mỏ khai thác ở lưu vực sông đều không có hệ thống xử lý nước thải. Các cơ sở luyện kim, cán thép, chế tạo thiết bị máy móc tập trung ở Thái Nguyên với tổng lượng nước thải hơn 16.000 m3/ngày cũng là một trong những “thủ phạm” khiến nguồn nước sông Cầu bị ô nhiễm. Riêng KCN gang thép Thái Nguyên mỗi năm có hơn 1,3 triệu m3 nước thải được dẫn đổ ra sông Cầu. Điều đáng nói là nước thải phát sinh trong quá trình sản xuất gang thép có chứa nhiều chất ô nhiễm độc hại như dầu mỡ, phenol và xianua… Tuy nhiên đến nay, KCN đã đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải nhằm hạn chế mức độ ô nhiễm.

KCN lớn thứ hai của Thái Nguyên: KCN Sông Công với các nhà máy sản xuất cơ khí, chế tạo máy động lực mặc dù đã hoạt động từ năm 2001 nhưng đến nay vẫn chưa có hệ thống xử lý nước thải tập trung. Hầu hết các nhà máy trong KCN cũng chưa có hệ thống xử lý nước thải, hoặc chỉ có hệ thống xử lý lắng cặn sơ bộ rồi thải thẳng ra sông Công đem theo rất nhiều dầu mỡ, kim loại nặng độc hại. Trước khi đầu tư một hệ thống xử lý nước thải nhằm giảm thiểu ô nhiễm, Nhà máy giấy Hoàng Văn Thụ cũng đã kịp đổ ra sông Cầu nhiều chất ô nhiễm vô cơ, COD, xơ sợi khó lắng, nước có màu đen, độ kiềm cao và bốc mùi… Ông Nguyễn Văn Kim, Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên cho biết, đã thông báo cho các cơ sở gây ô nhiễm sông Cầu đến hết năm 2007 phải khắc phục ô nhiễm môi trường. Nếu đến hết năm 2007 không khắc phục được sẽ đình chỉ hoạt động sản xuất của các doanh nghiệp này.

Ô nhiễm từ làng nghề: vấn đề nan giải
Hoạt động sản xuất của các làng nghề cũng thải ra sông Cầu một lượng lớn nước thải chưa qua xử lý, gây ô nhiễm nguồn nước sông Cầu. Theo thống kê của Cục Bảo vệ môi trường, trên lưu vực sông Cầu có hơn 200 làng nghề như làng nghề sản xuất giấy, nấu rượu, mạ kim loại, tái chế phế thải, sản xuất đồ gốm… Các làng nghề này tập trung chủ yếu ở Bắc Ninh và một số ở Thái Nguyên, Vĩnh Phúc, Bắc Giang. Lưu lượng nước thải làng nghề lớn, mức độ ô nhiễm cao, không được xử lý và thải trực tiếp xuống các nguồn nước mặt. Tại một số làng nghề đã có các dự án đầu tư xây dựng hệ thống xử lý nước thải tập trung nhưng hoạt động không hiệu quả.

Bắc Ninh là tỉnh có số lượng làng nghề nhiều nhất với hơn 60 làng nghề tập trung chủ yếu ở dọc bờ sông Cầu, do đó ảnh hưởng rất lớn đến môi trường nước mặt trong lưu vực. Các làng nghề truyền thống ở Bắc Ninh với nhiều ngành nghề sản xuất phong phú, đa dạng nhưng phần lớn hệ thống thiết bị của các cơ sở tiểu thủ công nghiệp tại các làng nghề đều cũ kĩ, lạc hậu, quy mô gia đình, khả năng đầu tư hệ thống xử lý nước thải hạn chế.

Và nguy cơ ô nhiễm từ thuốc bảo vệ thực vật trong nông nghiệp

Sản xuất nông nghiệp vẫn là một ngành quan trọng được quan tâm phát triển tại các tỉnh thuộc lưu vực sông Cầu. Tuy nhiên, điều đáng nói là để tăng năng suất cây trồng, người dân sử dụng thuốc bảo vệ thực vật và phân bón hoá học ngày càng nhiều. Người dân phun thuốc trừ sâu từ 3 – 5 lần trong một vụ lúa hoặc chè. Lượng thuốc bảo vệ thực vật được sử dụng tại các tỉnh trong lưu vực rất lớn, trong đó thuốc trừ sâu chiếm tỷ lệ tới 68,3%. Theo báo cáo hiện trạng môi trường Thái Nguyên năm 2005, một vụ lúa, ngô hoặc chè trung bình người nông dân dùng thuốc bảo vệ thực vật từ 3-3,5 kg/ha đất nông nghiệp. Đặc biệt là cây chè, người dân phun thuốc diệt sâu từ 3 đến 5 lần và phun tổng hợp rất nhiều loại thuốc khác nhau để đề phòng sâu bệnh kháng thuốc. Lượng thuốc bảo vệ thực vật dùng trong 1 vụ lúa lên tới hàng trăm tấn và một phần trong số đó được thẩm thấu vào nước sông Cầu.

Hiện tại tất cả các vùng sản xuất nông nghiệp trong lưu vực sông Cầu đều sử dụng rộng rãi các loại phân hoá học khoảng 500.000 tấn/năm, lượng dư thừa đổ vào lưu vực khoảng 33%. Tại các vùng thâm canh rau, tỷ lệ lượng thuốc bảo vệ thực vật và phân hoá học được sử dụng cao gấp 3 – 5 lần các vùng trồng lúa. Hiện nay, tỉnh Bắc Ninh đang khuyến khích và dần dần sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật có nguồn gốc sinh học, thực hiện canh tác, phòng trừ dịch bệnh tổng hợp. Mặc dù hoạt động chăn nuôi gia súc, gia cầm của các tỉnh thuộc lưu vực sông Cầu tăng đều qua các năm nhưng các biện pháp xử lý chất thải rắn, nước thải từ các chuồng trại chăn nuôi còn rất hạn chế. Do đó, hầu hết các chất thải này, đặc biệt là nước thải đều được đổ xuống các nguồn nước mặt gây ô nhiễm nghiêm trọng cho sông Cầu.

Nguồn: Sở TNMT Thái Nguyên